6 n Thứ Ba n Ngày 30/9/2025 KHOA GIÁO Đằng sau sự tăng trưởng “nóng” đào tạo ngành y Mới đây, Trường ĐH Kinh Bắc (Bắc Ninh) đã phải nhận tới 6 quyết định xử phạt hành chính của Bộ GD&ĐT, với tổng số tiền phạt là 470 triệu đồng với 2 lỗi chính - không đủ giảng viên cơ hữu và tuyển sinh vượt chỉ tiêu. Tính đến năm 2022, Trường ĐH Kinh Bắc có 18 ngành đào tạo ĐH và 2 ngành đào tạo thạc sĩ. Đến năm 2024, nhà trường đã ngừng thông báo tuyển sinh 8 ngành vì hầu như không tuyển sinh được chỉ tiêu đại học chính quy. Như vậy, cùng với việc 10 ngành vừa bị Bộ GD&ĐT đình chỉ hoạt động, trong năm học 2025-2026 hầu hết hoạt động đào tạo ở Trường ĐH Kinh Bắc bị ngừng hoạt động. Điều đáng nói ở chỗ, có tới 8 ngành đã phải dừng tuyển sinh vì không có người học, riêng lĩnh vực sức khỏe, số thí sinh tuyển được của nhà trường ngày càng tăng. Đây là ngành duy nhất trong số 10 ngành bị Bộ GD&ĐT tuýt còi, nhận cùng lúc 2 “án phạt”: Không đủ giảng viên cơ hữu và tuyển sinh vượt chỉ tiêu. Kết luận của Đoàn kiểm tra, Bộ GD&ĐT, cho thấy, năm 2024 nhà trường tuyển sinh vượt chỉ tiêu ĐH các ngành lĩnh vực khoa học sức khỏe (các ngành y khoa, y học cổ truyền, dược học). Tổng chỉ tiêu của 3 ngành là 300 (mỗi ngành 100 chỉ tiêu). Trên thực tế, nhà trường tuyển 328 chỉ tiêu, vượt 10,9%. Mức xử phạt là 20 triệu đồng. Tại thông báo tuyển sinh năm 2025 của Trường ĐH Kinh Bắc (khi chưa bị xử phạt), nhà trường dự kiến tăng chỉ tiêu tuyển sinh cho khối ngành này (dồn mức tăng cho ngành y khoa). Cụ thể: Y khoa 300 chỉ tiêu (tăng 300%); y học cổ truyền 80 chỉ tiêu; dược học 50 chỉ tiêu. HỐI HẢ TUYỂN SINH Theo tìm hiểu của phóng viên, những năm qua, tuyển sinh ĐH các ngành y, dược rất thuận lợi. Nhu cầu học đại học các ngành y, dược rất cao. Đây là điều kiện thuận lợi do quy mô tuyển sinh khối y, dược không ngừng mở rộng. Tại nhiều diễn đàn chính thức, các chuyên gia không ngừng cảnh báo về tình trạng tăng trưởng nóng sẽ làm giảm sút chất lượng đào tạo nhóm ngành sức khỏe. Đặc biệt, việc tăng trưởng nóng này lại tập trung ở các trường ĐH ngoài công lập có đào tạo y khoa. Nhiều trường dù mới mở ngành nhưng chỉ tiêu đã tương đương hoặc nhiều hơn các trường ĐH y dược lớn, có lịch sử đào tạo cả trăm năm. Ví dụ, Trường ĐH Hòa Bình năm nay tuyển sinh khóa thứ hai ngành y khoa. Năm 2024, nhà trường tuyển sinh được 350 sinh viên. Thông báo tuyển sinh của trường năm 2025, ngành y khoa có chỉ tiêu 479 sinh viên. Trong khi đó, Trường ĐH Y Hà Nội năm nay tuyển sinh 400 chỉ tiêu (cơ sở chính), 130 chỉ tiêu (phân hiệu Thanh Hóa) ngành y khoa. Tức cả hai cơ sở chỉ hơn Trường ĐH Hòa Bình 51 chỉ tiêu. Trường ĐH Y Dược TPHCM năm 2025 tuyển sinh 420 chỉ tiêu ngành y khoa… Điểm chuẩn giữa các trường có sự chênh lệch đáng kể. Năm nay, ngành y khoa của Trường ĐH Y Hà Nội điểm chuẩn là 28,13/30 điểm, Trường ĐH Y Dược TPHCM là 27,34/30 điểm. Trường ĐH Hòa Bình, Trường ĐH Đại Nam điểm chuẩn ngành y khoa là 20,5/30 điểm (bằng điểm sàn Bộ GD&ĐT quy định). Năm nay, tiếp tục diễn ra tình trạng các trường đào tạo nhóm ngành sức khỏe tuyển sinh tổ hợp lạ (không có môn thi/môn học liên quan đến chương trình đào tạo chính của trường). Hiện nay, quy định mở ngành y khoa cần phải đạt yêu cầu của Bộ GD&ĐT và Bộ Y tế. Chiếu theo các thông tư, các trường cơ bản đáp ứng đủ điều kiện giảng viên, cơ sở vật chất. Tuy nhiên, ông Nguyễn Ngô Quang, Cục trưởng Cục Khoa học công nghệ - đào tạo, Bộ Y tế cho biết, thực tế trong quá trình cùng Bộ GD&ĐT thẩm định hồ sơ mở mã ngành đào tạo lĩnh vực sức khỏe của một số trường, có rất nhiều hồ sơ đủ tiêu chuẩn nhưng chỉ là trên giấy tờ. Thực tế, quy định mở ngành y về đội ngũ giảng viên không khác biệt nhiều so với các ngành khác. Nhưng nếu thực hiện theo quy định chuẩn cơ sở giáo dục ĐH có hiệu lực từ 1/1/2025, yêu cầu tỉ lệ giảng viên cơ hữu trong độ tuổi lao động/giảng viên toàn thời gian không thấp hơn 70% thì đây sẽ là điểm “chết” của nhiều trường ĐH ngoài công lập. Vì phần lớn, đội ngũ giảng dạy của các trường đều là những người đã nghỉ công tác tại các cơ sở công lập (đã về hưu). NGHIÊM HUÊ Thí sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh năm 2025 ẢNH: NHƯ Ý Đào tạo y dược được coi là nhóm ngành đặc thù từ chương trình đến thời gian đào tạo. Tuy nhiên, thực tế đang đặt ra nhiều câu hỏi về chất lượng đào tạo nhóm ngành này? Cả nước hiện nay có 34 cơ sở đào tạo y khoa (17 trường công lập và 17 trường ngoài công lập). Trong đó, chỉ tiêu tăng hằng năm. Năm 2025, chỉ tiêu đào tạo ngành y khoa khoảng 13.000. Nếu tính chung khối ngành sức khỏe, tổng chỉ tiêu đào tạo ĐH năm nay phải gần 60.000 bao gồm các hệ đào tạo. Đừng để học sinh sợ Toán Thạc sĩ Nguyễn Anh Tuấn, Hiệu trưởng Trường THCS Chu Văn An (Hà Nội) cho rằng, từ trước đến nay, không ít học sinh ngại học Toán, coi môn này là: khô, khó, khổ. Từ khi thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông 2018, lồng ghép Toán với các môn Khoa học tự nhiên, các chủ đề có tính thực tiễn đời sống, học sinh hào hứng hơn. Tuy nhiên, trong quá trình dạy học, với vai trò hiệu trưởng, ông Tuấn nhận thấy, chương trình mới có nhiều thay đổi, yêu cầu cao về dạy học phát triển năng lực, vận dụng thực tiễn cả giáo viên và học sinh đều gặp khó khăn, thách thức. Trong xây dựng đề kiểm tra, đánh giá, thầy cô cũng gặp khó vì thiếu ngân hàng đề chất lượng. Các câu hỏi, bài tập kiểm tra tính ứng dụng thực tế đôi khi mang tính gượng ép, nhiều tình huống không sát thực tế. Do vậy, học sinh dù hào hứng hơn nhưng khả năng tư duy logic, lập luận vẫn còn yếu. Đa số học sinh tập trung vào các dạng toán vận dụng lý thuyết, ngại đối diện với các bài toán “lạ”. Từ thực tiễn dạy học, thầy Thiều Quang Tùng, giáo viên Toán Trường THCS Cầu Giấy (Hà Nội) cho rằng, Toán ứng dụng đã có mặt trong các bài giảng nhưng chưa đuợc triển khai rộng rãi trong chương trình. Nội dung chủ yếu tích hợp ở các chủ đề như xác suất, thống kê, hình học, đại số. Theo thầy Tùng, Toán ứng dụng giúp học sinh phát triển năng lực giải quyết vấn đề, tăng hứng thú học tập, kết nối Toán học với đời sống và chuẩn bị cho nghề nghiệp tương lai có liên quan đến Toán. Nhưng khó khăn đó là, giáo viên chưa được đào tạo chuyên sâu, thiếu thời gian cũng như chịu áp lực kết quả thi cử. Trong khi đó, học sinh cũng chưa quen với tư duy thực tiễn và bài toán mở. Thầy Tùng chia sẻ, một trong những phương pháp daỵ toán hiệu quả có thể triển khai như: Xây dựng tình huống, tích hợp công nghệ, phân hoá theo năng lực học sinh; dạy qua trò chơi và hoạt động trải nghiệm. THẬN TRỌNG KHI LÀM ĐỀ THI Tại hội thảo “Dạy học Toán ứng dụng trong trường phổ thông” vừa diễn ra tại Hà Nội, GS.TSKH Trần Văn Tấn, Trường ĐH Sư phạm Hà Nội, nói rằng, nếu học Toán thuần tuý, học sinh chỉ làm việc với thế giới siêu thực, dễ gây cảm giác mệt mỏi, nhàm chán. Do đó, các ví dụ ứng dụng thực tiễn sẽ giúp bài học sinh động, kích thích sự tò mò, khám phá của học sinh. Tuy nhiên, ông nhận thấy, ngày nay một số giáo viên ra đề kiểm tra với câu hỏi vận dụng thực tế khiên cưỡng. Do vậy, GS. Tấn cảnh báo, đối với giáo viên dạy học phổ thông, khi xây dựng các tình huống “gắn với thực tế” trong bài Toán hay đề thi, cần hết sức thận trọng, tôn trọng các quy luật khoa học đã được khẳng định, tránh tùy tiện sáng tạo ra những quy luật không có cơ sở. Bởi vì khi mô phỏng mà thiếu tính chính xác sẽ dễ gây hiểu nhầm, làm lệch lạc nhận thức của học sinh về thế giới. Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông (Bộ GD&ĐT) Tạ Ngọc Trí nhấn mạnh, phổ thông là nơi chuẩn bị đội ngũ nhân lực trẻ cho đất nước sau này. Do đó, ông Trí mong muốn đội ngũ giáo viên phổ thông đổi mới bài dạy trên lớp theo hướng gắn với đời sống, lồng ghép những câu chuyện gần gũi để học sinh thấy được mối liên hệ giữa Toán học và thực tiễn và yêu thích môn học hơn. HÀ LINH Theo các chuyên gia, dạy Toán trong nhà trường làm sao để học sinh không thấy khô, khó, khổ và sợ phải học. Toán học thuần tuý, học sinh chỉ làm việc với thế giới siêu thực sẽ dễ gây cảm giác mệt mỏi và nhàm chán, do đó cần đổi mới phương pháp dạy. Học sinh Hà Nội trong một giờ học Toán “Toán không chỉ là môn khoa học cơ bản rèn luyện tư duy logic mà còn là công cụ quan trọng giúp hình thành, phát triển năng lực giải quyết vấn đề và khả năng ứng dụng vào thực tiễn” Ông Phạm Đức Tâm – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Ứng dụng STEM và Đào tạo nhân lực (IASTEM)
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==