CÔNG NGHIỆP VĂN HÓA BỨT TỐC Hàng loạt concert cháy vé, thu hút hàng chục nghìn người tham dự trong năm 2024 đã tạo đà bứt phá cho thị trường concert nói riêng và công nghiệp biểu diễn, công nghiệp giải trí nói chung trong năm 2025. Từ cuối năm 2024, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã khẳng định các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam có bước phát triển đáng ghi nhận. Các hoạt động này vừa mang lại hiệu quả kinh tế, vừa nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân, vừa quảng bá các giá trị nhân văn sâu sắc, bản sắc đậm đà của văn hóa, truyền thống tốt đẹp của dân tộc tới đông đảo người dân trong nước và bạn bè quốc tế. Điểm đáng chú ý trong năm 2025 là sự gia tăng mạnh mẽ của các chương trình quy mô lớn. Nhóm sự kiện từ 5.000-10.000 người chiếm 6,7%, trong khi các chương trình từ 10.000-40.000 người đạt 14,6% và thậm chí các sự kiện trên 40.000 khán giả cũng chiếm 2,5%. Dù tỷ trọng chưa áp đảo, nhóm sự kiện trên 5.000 người đã chiếm khoảng 23,8% (gần 1/4 tổng thị trường), cho thấy xu hướng bùng nổ của các concert, đại nhạc hội và festival âm nhạc quy mô lớn. Về hiệu quả kinh tế, trong năm 2025, các ngành công nghiệp văn hóa phát triển mạnh mẽ, đóng góp bình quân từ 6,5-7,5% GDP/năm. Trong đó các ngành: điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, trò chơi điện tử, báo chí, phát thanh truyền hình, xuất bản và du lịch văn hóa - đang trở thành động lực mới cho tăng trưởng kinh tế đất nước. Trong cả nhiệm kỳ 2021-2025, công nghiệp văn hóa đang trở thành xu hướng và được xác định là phần quan trọng, bền vững, đóng góp vào sự tăng trưởng của đất nước. Cụ thể, giá trị sản xuất của các ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam đóng góp ước bình quân đạt 1,059 triệu tỷ đồng (44 tỷ USD). Bình quân 5 năm tốc độ tăng trưởng về số lượng các cơ sở kinh tế hoạt động trong các ngành công nghiệp văn hóa ước đạt 7,2%/năm. TĂNG TỐC NHƯNG CÒN KHOẢNG CÁCH Vị thế của Việt Nam đang chứng kiến những bước tiến đáng kể trong bối cảnh phát triển công nghiệp văn hóa nhưng vẫn còn khoảng cách so với các nền văn hóa như Hàn Quốc, Trung Quốc hay gần hơn là Thái Lan. Chính phủ Hàn Quốc xem ngành công nghiệp văn hóa là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tính đến năm 2023, ngành công nghiệp nội dung của Hàn Quốc đạt doanh thu 154 nghìn tỷ won và xuất khẩu 13,3 tỷ đô la (khoảng 18,463 nghìn tỷ won). Chính phủ nước này đặt mục tiêu tăng các con số này lên 300 nghìn tỷ won doanh thu và 50 nghìn tỷ won xuất khẩu vào năm 2030. Trong khi đó, Trung Quốc đang xây dựng ngành công nghiệp văn hóa có quy mô vươn tầm và tăng trưởng ổn định. Doanh thu hoạt động của các doanh nghiệp văn hóa lớn trong 9 tháng đầu năm 2025 đạt khoảng 10,96 nghìn tỷ NDT (tương đương gần 1,55 nghìn tỷ USD), tăng gần 8 % so với cùng kỳ năm trước, thể hiện sự phát triển liên tục của dịch vụ văn hóa, xuất bản kỹ thuật số và quảng cáo trực tuyến. Năm 2024 tổng doanh thu của ngành văn hóa và các ngành liên quan ở Trung Quốc cũng đạt mức kỷ lục hơn 19 nghìn tỷ NDT, cho thấy thị trường nội địa với quy mô khổng lồ và đa dạng dịch vụ văn hóa đang ở một tầm cao khác biệt so với các nước ASEAN. Thái Lan mặc dù quy mô nhỏ hơn Hàn Quốc và Trung Quốc vẫn được xem là quốc gia sử dụng “sức mạnh mềm” một cách chiến lược để phát triển ngành công nghiệp văn hóa. Nước này thường xuyên thúc đẩy các yếu tố văn hóa như món ăn, phim ảnh, lễ hội, võ thuật truyền thống. Đây là một phần trong chiến lược kinh tế và ngoại giao và được xếp hạng khoảng 35/120 quốc gia về chỉ số Global Soft Power Index (sức mạnh mềm toàn cầu) - chỉ số thể hiện mức độ thu hút văn hóa trên trường quốc tế. Chuyên gia truyền thông Hồng Quang Minh nhận định nhìn từ bức tranh công nghiệp biểu diễn năm 2025, Việt Nam vẫn chưa sánh ngang Thái Lan hay Singapore nhưng đang tăng tốc rất nhanh. Sự xuất hiện của những đơn vị dám đầu tư, chủ động học hỏi và cởi mở hợp tác quốc tế đang tạo lực đẩy rõ rệt cho thị trường. q Năm 2025 đánh dấu một năm bùng nổ các chương trình nghệ thuật biểu diễn, concert Hàng loạt concert cháy vé, đại nhạc hội thu hút hàng chục nghìn khán giả trong năm 20242025 không chỉ phản ánh sức sống mới của thị trường biểu diễn, mà còn cho thấy công nghiệp văn hóa Việt Nam đang bước vào giai đoạn tăng tốc rõ nét. Dù còn khoảng cách so với các quốc gia dẫn đầu trong khu vực, những con số tăng trưởng, năng lực tổ chức và hiệu quả kinh tế đang mở ra kỳ vọng về một động lực phát triển bền vững mới cho đất nước. “Mục tiêu xuyên suốt của Cục Điện ảnh là đồng hành cùng nhà làm phim, góp phần nâng cao chất lượng điện ảnh Việt Nam theo hướng chuyên nghiệp, bền vững và từng bước gia tăng hiện diện của phim Việt trên thị trường quốc tế”. Lãnh đạo Cục Điện ảnh TRẦN HUYỀN - GIA LINH - HÀ TRANG Theo báo cáo của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch được công bố cuối năm 2025, số lượng các chương trình biểu diễn nghệ thuật được chấp thuận trên địa bàn tỉnh/thành phố lên tới 1.323 chương trình. CÔNG NGHIỆP VĂN HÓA VÀO GUỒNG TĂNG TRƯỞNG mô không đủ tầm để thúc đẩy phát triển đột phá”, chuyên gia nhận định thêm. ĐIỂM TỰA CHO NHÀ LÀM PHIM Nhà phê bình điện ảnh Lê Hồng Lâm khẳng định thị trường điện ảnh Việt Nam tăng trưởng vượt bậc trong năm 2025. Có thể nói, trong năm 2025, người Việt chỉ xem phim Việt. “Thị trường phim nội địa rất mạnh. Với dân số 100 triệu người và thu nhập bình quân đầu người tăng nhanh, Việt Nam sở hữu tiềm năng phát triển thị trường nội địa rất lớn. Hiện tại, Việt Nam được coi là một trong những thị trường điện ảnh phát triển nhanh nhất thế giới. Tiềm năng và dư địa phim Việt còn nhiều, Mưa đỏ vẫn chưa phải đỉnh cao duy nhất. Tổng doanh thu phim Việt trong năm 2025 có thể lên tới 6.000 tỷ đồng", ông Lâm chia sẻ. Đây cũng là nhận định được Cục trưởng Cục Điện ảnh Đặng Trần Cường đề cập khi trao đổi với PV Tiền Phong về bức tranh toàn cảnh phim Việt năm qua. Ở góc độ người đứng đầu cơ quan quản lý nhà nước về lĩnh vực điện ảnh, ông Đặng Trần Cường nhấn mạnh vai trò của thể chế, chính sách trong việc sát cánh với nhà làm phim Việt. Từ doanh thu ấn tượng của Mưa đỏ, Tử chiến trên không hay Thám tử Kiên, lãnh đạo Cục Điện ảnh lý giải thành công của loạt tác phẩm này nằm ở chất lượng kịch bản, tổ chức sản xuất đến chiến lược phát hành, tiếp cận đúng nhu cầu công chúng. Trong khi đó, nhiều phim khác chưa theo kịp yêu cầu của thị trường, còn hạn chế trong việc định vị khán giả, kiểm soát rủi ro và tối ưu hiệu quả đầu tư. Với vai trò cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành, Cục Điện ảnh xác định tập trung vào các giải pháp thiết thực, đúng trọng tâm, nhằm hỗ trợ nhà làm phim nâng cao chất lượng tác phẩm và mở rộng cơ hội quảng bá phim Việt ra nước ngoài. Khung chính sách và cơ chế quản lý luôn là yếu tố hàng đầu để nâng tầm phim nội địa. Vì thế, trong năm 2026, Cục Điện ảnh tiếp tục rà soát, đề xuất điều chỉnh các quy định liên quan đến sản xuất, phát hành và phổ biến phim theo hướng tạo môi trường thuận lợi hơn cho sáng tạo, đồng thời bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước. Thành công của Mưa đỏ do Điện ảnh Quân đội nhân dân phối hợp nhà sản xuất tư nhân thực hiện cũng là tiền đề, gợi mở để Cục Điện ảnh chú trọng khuyến khích và phát huy mô hình hợp tác công - tư, huy động nguồn lực xã hội cùng sản xuất và phổ biến phim. Với một nền điện ảnh còn nhiều dư địa phát triển, các nhà làm phim trẻ, phim đầu tay, phim độc lập rất cần không gian rèn nghề. Không gian ấy là những chương trình trao đổi, khóa học ngắn hạn và hoạt động kết nối nghề nghiệp, qua đó tiếp cận kinh nghiệm, xu hướng và tiêu chuẩn làm phim quốc tế. Con số hơn 10 phim Việt hiện diện ở các sân chơi tầm quốc tế như Liên hoan phim quốc tế Tokyo 2025, Liên hoan phim Cannes 2025 cũng rất đáng suy ngẫm. Theo Cục trưởng Đặng Trần Cường, những hoạt động sôi nổi của phim Việt trên thế giới thúc đẩy Cục Điện ảnh chủ động triển khai và tham gia các hoạt động quảng bá phim Việt Nam ở nước ngoài, gắn với công tác phối hợp tổ chức và tham gia các liên hoan phim, tuần phim và sự kiện điện ảnh quốc tế có uy tín. Để mở rộng cơ hội hợp tác, phát hành và đồng sản xuất quốc tế cho phim Việt, Cục tạo điều kiện kết nối giữa nhà làm phim Việt Nam với các đối tác, nhà phát hành và tổ chức điện ảnh nước ngoài. q SỨC VƯƠN PHÙ ĐỔNG 33 Xuân
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==