SỨC VƯƠN PHÙ ĐỔNG 12 Xuân “PHẢI NHÌN CHO RỘNG SUY CHO KỸ” Thay vì dự báo tương lai, chúng ta kiến tạo tương lai! Nhưng, sự tiên tri tốt nhất của tương lai lại chính là dự báo tương lai và nghiền ngẫm quá khứ. Vì thế, để định vị tương lai đất nước, tất cả đang đòi hỏi về tầm nhìn xa rộng, về khả năng kiến tạo và phát triển hệ giá trị quốc gia, về hoạch định định chế và thực thi quyết sách chính trị nhằm tạo ra sự bứt phá với gia tốc mới một cách khác thường, tạo nên thành tựu phi thường, với khát vọng phú cường trong những thập kỷ tới như dân tộc đã làm nên những kỳ tích giữ nước và dựng nước ở những thế kỷ thứ X, XIII, XV và XX vừa qua. Tương lai không phải là đường kéo dài của quá khứ. Do đó, nhất định không thể kiến tạo tương lai bởi quá khứ. Việt Nam không thể bước vào thế kỷ XXI bằng mô hình thế kỷ XX, mà phải kiến tạo một tầm nhìn mới, hệ giá trị mới và hệ động lực mới từ yêu cầu phát triển những năm 30, 40 của thế kỷ XXI. Đó là một sự chuyển hóa căn cơ về tư duy, mô thức phát triển và cấu trúc xã hội nhằm xây dựng một Việt Nam phú cường trong một thế giới khác trước. Từ địa chính trị, địa kinh tế, địa văn hoá và từ 80 năm Nhà nước cách mạng Việt Nam, đặc biệt thực tiễn, sức mạnh của 40 năm đổi mới, trong bối cảnh thế giới hiện nay, có thể dự báo và phác thảo tầm viễn kiến định hướng kiến tạo tương lai Việt Nam: Tầm nhìn dân tộc: Việt Nam phải trở thành một dân tộc văn hiến, trí tuệ, tự chủ và sánh vai các cường quốc - một sứ mệnh được xác lập ngay trong tinh thần Đại hội VI (1986) và ngày càng cụ thể hoá về tầm nhìn, quyết sách và cương lĩnh hành động trên mỗi chặng đường trong thời kỳ đổi mới, với tâm thế tự vượt lên chính mình trong thế kỷ XXI. Tầm nhìn quốc gia: Việt Nam không thể là “quốc gia tiệm tiến”, mà phải là quốc gia kiến tạo, dấn thân, đột phá, phát triển mạnh mẽ, bền vững, nhân văn, nhịp bước cùng thời đại. Việt Nam phải là một trung tâm trí tuệ - văn hóa - kinh tế xanh - xã hội nhân văn ở khu vực Đông Nam Á, là điểm tựa hòa bình - phát triển - hội nhập bền vững của thế giới. Tầm nhìn quốc tế: Có thể hình dung một cách hình ảnh, đó là hệ thống tư tưởng - lý luận - hành động như một “bản đồ chiến lược” đưa Việt Nam tới năm 2045, hình thành một học thuyết phát triển mang dấu ấn Việt Nam, một hệ giá trị quốc gia hài hòa giữa tính dân tộc - khoa học - hiện đại - nhân văn và có khả năng tham gia định hướng, phát triển thời đại. Nói khái quát, đó là Việt Nam Dân tộc hóa - Hiện đại hóa - Toàn cầu hóa. Thực tiễn xác tín, ý tưởng định hình dòng chảy lịch sử. Nhưng, ý tưởng thực ra là lực lượng. Sự vô hạn cũng là sức mạnh của tính cách dân tộc Việt Nam. Sự kết hợp của hai thứ đó, kỳ vọng đất nước sẽ tạo ra lịch sử của kỷ nguyên mới. Khát vọng định vị chiến lược quốc gia; Phát triển một dân tộc kiêu hãnh: Chúng ta phải định vị chiến lược đất nước từ yêu cầu phát triển của tương lai, không thể đơn giản chỉ từ vị thế của quá khứ dân tộc. Đây là một thách thức kép: một mặt đang đến từ tương lai và mặt khác thách thức là nguy cơ của quá khứ. Chỉ có nhìn như vậy, mới có thể chủ động và kiên định đi tới tương lai. Dân tộc Việt Nam phải kiến thiết một quốc gia phú cường, không chỉ giàu có về vật chất mà còn hùng mạnh về trí tuệ, bản lĩnh và văn hóa; phát triển toàn diện, có chiều sâu, mang bản sắc riêng, không lệ thuộc. Đó là một quốc gia phát triển: hiện đại – dân chủ – nhân văn – tự cường – bản sắc; đồng thời, là trung tâm kết nối trí tuệ – văn hóa – kinh tế – chính trị trong khu vực Đông Nam Á và có ảnh hưởng tích cực trong thế giới của dân tộc Việt Nam. Kiến tạo hình mẫu quốc gia phú cường: Dự báo nhịp sóng thứ tư sẽ khoảng 30 năm từ 2021 – 2050. Có thể hình dung, nếu giai đoạn đổi mới đầu tiên từ 1986 - 2021 là sự thức dậy về tư duy, đổi mới về cơ chế, chủ động trong hội nhập toàn cầu, thì giai đoạn 30 năm đổi mới tiếp theo tới năm 2050 sẽ được định hình bởi những cố gắng phi thường của cả dân tộc đột phá về đổi mới tầm nhìn chiến lược, trỗi dậy toàn diện, đồng bộ sức mạnh dân tộc, kết hợp sức mạnh thời đại xây dựng nền tảng cho một xã hội phồn vinh và hạnh phúc, với khát vọng đưa Việt Nam trở thành một quốc gia phú cường, giữ vị thế xứng đáng trong cộng đồng quốc tế. Mục tiêu chiến lược dân giàu: thu nhập cao, phân phối công bằng, cơ hội rộng mở; nước mạnh: tự chủ chiến lược về chính trị, an ninh, quốc phòng, công nghệ, văn hóa và môi trường sinh thái; xã hội dân chủ – công bằng – văn minh: Nơi con người là trung tâm, nhân phẩm và sáng tạo được tôn vinh. Và, Đảng vững mạnh: về trí tuệ, đạo đức, về bản lĩnh và năng lực lãnh đạo, cầm quyền. “TẤN CÔNG, THOÁI THỦ NÊN THẦN TỐC” Trên nền tảng hiện thực, trước yêu cầu phát triển mới, không thể không chuyển mạnh từ xã hội tồn tại sang xã hội phát triển theo cơ cấu và hệ giá trị, xây dựng nền kinh tế dựa trên trí tuệ sáng tạo, giá trị gia tăng cao và phát triển văn hóa đặc sắc. Nghiền ngẫm toàn diện và đoạn tuyệt với mô hình tồn tại quyết tâm chuyển sang kiến tạo mô hình cơ cấu phù hợp với yêu cầu phát triển của đất nước tương dung với thời đại đang biến động và đổi rất khác. Trước mắt, đoạn tuyệt từng bước sự cạnh tranh bằng lao động rẻ hay tài nguyên thô; xử lý mối quan hệ giữa tăng trưởng và phát triển, giữa cục bộ và tổng thể, giữa kinh tế và văn hoá, giữa đạo đức và thị trường… theo chuẩn mực quốc tế, chuỗi giá trị toàn cầu và phù hợp với thực lực đất nước. Tình trạng sa mạc hoá lan rộng, mực nước biển dâng đe dọa sự sinh tồn của các vùng đồng bằng quan trọng – những vựa lúa của cả nước và thế giới. Do đó, phát triển xanh và thích ứng thông minh, hơn bao giờ hết, phải là yêu cầu sống còn. Phải nắm lấy kinh tế tri thức, kinh tế xanh, kinh tế số, kinh tế tuần hoàn trong kỷ nguyên lượng tử. Lịch sử luôn bảo chứng, một thể chế tồi sẽ khiến cho người dù tốt rất dễ làm điều xấu xa; ngược lại, một thể chế tốt sẽ buộc người xấu xa sẽ làm điều tốt. Và, bài học từ các quốc gia phát triển cũng bảo chứng: Sự thành bại, một phần căn bản được quyết Lãnh đạo Đảng, Nhà nước dự Đại hội thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ XI ẢNH: NHƯ Ý Trước thềm Bính Ngọ 2026, sau 40 năm đổi mới, dân tộc tất yếu đi tới Canh Ngọ 2050, với khát vọng Việt Nam phú cường, như một nhu cầu phát triển. Nhưng, điều quan trọng quyết định thành công là hiện thực hoá khát vọng ấy với tầm viễn kiến độc lập, sáng tạo và thực thi bằng hệ động lực tổng thể và phù hợp của sức mạnh dân tộc tương dung với sức mạnh thời đại. Đó là thước đo sức mạnh, uy tín và danh dự Việt Nam 25 năm tới trước thế giới. TẦM NHÌN CHIẾN LƯỢC VÀ DÂN TỘC HÀNH ĐỘNG TS. NHỊ LÊ (Nguyên Phó Tổng Biên tập Tạp chí Cộng sản)
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==