Báo Tiền Phong số 99

11 n Thứ Năm n Ngày 9/4/2026 PHÁP LUẬT Tại họp báo quý I/2026 của Bộ Công an, Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05) - Bộ Công an, nhấn mạnh, thực tế hiện nay cho thấy nhiều hội, nhóm có quy mô hàng chục, hàng trăm nghìn thành viên, hoạt động như những “hệ sinh thái truyền thông” nhưng lại thiếu cơ chế kiểm soát và truy trách nhiệm rõ ràng. Việc để các hội nhóm vận hành theo kiểu mạnh ai nấy làm, nội dung đăng tải không được kiểm duyệt đã tạo điều kiện cho tin giả, nội dung độc hại, thậm chí hành vi vi phạm pháp luật lan rộng. Trong khi đó, khi xảy ra sai phạm, trách nhiệm bị phân tán, khó xác định chủ thể chịu trách nhiệm cuối cùng. Do đó, đề xuất mới đặt ra nguyên tắc rõ ràng: Admin không chỉ là người vận hành kỹ thuật, mà là chủ thể chịu trách nhiệm pháp lý đối với toàn bộ hoạt động của hội nhóm. Dưới góc độ thực tiễn, luật sư Bùi Phan Anh - Đoàn Luật sư TP Hà Nội, cho rằng, “lỗ hổng lớn nhất của không gian mạng hiện nay nằm ở việc quyền phát tán thông tin không đi kèm trách nhiệm pháp lý tương xứng”. Theo ông, nhiều admin thiếu kiến thức pháp luật, tùy tiện cho phép đăng tải nội dung liên quan đến đời tư cá nhân, trẻ em, bạo lực… mà không kiểm soát. Khi xảy ra hậu quả, việc xử lý gặp khó do tính ẩn danh. “Nếu không có cơ chế định danh và truy trách nhiệm, thì việc lạm dụng quyền lực truyền thông trên mạng xã hội là điều tất yếu”, ông Phan Anh nhận định. Do đó, luật sư kiến nghị, việc bắt buộc xác thực danh tính đối với quản trị viên của các hội, nhóm có quy mô lớn, nhằm chấm dứt tình trạng ẩn danh trong việc điều phối và kiểm soát nội dung. Cùng với đó, thiết lập cơ chế đăng ký quản trị bắt buộc đối với các hội, nhóm đạt ngưỡng thành viên nhất định phải đăng ký với nền tảng hoặc cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền, qua đó đưa hoạt động này vào khuôn khổ giám sát chính thức. Xác định, mỗi hội, nhóm phải có một hoặc một số cá nhân cụ thể đứng tên chịu trách nhiệm toàn diện về nội dung và hoạt động vận hành, tránh tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm. Ở góc nhìn khác, luật sư Nguyễn Thị Sâm - Đoàn Luật sư TP Hà Nội chỉ ra một thực tế đáng lo ngại, nhiều hội nhóm hiện nay có sức ảnh hưởng tương đương một cơ quan truyền thông, nhưng lại không chịu bất kỳ chuẩn mực nghề nghiệp hay trách nhiệm pháp lý tương ứng. “Không thể để tồn tại một thực tế là thông tin sai sự thật lan truyền từ các hội nhóm mà không xác định được ai chịu trách nhiệm. Định danh là cách chấm dứt tình trạng tự do vô chủ để thực hiện tự do có trách nhiệm”, luật sư Sâm nói. TỪ “TỰ DO VÔ HẠN” ĐẾN “TỰ DO CÓ TRÁCH NHIỆM” Trong khi đó, tiến sĩ luật Ngô Ngọc Diễm nhìn nhận, đề xuất này mang ý nghĩa sâu xa hơn, đưa không gian mạng trở về đúng bản chất, là một phần của đời sống pháp lý, không phải “vùng ngoại lệ”. Theo tiến sĩ Diễm, trong nhiều năm, không gian số tồn tại một nghịch lý, quyền tự do ngôn luận được mở rộng tối đa, nhưng cơ chế chịu trách nhiệm lại mờ nhạt. Điều này dẫn tới nhiều hệ quả như xâm phạm quyền riêng tư; phát tán thông tin sai lệch; lợi dụng mạng xã hội để trục lợi. “Định danh không phải để hạn chế tự do, mà để buộc tự do phải đi kèm trách nhiệm. Khi mọi hành vi đều có thể truy vết, chính người dùng sẽ tự điều chỉnh”, tiến sĩ Diễm phân tích. Tiến sĩ Diễm cũng nhấn mạnh rằng, đề xuất buộc admin chịu trách nhiệm toàn diện không chỉ nhằm xử lý vi phạm, mà hướng tới thiết lập trật tự mới trên không gian mạng. Quan trọng hơn, quy định mới tạo ra một cơ chế tự kiểm soát từ bên trong hệ thống, khi admin phải chịu trách nhiệm, họ buộc phải kiểm duyệt, sàng lọc và quản trị nội dung một cách cẩn trọng hơn. MINH ĐỨC Không thể ẩn danh để vô trách nhiệm Việc Bộ Công an đề xuất quy định định danh và buộc quản trị viên (admin) chịu trách nhiệm toàn diện đối với hoạt động hội, nhóm trên mạng xã hội trong dự thảo Nghị định xử phạt vi phạm hành chính lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân được các chuyên gia, luật sư đánh giá là cần thiết, nhằm xác định chủ thể chịu trách nhiệm pháp lý đối với toàn bộ hoạt động của hội nhóm. Thượng tá Triệu Mạnh Tùng, Phó Cục trưởng Cục A05 ẢNH: BCA Luật sư Nguyễn Thị Sâm, Đoàn Luật sư TP Hà Nội Thông tin về các đối tượng được hiển thị chi tiết, bao gồm, họ tên, năm sinh, đặc điểm nhận dạng, tội danh, mức độ truy nã (từ truy nã thường đến nguy hiểm, đặc biệt nguy hiểm)… Qua đó, người dân có thể dễ dàng nhận diện và hỗ trợ cung cấp thông tin khi phát hiện dấu hiệu liên quan. Đáng chú ý, VNeID cho phép người dân tra cứu trực tiếp danh sách truy nã tại mục “Dịch vụ khác”. Khi phát hiện đối tượng nghi vấn, người dân có thể gửi thông tin phản ánh ngay trên ứng dụng hoặc liên hệ với cơ quan công an theo địa chỉ được cung cấp kèm theo. Toàn bộ thông tin phản ánh được bảo mật, đảm bảo an toàn cho người cung cấp. Việc tích hợp dữ liệu truy nã trên nền tảng số được đánh giá là bước tiến quan trọng trong chuyển đổi số ngành công an, góp phần huy động sự tham gia của cộng đồng vào công tác đảm bảo an ninh trật tự. Không dừng lại ở đó, VneID, ứng dụng do Bộ Công an phát triển trên nền tảng cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hệ thống định danh điện tử, đang liên tục được mở rộng chức năng, hướng tới mục tiêu trở thành siêu ứng dụng phục vụ người dân. Hiện nay, ứng dụng đã tích hợp hàng loạt giấy tờ cá nhân dưới dạng điện tử như, căn cước công dân, giấy phép lái xe, bảo hiểm y tế, đăng ký xe, thông tin cư trú, mã số thuế… Các giấy tờ này có giá trị pháp lý tương đương bản giấy, cho phép người dân xuất trình trong nhiều giao dịch hành chính. Bên cạnh đó, VNeID còn hỗ trợ thực hiện nhiều thủ tục hành chính trực tuyến như cấp đổi căn cước công dân, đăng ký thường trú, tạm trú, khai báo tạm vắng, cấp phiếu lý lịch tư pháp, đăng ký khai sinh, khai tử, đăng ký xe… Ngoài chức năng hành chính công, nền tảng này cũng tích hợp các tiện ích dân sinh như thanh toán điện tử, dịch vụ ngân hàng, đặt vé máy bay, check-in trực tuyến, đồng thời cho phép người dân gửi phản ánh về an ninh trật tự, an toàn giao thông. MINH ĐỨC VNeID cập nhật thông tin hơn 7.700 đối tượng truy nã Theo Bộ Công an, hệ thống VNeID đã cập nhật thông tin của 7.760 đối tượng bị truy nã. Đây là dữ liệu được công khai nhằm phục vụ công tác phối hợp giữa cơ quan chức năng và người dân trong việc phát hiện, truy bắt tội phạm. Hệ thống VNeID đã cập nhật thông tin của 7.760 đối tượng bị truy nã Theo luật sư Nguyễn Thị Sâm - Đoàn Luật sư TP Hà Nội, quy định buộc admin chịu trách nhiệm với các nội dung nhóm mình quản lý được xem là bước thể chế hóa các nghĩa vụ của chủ thể này trên không gian mạng. ĐỀ XUẤT SIẾT ADMIN HỘI, NHÓM MẠNG XÃ HỘI: Ra tù chưa đầy một năm, lại bị bắt Ngày 8/4, Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đồng Tháp cho biết, đang tạm giam 2 đối tượng gồm: Nguyễn Công Tấn (SN 1998) và Nguyễn Minh Dư (SN 2003, cùng trú xã Bình Trưng, Đồng Tháp) để điều tra hành vi tàng trữ, sử dụng, mua bán trái phép ma túy và vũ khí quân dụng. Trước đó, chiều 3/4, tại một tuyến đường nông thôn ở xã Bình Trưng, Công an tỉnh Đồng Tháp bắt quả tang Tấn và Dư đang tàng trữ, vận chuyển ma túy. Khám xét người của Tấn, công an thu giữ 1 khẩu súng ngắn bắn đạn chì, 10 viên; trong túi xách có 2 gói ma túy và nhiều viên thuốc lắc, dụng cụ dùng ma túy. Khám xét nơi ở của Tấn, công an thu giữ thêm 10 túi ma túy và thuốc lắc, nhiều viên đạn và một số hung khí. Tấn mới ra tù tháng 6/2025 (bị kết án về tội mua bán trái phép chất ma túy). Điều tra mở rộng, Công an Đồng Tháp mời Trần Minh Quý (SN 2000, trú xã Bình Trưng) làm việc. Qua kiểm tra, Quý dương tính với chất ma túy và thừa nhận có liên quan đến đường dây của Tấn. CHÚC TRÍ-LÊ HOÀI Nguyễn Công Tấn và số ma túy tại nơi ở

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==