Siết quản lý bữa ăn học đường TRANG 6 THỨ NĂM 0977.456.112 TRANG 12 TRANG 7 TRANG 4-5 XÂY NGAY KHO DẦU THÔ TẠI NGHI SƠN TRANG 3 CHO Ý KIẾN VỀ CÔNG TÁC NHÂN SỰ TRÌNH QUỐC HỘI Lý do thị trường Hoa ngữ hấp dẫn em xinh, chị đẹp Gạt tư duy bằng cấp, dám bước vào vùng rủi ro Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn ở tỉnh Thanh Hóa CHUYỆN HÔM NAY Vụ việc 74 bị can bị khởi tố liên quan đến sai phạm trong hoạt động quan trắc môi trường không chỉ dừng lại ở một vụ án cụ thể, mà còn gióng lên hồi chuông cảnh báo về những “lỗ hổng niềm tin” trong hệ thống giám sát môi trường hiện nay. XEM TIẾ P TRANG 5 Minh bạch dữ liệu n TUỆ MINH 2/4/2026 Số 92 TRANG 3 TRANG 8-9 Giáo hoàng hy vọng Tổng thống Mỹ tìm "lối thoát" chấm dứt chiến sự Iran RUNNER CANADA PHẢI LÒNG TIỀN PHONG MARATHON TRANG 16 THỦ TƯỚNG PHẠM MINH CHÍNH: Trạm quan trắc quốc gia về chất lượng không khí tại Công viên Thanh Xuân (Hà Nội) VỤ "PHÙ PHÉP" DỮ LIỆU 168 TRẠM QUAN TRẮC MÔI TRƯỜNG Thủ đoạn "làm đẹp" con số KIỂM SOÁT 3 lớp vẫn có lỗ hổng
2 THỜI SỰ n Thứ Năm n Ngày 2/4/2026 QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Trao quyết định của Bộ Chính trị về tổ chức, cán bộ VTV, VOV, TTXVN… Tại hội nghị, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Tổ chức Trung ương Hoàng Trung Dũng thông báo các quyết định của Bộ Chính trị (ngày 30/3/2026) quy định về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, VTV, VOV, TTXVN. Các quyết định nêu rõ đây là các đơn vị sự nghiệp công lập của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp và thường xuyên của Bộ Chính trị, của Ban Bí thư. Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam có chức năng nghiên cứu cơ bản trong lĩnh vực khoa học, xã hội và nhân văn. Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam có chức năng nghiên cứu cơ bản về khoa học tự nhiên và phát triển, tiếp nhận công nghệ. VTV là Đài truyền hình quốc gia; VOV là Đài phát thanh quốc gia; TTXVN là cơ quan thông tấn quốc gia; là các cơ quan báo chí chủ lực, đa phương tiện, đa ngôn ngữ của Đảng, Nhà nước, giữ vai trò nòng cốt trong công tác tư tưởng, văn hóa, tham gia định hướng dư luận xã hội, củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa, giữ vai trò chủ đạo trong việc định hướng dư luận xã hội, tạo sự đồng thuận trong nhân dân và trực tiếp tham gia đấu tranh bảo vệ vững chắc nền tảng, tư tưởng của Đảng, là đơn vị dự toán cấp I của ngân sách Trung ương, lãnh đạo đơn vị có cấp trưởng và không quá 4 đồng chí cấp phó. Phó trưởng Ban Thường trực Ban Tổ chức Trung ương Hoàng Trung Dũng cũng công bố các quyết định của Bộ Chính trị về phân công, bổ nhiệm ông Lê Văn Lợi - Ủy viên Trung ương Đảng giữ chức Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam kiêm giữ chức Phó Trưởng Ban Chính sách và Chiến lược Trung ương, tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương nhiệm kỳ 20252030. Phân công, bổ nhiệm ông Phạm Hồng Thái - Ủy viên Trung ương Đảng giữ chức Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam kiêm giữ chức Phó Trưởng Ban Chính sách và Chiến lược Trung ương, tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030. Phân công, bổ nhiệm ông Nguyễn Thanh Lâm - Ủy viên Trung ương Đảng giữ chức Tổng Giám đốc VTV, kiêm giữ chức Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030. Phân công, bổ nhiệm ông Đỗ Tiến Sỹ - Ủy viên Trung ương Đảng giữ chức Tổng Giám đốc VOV, kiêm giữ chức Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030. Bổ nhiệm bà Vũ Việt Trang giữ chức Tổng Giám đốc TTXVN kiêm giữ chức Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, tham gia Ban Chấp hành, Ban Thường vụ Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương nhiệm kỳ 2025-2030. Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú đề nghị, ba cơ quan báo chí cần nhận thức sâu sắc hơn nữa vai trò là lực lượng nòng cốt trong công tác tư tưởng của Đảng, tiếp tục góp phần hoàn thành tốt nhiệm vụ định hướng dư luận xã hội, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch với tinh thần kịp thời, chủ động, sắc bén, thuyết phục và chuyên nghiệp; làm chủ công nghệ mới, nâng cao chất lượng nội dung, mở rộng độ che phủ, tiếp cận hiệu quả các tầng lớp nhân dân, nhất là thế hệ trẻ; xây dựng hệ sinh thái truyền thông quốc gia mạnh, có sức cạnh tranh trong khu vực và quốc tế; chú trọng xây dựng đội ngũ những người làm báo có bản lĩnh chính trị vững vàng, có đạo đức nghề nghiệp trong sáng, năng lực chuyên môn cao và thích ứng nhanh với môi trường truyền thông mới. CHUYỂN GIAO 5 ĐẢNG BỘ TỪ ĐẢNG ỦY CHÍNH PHỦ VỀ TRỰC THUỘC ĐẢNG ỦY CÁC CƠ QUAN ĐẢNG TRUNG ƯƠNG Sáng 1/4, tại Hà Nội, Đảng ủy Chính phủ và Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương phối hợp tổ chức hội nghị chuyển giao, tiếp nhận tổ chức đảng, đảng viên. Thủ tướng Phạm Minh Chính - Bí thư Đảng ủy Chính phủ và Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú - Bí thư Đảng uỷ các cơ quan Đảng Trung ương, chủ trì hội nghị. Hội nghị nghe công bố các quyết định chuyển giao 5 đảng bộ từ trực thuộc Đảng ủy Chính phủ về trực thuộc Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương, bao gồm: Đảng bộ VTV, Đảng bộ VOV, Đảng bộ TTXVN, Đảng bộ Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, Đảng bộ Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Phát biểu tại hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị các đảng bộ sau khi chuyển sang Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương tiếp tục phát huy truyền thống, giữ vững đoàn kết, thống nhất, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó. Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú lưu ý, thời gian tới, một trong những nhiệm vụ trọng tâm, các đảng ủy phải tập trung sắp xếp, kiện toàn cấp ủy, tổ chức đảng bên trong của các cơ quan, đơn vị để phù hợp với tổ chức mới, đồng thời tăng cường xây dựng tổ chức đảng thật sự trong sạch, vững mạnh, toàn diện, nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu; phát triển đội ngũ cán bộ, đảng viên của tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc các chủ trương, nghị quyết, chỉ thị, kết luận, quyết định của Đảng để đảm bảo sự liên tục, ổn định và không làm gián đoạn hoạt động của các đảng bộ, của các cơ quan, đơn vị. TRƯỜNG PHONG Sáng 1/4, tại Trụ sở Trung ương Đảng, diễn ra Hội nghị công bố quyết định của Bộ Chính trị về công tác tổ chức và cán bộ của Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam (VTV), Đài Tiếng nói Việt Nam (VOV), Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN). Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú trao các quyết định cho đại diện lãnh đạo 5 cơ quan, gồm: VTV, VOV, TTXVN, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam ẢNH: TTXVN Đối với hai Viện Hàn lâm, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú yêu cầu cần tập trung nghiên cứu những vấn đề lớn, tầm chiến lược, dài hạn, góp phần hoạch định đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; đẩy mạnh nghiên cứu liên ngành, gắn kết chặt chẽ giữa khoa học xã hội và khoa học tự nhiên, giữa nghiên cứu cơ bản và ứng dụng, phục vụ phát triển nhanh và bền vững đất nước; chủ động hội nhập quốc tế sâu rộng, nâng cao vị thế khoa học Việt Nam trên trường quốc tế. Sáng 1/4, tại Hà Nội, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú - Bí thư Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương chủ trì Hội nghị Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Đảng bộ các cơ quan Đảng Trung ương. Định hướng nhiệm vụ trọng tâm quý II/2026, Thường trực Ban Bí thư nhấn mạnh, cần tập trung triển khai thực hiện hiệu quả Nghị quyết và Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, Kết luận Hội nghị Trung ương 2, các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị và nghị quyết đại hội đảng bộ các cấp trong Đảng bộ; đặc biệt là các nhiệm vụ trọng tâm, các khâu đột phá; cụ thể hóa thành kế hoạch công tác có trọng tâm, trọng điểm, rõ người, rõ việc, rõ tiến độ thực hiện, bảo đảm thực chất, tránh hình thức. Thường trực Ban Bí thư yêu cầu tiếp tục nâng cao hơn nữa chất lượng tham mưu chiến lược: Chủ động nghiên cứu, đề xuất các vấn đề lớn, mới, phức tạp; nâng cao năng lực thẩm định, phản biện, bảo đảm chất lượng các đề án trình Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư. Duy trì nghiêm và nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ. Siết chặt kỷ luật, kỷ cương, thực hiện nghiêm túc, hiệu quả công tác bảo vệ chính trị nội bộ; tăng cường kiểm tra, giám sát, nhất là việc triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội. Bổ sung và thực hiện nghiêm chương trình kiểm tra, giám sát năm 2026 để chủ động, phòng ngừa từ sớm, từ xa; gắn kiểm tra, giám sát với kiểm soát quyền lực, công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực... T.PHONG Nâng cao hiệu quả bố trí, sử dụng cán bộ Phát biểu tại Hội nghị Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Đảng bộ các cơ quan Đảng Trung ương, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú - Bí thư Đảng ủy các cơ quan Đảng Trung ương lưu ý, các đảng ủy tiếp tục tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng, đạo đức cho cán bộ, đảng viên và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; làm tốt công tác cán bộ, nhất là bố trí, sử dụng cán bộ.
Sáng 1/4, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc họp của Thường trực Chính phủ về công tác chuẩn bị triển khai dự án xây dựng kho dự trữ quốc gia dầu thô tại Nghi Sơn. Trước đó, ngày 29/3, Thủ tướng khảo sát địa điểm dự kiến xây dựng kho dự trữ này. Theo các báo cáo, ý kiến tại Hội nghị, việc xây dựng kho chứa dầu thô tại Nghi Sơn, góp phần sớm cụ thể hóa Quy hoạch hạ tầng dự trữ, cung ứng xăng dầu, khí đốt quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, không chỉ là một yêu cầu cấp thiết về mặt hạ tầng năng lượng mà còn mang ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển kinh tế và đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia. Trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ nhiên liệu ngày càng gia tăng và nguồn cung phụ thuộc lớn vào thị trường quốc tế, việc chủ động dự trữ dầu thô sẽ giúp Việt Nam giảm thiểu rủi ro trước những biến động khó lường. Đồng thời, kho chứa dầu thô tại Nghi Sơn còn góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của nhà máy lọc hóa dầu, tối ưu hóa chuỗi cung ứng và tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế khu vực Bắc Trung bộ nói riêng và cả nước nói chung. Kết luận cuộc họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh yêu cầu cụ thể hóa các chỉ đạo của Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm về dự trữ chiến lược. Cuộc họp đã quyết định một số công việc trước mắt và định hướng các nhiệm vụ lâu dài; trong đó thống nhất mô hình doanh nghiệp đầu tư xây dựng kho dự trữ, trước mắt là giao doanh nghiệp nhà nước, đồng thời hoàn thiện cơ chế, chính sách để kêu gọi sự tham gia doanh nghiệp ngoài nhà nước; tính toán việc Nhà nước mua lại hoặc thuê mua kho dự trữ trên nguyên tắc hài hòa lợi ích, việc gì doanh nghiệp làm tốt hoặc làm tốt hơn thì Nhà nước không làm. Thủ tướng chỉ đạo Petrovietnam chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan, tỉnh Thanh Hóa, trước mắt xây dựng ngay kho dầu thô tại Nghi Sơn để vừa phục vụ trực tiếp Nhà máy lọc hóa dầu Nghi Sơn, vừa phục vụ dự trữ quốc gia. Petrovietnam khẩn trương xây dựng dự án, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, triển khai. UBND tỉnh Thanh Hóa thực hiện giải phóng mặt bằng. Các cơ quan triển khai ngay các công việc, vận dụng các quy định đối với công trình xây dựng thuộc trường hợp khẩn cấp. Bộ Tài chính tiếp tục hoàn thiện nghị định hướng dẫn thi hành Luật Dự trữ quốc gia, trong đó xử lý một số vướng mắc liên quan như việc hoán đổi trực tiếp hàng dự trữ quốc gia, định mức kinh tế kỹ thuật với hàng dự trữ quốc gia... Bộ Công Thương được giao tiếp tục chỉ đạo, nghiên cứu, triển khai xây dựng các kho dự trữ xăng dầu, dầu thô khác ở Dung Quất (Quảng Ngãi), Long Sơn (TPHCM) và các khu vực khác. LUÂN DŨNG 3 n Thứ Năm n Ngày 2/4/2026 THỜI SỰ Dự án Liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn NGUỒN: VOV Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, việc xây dựng kho dự trữ dầu thô tại Nghi Sơn (Thanh Hóa) có đầy đủ cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý, cơ sở thực tiễn, quy hoạch, nên chỉ bàn làm, không bàn lùi. Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm an ninh, an toàn, kể cả trường hợp có sự cố đặc biệt xảy ra, đồng thời bảo đảm tính hiệu quả của dự án xây dựng kho dự trữ quốc gia dầu thô… Xây ngay kho dầu thô tại Nghi Sơn Chiều 1/4, Ban Chấp hành Đảng bộ TPHCM khóa I, nhiệm kỳ 20252030 tổ chức Hội nghị lần thứ 5 (mở rộng). Ông Trần Lưu Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TPHCM, chủ trì hội nghị. Hội nghị nhằm tập trung thảo luận, cho ý kiến về dự thảo báo cáo tình hình kinh tế - xã hội của TPHCM trong quý I/2026; nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm trong quý II/2026. Thảo luận, cho ý kiến về dự thảo báo cáo công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị trong quý I/2026 và những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm trong quý II/2026. Hội nghị cũng cho ý kiến dự thảo tờ trình về chương trình hành động của Thành ủy TPHCM về tiếp tục thực hiện Nghị quyết 19-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về nông nghiệp, nông dân, nông thôn đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 theo Kết luận 219KL/TW của Bộ Chính trị. Theo tờ trình báo cáo tình hình kinh tế - xã hội, trong quý I/2026, kinh tế TPHCM phục hồi tích cực; nhiều chỉ tiêu tăng trưởng khá. Trong đó, tổng vốn đầu tư toàn xã hội tăng 10,7%; thu ngân sách đạt 30,2% dự toán Trung ương giao (tăng 17,5%). Hoạt động thương mại, dịch vụ, du lịch tăng trưởng mạnh; thu hút vốn đầu tư FDI đạt gần 2,9 tỷ USD. TPHCM đã chủ động triển khai các cơ chế, chính sách mới theo các nghị quyết của Quốc hội. Đồng thời, tập trung thực hiện các dự án hạ tầng trọng điểm, thúc đẩy chuyển đổi số, cải cách hành chính, từng bước hình thành nền tảng chính quyền số, đô thị thông minh. TPHCM phát triển các động lực tăng trưởng mới như kinh tế số, đổi mới sáng tạo, trung tâm tài chính quốc tế, công nghiệp công nghệ cao… Đồng thời, tập trung huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực xã hội cho đầu tư phát triển. Trong đó, tập trung triển khai các dự án hạ tầng trọng điểm, nhất là giao thông, đô thị, chống ngập; đẩy nhanh công tác lập quy hoạch, phát triển nhà ở xã hội, chỉnh trang đô thị. Tại hội nghị, TS Trương Minh Huy Vũ - Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM - cho rằng, để đạt mục tiêu tăng trưởng 10-11% trong năm 2026, các quý còn lại phải tăng tốc mạnh mẽ, với mức tăng dự kiến từ 11,5% trở lên. “Điều này là khả thi khi đầu tư công và các động lực tăng trưởng khác sẽ được đẩy nhanh trong thời gian tới”, ông Vũ nhìn nhận. NGÔ TÙNG TPHCM phát triển các động lực tăng trưởng mới TPHCM đang phát triển các động lực tăng trưởng mới như kinh tế số, đổi mới sáng tạo, trung tâm tài chính quốc tế, công nghiệp công nghệ cao…, phấn đấu đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên. THỦ TƯỚNG PHẠM MINH CHÍNH: Tòa nhà Trung tâm Tài chính quốc tế Việt Nam (số 8 Nguyễn Huệ, phường Sài Gòn, TPHCM) Liên quan công tác chuẩn bị nhân sự trình Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị phải chuẩn bị chặt chẽ, thận trọng, đúng quy trình, đúng định hướng của Đảng và quy định pháp luật. Chiều 1/4, phát biểu khai mạc phiên họp thứ 56 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết, đây là phiên họp cuối cùng của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XV trước khi bước vào Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI. Tại phiên họp này, một trong những nội dung sẽ được cho ý kiến là về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội. Đây là dự án luật có tác động rộng rãi, liên quan trực tiếp đến người lao động và hệ thống an sinh xã hội. Dự án luật đã nằm trong chương trình lập pháp năm 2026 mặc dù hồ sơ Chính phủ trình chậm so với yêu cầu tiến độ, song trước yêu cầu thực tiễn, Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định đưa vào phiên họp để xem xét, trên cơ sở đó nếu đủ điều kiện sẽ trình Quốc hội. Bên cạnh đó, phiên họp cũng dành thời gian xem xét các kế hoạch 5 năm giai đoạn 2026-2030, gồm kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch tài chính quốc gia, vay và trả nợ công, kế hoạch đầu tư công trung hạn. Theo Chủ tịch Quốc hội, đây là các quyết sách đặc biệt quan trọng, có ý nghĩa định hướng phát triển đất nước trong 5 năm tới, đã được Ban Chấp hành Trung ương Đảng cho ý kiến tại Hội nghị Trung ương lần thứ hai vừa qua để Quốc hội xem xét, quyết định thể chế hóa thành các nghị quyết. Do đó, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội, các cơ quan cho ý kiến thật sâu, thật kỹ, nhất là các mục tiêu lớn, cân đối lớn, các chỉ tiêu quan trọng, bảo đảm kế hoạch bám sát chủ trương của Đảng, có trọng tâm, trọng điểm, thứ tự ưu tiên rõ ràng, tránh dàn trải, hình thức nhằm góp phần hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số. Một nội dung đặc biệt quan trọng khác là công tác chuẩn bị nhân sự trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ Nhất. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị các nội dung này phải được chuẩn bị chặt chẽ, thận trọng, đúng quy trình, đúng định hướng của Đảng và quy định pháp luật, bảo đảm tiêu chuẩn, điều kiện, cơ cấu hợp lý, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới. Nhấn mạnh yêu cầu về kỷ luật, kỷ cương trong công tác chuẩn bị, Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan báo cáo ngắn gọn, rõ ràng, đi thẳng vào vấn đề; ý kiến phát biểu cụ thể, có chính kiến, quan điểm rõ ràng. Những nội dung đã rõ, “đã chín” phải kết luận ngay, nội dung nào chưa rõ phải tiếp tục hoàn thiện nhưng phải xác định rõ thời hạn và trách nhiệm của từng cơ quan. LUÂN DŨNG Cho ý kiến về công tác nhân sự trình Quốc hội Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu khai mạc phiên họp ẢNH: QH
4 n Thứ Năm n Ngày 2/4/2026 XÃ HỘI VỤ "PHÙ PHÉP" DỮ LIỆU 168 TRẠM Theo thông tin từ Bộ Công an, Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (C05) đã chủ trì, phối hợp với Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra (C01) và công an nhiều địa phương, đồng loạt xác lập và đấu tranh 3 chuyên án lớn liên quan đến các hành vi vi phạm trong lắp đặt, vận hành và quản lý hệ thống quan trắc môi trường tự động, liên tục do một số doanh nghiệp lắp đặt trên phạm vi toàn quốc. Từ kết quả điều tra, cơ quan công an đã khởi tố 74 bị can về 10 tội danh. Trong đó, nhiều bị can là lãnh đạo, cán bộ quản lý trong các cơ quan nhà nước và doanh nghiệp lớn, như: Hoàng Văn Thức, cựu Cục trưởng Cục Môi trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường); Trần Thị Minh Hương, Giám đốc Trung tâm Quan trắc môi trường miền Bắc; Lê Việt Cường, Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Nhiệt điện Quảng Ninh... Kết quả điều tra bước đầu cho thấy, trong số 306 trạm quan trắc được kiểm tra trên toàn quốc, có tới 168 trạm bị can thiệp, chỉnh sửa dữ liệu, chiếm hơn 54,9%, con số cho thấy mức độ phổ biến, có hệ thống của hành vi vi phạm, cũng như thực trạng quản lý môi trường hiện nay. Điển hình, các nhà máy như Nhiệt điện Quảng Ninh, Nhiệt điện Hải Phòng, Nhiệt điện Thái Bình 2, cho đến các công ty nhôm, thép, các công ty môi trường là những công ty lớn phát ra khí thải, nước thải, nhưng các chỉ số về môi trường khi được truyền về cơ quan quản lý là Sở Nông nghiệp và Môi trường thì đều bị can thiệp chỉnh sửa từ “vượt ngưỡng” thành “trong ngưỡng cho phép”. Đáng chú ý, những thiết bị quan trắc này được dán niêm phong, đồng thời có hệ thống camera để đảm bảo không ai có thể can thiệp nhưng đáng tiếc đó chỉ là lý thuyết. Qua lời khai của các bị can, có 2 cách để "đụng tay": Can thiệp từ xa thông qua phần mềm, lợi dụng kết nối internet để truy cập hệ thống và chỉnh sửa thông số quan trắc theo ý muốn; Can thiệp trực tiếp bằng phương pháp thủ công, tác động vật lý vào hệ thống lấy mẫu, thiết bị phân tích tại trạm quan trắc nhằm làm sai lệch kết quả đo đạc. Và tất nhiên, các cơ sở sản xuất, các nhà máy sẽ không dễ thực hiện hành vi nếu như không có sự giúp sức của các công ty cung cấp thiết bị về quan trắc môi trường. Họ xây dựng cả một quy trình dịch vụ ngầm, không chỉ bán thiết bị mà còn bán cả giải pháp để làm đẹp số liệu cho những doanh nghiệp có phát thải vượt quy chuẩn. Điển hình, Công ty Nhiệt điện Quảng Ninh có 3 trạm quan trắc khí thải. Với thủ đoạn sử dụng phần mềm các đối tượng đã can thiệp giảm chỉ số đầu ra xuống còn 1/2 hoặc 1/3 để khi truyền dữ liệu về cơ quan quản lý sẽ luôn đạt ngưỡng. Bị can Lê Việt Cường - Phó Tổng Giám đốc Công ty Nhiệt điện Quảng Ninh khai nhận, công ty đã thực hiện điều chỉnh nhân hệ số khí thải phát thải thật để đảm bảo thông số truyền về Sở Tài nguyên Môi trường (cũ) đáp ứng theo tiêu chuẩn. Cũng bị khởi tố trong vụ án, bị can Phạm Thanh Hùng - Phó Tổng Giám đốc Công ty Liên hợp khoa học, công nghệ, môi trường Biwase nói, kiểm soát quá trình không kỹ thì sẽ vượt và chắc chắn bị phạt. Khi bị đình chỉ hoạt động thì sẽ ảnh hưởng tới hoạt động của công ty, vì vậy bị can đã cho nhân viên liên hệ với Công ty Việt An để “xử lý” số liệu truyền về Sở Tài nguyên Môi trường (cũ) nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường lúc nào cũng không vượt. TẤT CẢ CÁC THIẾT BỊ ĐO ĐỀU CÓ THỂ CHỈNH SỬA Bị can Nguyễn Hoài Thi - Giám đốc Công ty Cổ phần Kỹ thuật môi trường Việt An, đơn vị cung cấp hệ thống quan trắc chiếm hơn 50% thị trường cả nước thừa nhận việc làm sai lệch số liệu đầu ra không khó, chỉ cần thay đổi cấu hình thiết bị phân tích hoặc can thiệp vào hệ thống truyền nhận dữ liệu. “Tất cả các thiết bị đo trên thị trường đều có thể chỉnh sửa được bằng cách nhập một hệ số. Việc chỉnh sửa số liệu thì không khó. Tại vì các đơn vị mà cung cấp thiết bị như chúng tôi khi cung cấp thiết bị xong thì đều phải hướng dẫn cho khách, cho nhà máy. Còn chỉnh sửa hay không là việc nhà máy” - bị can Thi cho biết. Nghiêm trọng là dù các đối tượng can thiệp trực tiếp vào hệ thống hút mẫu, thiết bị phân tích tại trạm quan trắc hay dùng thủ đoạn sử dụng phần mềm điều khiển từ xa thì đều rất dễ dàng qua mặt cơ quan quản lý. Bị can Nguyễn Trịnh Tuấn - Trưởng Phòng nghiên cứu và phát triển, Công ty Minh Thành Group nói: “Tôi thấy các cơ quan quản lý hiện nay chưa có một bộ phận chuyên trách và hiểu một cách tường tận về những thiết bị điện tử hay ghi nhận dữ liệu hiện tại thì chúng tôi có thể dễ dàng truy cập vào thay đổi, can thiệp những thiết bị mà chính chúng tôi nghiên cứu ra”. Đại tá Tống Như Sơn - Phó Chánh Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra (Bộ Công an) cho biết, nhiều trạm quan trắc không được dán tem niêm phong trên các cổng kết nối thiết bị, mật khẩu đáng lẽ là do Sở Nông nghiệp và Môi trường quản lý, nhưng đơn vị này cơ bản không quản lý mà để mặc cho các doanh nghiệp. Ngoài ra, hệ thống camera giám sát tại các trạm quan trắc không truyền về Sở Nông nghiệp và Môi trường hoặc đã hư hỏng. Để các đối tượng không thể chỉnh sửa, không thể can thiệp thì quản lý, giám sát hệ thống quan trọng tự động do các công ty lắp đặt là vấn đề đặt ra đối với các cơ quan quản lý. Thế nhưng giám sát thì không phát huy được hiệu quả, còn chất lượng của những thiết bị quan trắc hiện nay không có một quy định nào về tiêu chuẩn chất lượng, các doanh nghiệp cứ thế tự sản xuất, tự mua rồi lắp đặt mà không ai kiểm soát. Hiện lực lượng Công an đang tiếp tục rà soát toàn bộ các trạm quan trắc môi trường còn lại trên cả nước với mục tiêu là nâng cao hiệu quả kiểm soát ô nhiễm và bảo vệ môi trường. THANH HÀ Thủ đoạn “làm đẹp” con số “Tôi thấy các cơ quan quản lý hiện nay chưa có một bộ phận chuyên trách và hiểu một cách tường tận về những thiết bị điện tử hay ghi nhận dữ liệu hiện tại nên chúng tôi có thể dễ dàng truy cập vào thay đổi, can thiệp những thiết bị mà chính chúng tôi nghiên cứu ra” - một bị can trong vụ "phù phép" dữ liệu 168 trạm quan trắc môi trường khai. Thiết bị máy móc liên quan vụ án Bị can Nguyễn Hoài Thi - Giám đốc Công ty Cổ phần Kỹ thuật môi trường Việt An CHUYỆN HÔM NAY Khi các con số vốn được coi là căn cứ khoa học khách quan có thể bị can thiệp, bóp méo, thì ranh giới giữa kiểm soát và buông lỏng trở nên mong manh hơn bao giờ hết. Thực tế này cho thấy, một hệ thống dù được thiết kế chặt chẽ đến đâu, nếu vẫn phụ thuộc chủ yếu vào yếu tố con người, thì nguy cơ bị thao túng, trục lợi là điều khó tránh khỏi. Vụ việc còn phơi bày những kẽ hở đáng lo ngại trong cơ chế giám sát hiện hành. Kết quả kiểm tra hơn 300 trạm quan trắc cho thấy, có tới 168 trạm bị can thiệp, chỉnh sửa số liệu - một con số không chỉ gây choáng váng mà còn đặt dấu hỏi lớn về độ tin cậy của hệ thống dữ liệu môi trường vốn được xem là “căn cứ khoa học” cho quản lí. Đáng chú ý, các hành vi can thiệp không hề phức tạp như nhiều người vẫn hình dung. Theo lời khai ban đầu, việc “biến” các chỉ số ô nhiễm từ mức báo động thành trong ngưỡng cho phép có thể được thực hiện dễ dàng thông qua thay đổi cấu hình thiết bị hoặc can thiệp vào hệ thống truyền nhận dữ liệu. Điều này cho thấy, ngay từ khâu thiết kế và vận hành, hệ thống quan trắc đã tồn tại những lỗ hổng kĩ thuật đủ lớn để bị lợi dụng. Ở góc độ quản lí, những hạn chế này không phải là điều hoàn toàn bất ngờ. Đại diện cơ quan chuyên môn thừa nhận, hệ thống hiện nay chủ yếu phục vụ giám sát thông số và trạng thái vận hành, trong khi lại chưa được trang bị đầy đủ năng lực phát hiện các hành vi can thiệp có chủ đích, đặc biệt là những thủ đoạn sử dụng công nghệ cao. Đáng lo ngại hơn, quy trình vận hành vẫn tiềm ẩn nguy cơ thông đồng giữa các bên liên quan. Khi doanh nghiệp chính là khách hàng của các nhà cung cấp thiết bị quan trắc, đồng thời cũng là khách hàng của các đơn vị thực hiện hiệu chuẩn, hiệu chỉnh thiết bị thì nguy cơ có thể xảy ra sự thông đồng. Có thể thấy yêu cầu về tính độc lập, minh bạch của dữ liệu quan trắc dường như vẫn chưa được bảo đảm một cách thực chất. Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, câu chuyện gian lận dữ liệu quan trắc môi trường cho thấy yêu cầu cấp thiết phải ứng dụng hệ thống giám sát theo hướng dựa trên công nghệ. Những công nghệ như trí tuệ nhân tạo hay blockchain, vốn đã được nhắc đến nhiều trong các khuyến nghị chuyên gia, không chỉ là xu hướng, mà cần trở thành công cụ thực thi để đảm bảo tính toàn vẹn, minh bạch và khả năng truy vết của dữ liệu môi trường. Quan trọng hơn, các nền tảng này còn có thể phát hiện bất thường theo thời gian thực, qua đó đưa ra cảnh báo sớm đối với các dấu hiệu gian lận hoặc vi phạm quy chuẩn. Các chuyên gia cũng nhiều lần đề xuất việc minh bạch thông tin, không chỉ đến cơ quan quản lí nhà nước mà còn đến các tổ chức xã hội và cộng đồng người dân - những người sẽ trực tiếp hứng chịu hậu quả khi xả thải vượt quy chuẩn. Khi người dân, tổ chức xã hội có thể tiếp cận thông tin môi trường hoặc tham gia phản ánh sẽ hình thành một “mạng lưới giám sát xã hội” rộng khắp. Đây là kênh bổ trợ hiệu quả cho cơ quan quản lí, góp phần phát hiện những vi phạm mà hệ thống kĩ thuật có thể chưa bao quát hết. Sự kết hợp giữa công nghệ số và giám sát cộng đồng không chỉ nâng cao tính minh bạch mà còn tạo áp lực buộc doanh nghiệp tuân thủ quy định, hướng tới bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. T.M Minh bạch dữ liệu TIẾP THEO TRANG 1 Thiếu tướng Thân Văn Hải - Cục trưởng Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (Bộ Công an) cho biết, các đối tượng không còn vi phạm theo phương thức xả thải công khai, đơn lẻ mà chuyển sang can thiệp trực tiếp vào hệ thống quan trắc môi trường tự động, liên tục - công cụ giám sát cốt lõi của Nhà nước, nhằm tạo ra bức tranh môi trường giả tạo, hợp thức hóa hành vi xả thải trái phép trong thời gian dài.
5 n Thứ Năm n Ngày 2/4/2026 XÃ HỘI QUAN TRẮC MÔI TRƯỜNG NGUY CƠ PHÁT SINH SỰ THÔNG ĐỒNG GIỮA CÁC BÊN LIÊN QUAN Theo quy định của Luật Bảo vệ Môi trường, các doanh nghiệp (căn cứ theo mức xả nước thải, khí thải) có trách nhiệm lắp đặt hệ thống quan trắc nước thải, khí thải tự động, liên tục. Hệ thống này phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật về thiết bị đo, chất chuẩn, camera giám sát, hệ thống lấy mẫu tự động, bộ thu nhận và truyền dữ liệu. Dữ liệu quan trắc phải truyền số liệu trực tiếp về cơ quan quản lý nhà nước ở địa phương để theo dõi, giám sát. Dữ liệu truyền phải có đầy đủ thông số đo, kết quả đo, đơn vị đo, thời gian đo và trạng thái hoạt động của thiết bị. Để giám sát thực hiện quy định trên, theo ông Nguyễn Xuân Hải, Phó Cục trưởng Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, một hệ thống giám sát nhiều lớp được xây dựng. Trong đó, doanh nghiệp vận hành, bảo trì, hiệu chuẩn dữ liệu, đơn vị độc lập kiểm định, đối chứng, cơ quan quản lý giám sát dữ liệu theo thời gian thực. Tuy nhiên, thực tế vẫn phát sinh các sai phạm. Ngày 29/3, Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C05) phối hợp với Cơ quan Cảnh sát điều tra (C01) công bố khởi tố 74 bị can liên quan đến hàng loạt sai phạm trong hoạt động quan trắc môi trường xảy ra tại nhiều tỉnh, thành trên cả nước. Theo lãnh đạo Cục Môi trường, hành vi can thiệp, làm sai lệch số liệu quan trắc có thể thực hiện thông qua can thiệp vào phần mềm, cấu hình hệ thống hoặc quá trình truyền dữ liệu. Trong khi đó, hệ thống hiện nay chủ yếu được thiết kế để giám sát giá trị môi trường và trạng thái vận hành, nên chưa phát hiện các hành vi can thiệp có chủ đích, sử dụng công nghệ cao trong một số trường hợp. Lãnh đạo Cục Môi trường cũng cho rằng, qua các vụ việc cho thấy, một số hệ thống còn lỗ hổng trong kiểm soát kỹ thuật, nhất là ở khâu truyền và quản lý dữ liệu. Đặc biệt quy trình hiện nay vẫn có nguy cơ phát sinh sự thông đồng giữa các bên liên quan. Trong khi đó, công tác kiểm tra chéo và phát hiện bất thường trong một số trường hợp chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn. Lãnh đạo Cục Môi trường chia sẻ thêm, một số hành vi vi phạm làm giả dữ liệu quan trắc môi trường thời gian qua có tính chất tinh vi, có chủ đích, lợi dụng kẽ hở kỹ thuật, hệ thống trước đây chưa được thiết kế đầy đủ để phát hiện các hành vi can thiệp dạng này trong mọi trường hợp. Ông Hải nhìn nhận, từ vụ việc vừa qua, có thể thấy tồn tại một số hạn chế trong tổ chức thực hiện, chủ yếu là khâu giám sát, kiểm soát kỹ thuật và hậu kiểm chưa theo kịp yêu cầu thực tiễn, đặc biệt trong bối cảnh số lượng hệ thống quan trắc tự động, liên tục tăng nhanh, khối lượng dữ liệu cần xử lý rất lớn. “Tuy nhiên, cũng cần khẳng định rằng đây không phải là khoảng trống của pháp luật, mà là vấn đề cần tiếp tục siết chặt trong quá trình tổ chức thực hiện và kiểm soát”, lãnh đạo Cục Môi trường nói. HỆ THỐNG QUAN TRẮC ĐANG HOẠT ĐỘNG BÌNH THƯỜNG Theo Cục Môi trường, hiện nay, hệ thống quan trắc môi trường trên cả nước vẫn đang được vận hành bình thường, liên tục và được giám sát theo thời gian thực theo đúng quy định. Dữ liệu từ các trạm quan trắc tự động, liên tục được truyền trực tiếp về Sở Tài nguyên và Môi trường (cũ), đồng thời kết nối về Bộ để phục vụ quản lý tập trung. Theo ông Nguyễn Xuân Hải, sau vụ việc vừa qua, để bảo đảm tính minh bạch thực chất của hệ thống, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ tăng cường thêm các lớp kiểm soát. Cụ thể là siết chặt quản lý truy cập và cấu hình hệ thống, đặc biệt đối với data logger và phần mềm truyền dữ liệu, tăng cường giám sát từ xa, phân tích dữ liệu bất thường và cảnh báo sớm. Ngoài ra, Bộ cũng đẩy mạnh kiểm tra đột xuất, kiểm tra đối chứng và hậu kiểm dữ liệu, đồng thời rà soát, hoàn thiện quy định kỹ thuật theo hướng nâng cao tính bảo mật và tính toàn vẹn của dữ liệu. “Trong thời gian tới, với trách nhiệm là cơ quan ban hành chính sách, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ rà soát để tiếp tục hoàn thiện quy định kỹ thuật và quy trình quản lý dữ liệu theo hướng tăng tính bảo mật, tính toàn vẹn dữ liệu, khả năng giám sát từ xa và khả năng phát hiện sớm hành vi can thiệp trái phép”, ông Hải nói. NGUYỄN HOÀI DỊCH VỤ ĂN, UỐNG VẪN TĂNG 12h trưa ngày 1/4, một quán cơm trưa văn phòng tại phường Hoàn Kiếm (Hà Nội) tấp nập khách ra vào. Phần lớn là nhân viên văn phòng tranh thủ giờ nghỉ trưa ghé ăn nhanh rồi quay lại làm việc. Thực đơn được niêm yết sẵn, mỗi suất cơm có giá thấp nhất từ 70.000 đồng. Mức giá này được giữ nguyên từ giữa tháng đến nay, sau khi quán đã tăng thêm 10.000 đồng/suất trong đợt điều chỉnh trước đó. Nhiều khách hàng thắc mắc: Giá xăng dầu đã giảm khá sâu từ đỉnh, vậy tại sao các quán ăn không điều chỉnh giá theo hướng giảm để hỗ trợ người tiêu dùng? Trước câu hỏi này, bà Bảo Minh - quản lý quán - cho biết việc giảm giá không hề đơn giản như nhiều người nghĩ. “Mình mà giảm giá được thì chắc chắn sẽ thu hút khách hơn. Nhưng thực tế hiện nay không có nhiều yếu tố để giảm. Ngày nào chúng tôi cũng phải nhập thịt, cá, rau củ đủ loại, mà có thấy thứ nào giảm đáng kể đâu. Thậm chí nhiều loại còn tăng”, bà Minh chia sẻ. Theo bà Minh, trước đây giá thịt bò mà quán nhập vào khoảng 230.000 đồng/kg, nay đã lên khoảng 250.000 đồng/kg. Các loại cá cũng tương tự, trước đây khoảng 120.000 đồng/kg, hiện phổ biến trên 150.000 đồng/kg, rau xanh cũng tăng từ 2.000 - 5.000 đồng/bó. Trong khi đó, chi phí gia vị, dầu ăn, thực phẩm chế biến sẵn hay các nguyên liệu phụ khác cũng không giảm, khiến chi phí tổng thể của quán vẫn ở mức cao. Không chỉ các quán cơm bình dân, nhiều cửa hàng ăn uống có quy mô lớn hơn cũng đang giữ nguyên mức giá. Tại một tiệm ăn nằm trong khu phố trung tâm phường Hai Bà Trưng (Hà Nội), mỗi phần ăn có giá từ 89.000 đồng trở lên, các combo tiết kiệm cũng xấp xỉ 100.000 đồng/phần. Dù lượng khách không còn đông như giai đoạn trước, quán vẫn chưa có kế hoạch giảm giá. Tại một hàng phở trên đường Trần Nhân Tông, giá tăng từ 45.000 đồng lên 50.000 đồng/bát. Dạo một vòng quanh khu vực ăn uống trên các tuyến phố lớn ở Hà Nội, không khó để nhận ra mức giá phổ biến của các món quen thuộc như bún, phở đều dao động từ 50.000 - 90.000 đồng/ bát. Đây là mức giá đã được duy trì cả tháng qua, bất chấp việc giá xăng dầu liên tục điều chỉnh giảm. VÌ SAO KHÓ GIẢM? Các chủ quầy đồ ăn tại đây đều đưa ra lý do khá giống nhau. Thứ nhất, phần lớn nguyên liệu đều tăng, nên giá xăng dầu giảm không tác động ngay đến chi phí đầu vào. Thứ hai, giá thuê mặt bằng vẫn ở mức cao và gần như không thay đổi. Thứ ba, chi phí nhân công, điện nước, vận hành vẫn tăng đều theo thời gian. Tại một quán cà phê trên phố Nguyễn Bỉnh Khiêm (Hà Nội) giá một ly cà phê đen ở đây dao động từ 40.000 - 45.000 đồng, cà phê sữa từ 45.000 - 50.000 đồng, còn các loại cà phê pha máy hay đồ uống đặc biệt đều từ 55.000 đồng trở lên. Tất cả đồ uống đều tăng 5.000 đồng so với trước đây. Các loại bánh ngọt cũng tăng giá từ 25.000 lên 32.000 đồng so với trước... Đồ uống, bánh ngọt tại quán cà phê chưa có dấu hiệu giảm theo giá xăng. Về phía người tiêu dùng, mức giá ăn uống hiện nay đang trở thành một áp lực không nhỏ, đặc biệt với nhóm nhân viên văn phòng, người lao động có thu nhập trung bình. Với mức 90.000 - 100.000 đồng cho một bữa trưa, chi phí ăn uống mỗi tháng có thể lên tới vài triệu đồng, chưa kể các khoản chi tiêu khác. Trong bối cảnh giá xăng dầu đã giảm sâu và một số mặt hàng thiết yếu cũng đang hạ nhiệt, người tiêu dùng kỳ vọng giá dịch vụ ăn uống sẽ có sự điều chỉnh trong thời gian tới. Tuy nhiên, theo nhiều chủ quán, nếu chi phí nguyên liệu và mặt bằng chưa giảm, khả năng giảm giá suất ăn trong ngắn hạn vẫn là điều rất khó xảy ra. Ngày 26/3, giá xăng E5 RON92 hạ về 23.326 đồng/lít, giảm mạnh 6.788 đồng/lít so với mức đỉnh ghi nhận ngày 24/3. Giá xăng RON95-III cũng giảm 9.508 đồng/lít, xuống còn 24.332 đồng/ lít. Dầu diesel 0.05S giảm 4.226 đồng/ lít, xuống mức 35.440 đồng/lít. Dầu hỏa từ mức đỉnh 40.455 đồng/lít cũng lùi về ngưỡng 35.384 đồng/lít, tương đương giảm 12,5%. NGỌC MAI Kiểm soát 3 lớp vẫn có lỗ hổng Trạm quan trắc quốc gia về chất lượng không khí tại Công viên Thanh Xuân (Hà Nội) Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng thông tin thêm, để giúp các doanh nghiệp thực hiện kiểm soát môi trường, Bộ đã ban hành các quy chuẩn kỹ thuật mới về nước thải, khí thải, đồng thời quy định lộ trình áp dụng đến năm 2031 nhằm tạo điều kiện để doanh nghiệp có thời gian chuyển đổi công nghệ, bảo đảm hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường. Việc giám sát hệ thống quan trắc tự động của doanh nghiệp được thiết kế với nhiều lớp kiểm soát. Trong đó, doanh nghiệp vận hành, bảo trì, hiệu chuẩn, đơn vị độc lập kiểm định, đối chứng, cơ quan quản lý giám sát dữ liệu theo thời gian thực. Dù vậy vẫn tồn tại những lỗ hổng để doanh nghiệp gian dối. Giá xăng dầu liên tục hạ nhiệt trong thời gian gần đây nhưng nghịch lý đang diễn ra tại thị trường dịch vụ ăn uống khi giá suất ăn tại các quán cơm, nhà hàng... vẫn neo ở mức cao, thậm chí tiếp tục tăng. Giá xăng dầu giảm, vì sao dịch vụ ăn uống "đua" tăng? Giá rau xanh tăng khiến giá dịch vụ ăn uống tăng theo
6 n Thứ Năm n Ngày 2/4/2026 KHOA GIÁO KHÔNG KIỂM SOÁT ĐƯỢC CHẤT LƯỢNG Tại Hà Nội, năm học 2025-2026 ghi nhận hơn 1 triệu học sinh ăn bán trú mỗi ngày. Toàn thành phố có hơn 3.100 bếp ăn học đường, chưa kể hàng loạt quán ăn xung quanh trường học cũng tham gia cung cấp thực phẩm cho học sinh. Quy mô lớn như vậy đồng nghĩa với áp lực không nhỏ lên hệ thống kiểm soát an toàn thực phẩm. Sau hai tháng triển khai bữa ăn bán trú trong năm học mới 2025-2026, thành phố đã tổ chức giao ban để đánh giá, chỉ ra những hạn chế và yêu cầu các địa phương siết chặt quy trình quản lí. Theo báo cáo của Sở Y tế, Hà Nội quản lí 2.181 trường công lập với tổng số suất ăn phục vụ mỗi lần lên tới hơn 1 triệu suất. Trong đó, 824 trường tự tổ chức nấu ăn; 492 trường liên kết với đơn vị cung cấp suất ăn nấu tại trường; 445 trường nhận suất ăn chế biến sẵn từ bên ngoài. Đoàn kiểm tra liên ngành của thành phố đã tiến hành kiểm tra thực tế tại nhiều xã, phường. Kết quả kiểm tra chỉ ra thực tế đáng lưu ý: Phần lớn việc đánh giá vẫn dừng ở mức đáp ứng các tiêu chí cơ bản theo hướng dẫn, chưa có sự phân loại rõ ràng để lựa chọn những đơn vị tốt nhất. Nhiều nơi chưa truy xuất được nguồn gốc thực phẩm đầu vào. Có nhà cung cấp nguyên liệu không đạt yêu cầu nhưng vẫn được sử dụng thông qua các đơn vị cung cấp suất ăn. Thậm chí, có tình trạng hồ sơ thẩm định một đằng nhưng thực tế cung cấp lại là một nẻo. Những bất cập này càng trở nên đáng lo khi đặt trong bối cảnh vụ việc 300 tấn thịt lợn nhiễm bệnh vừa bị phát hiện. Theo cơ quan chức năng, đường dây tiêu thụ thịt bệnh hoạt động khép kín từ thu gom, vận chuyển, giết mổ đến phân phối ra thị trường. Đáng chú ý, các đối tượng đã tìm cách hợp thức hóa giấy tờ kiểm dịch để đưa thịt vào các kênh tiêu thụ hợp pháp, trong đó có bếp ăn tập thể trường học. Điều này cho thấy, dù hệ thống kiểm soát được thiết kế nhiều tầng, nhưng vẫn tồn tại những “điểm mù” có thể bị lợi dụng. Khi các khâu kiểm soát bị vô hiệu hóa ngay từ bên trong, toàn bộ hệ thống dễ dàng bị xuyên thủng mà không để lại dấu hiệu rõ ràng ở các bước kiểm tra phía sau. Trong bối cảnh đó, việc kiểm soát thực phẩm tại trường học hiện chủ yếu dựa vào hồ sơ giấy tờ và một số biện pháp cảm quan. Theo tìm hiểu, Công ty Cổ phần dịch vụ suất ăn công nghiệp Hà Nội có hợp đồng mua bán với Công ty TNHH thực phẩm Cường Phát, đơn vị liên quan đến vụ tiêu thụ thịt lợn bệnh. Công ty này lại cung cấp suất ăn cho nhiều trường học trên địa bàn. “CON VOI VẪN LỌT LỖ KIM” Lãnh đạo một trường tiểu học tại huyện Thanh Trì (cũ) cho biết, quy trình kiểm soát của nhà trường được thực hiện chặt chẽ, có sự tham gia giám sát của phụ huynh. Tuy nhiên, việc kiểm tra chủ yếu vẫn dựa vào giấy tờ và các dấu hiệu cảm quan như màu sắc, mùi vị. Điều này đặt ra câu hỏi: Liệu những biện pháp như vậy có đủ để phát hiện thực phẩm đã được “hợp thức hóa” từ trước? Trong hồ sơ do nhà trường cung cấp, ngoài các giấy tờ liên quan đến an toàn thực phẩm, còn có danh sách mã QR để truy xuất nguồn gốc thực phẩm như rau, củ, quả, thịt, cá, bánh, sữa, trái cây. Tuy nhiên, khi quét thử một mã QR, thông tin hiển thị chỉ dừng lại ở tên đơn vị cung cấp và mã sản phẩm. Những thông tin quan trọng như quy trình chăn nuôi, giết mổ hay kiểm soát dịch bệnh gần như không có. Tình trạng tương tự cũng được ghi nhận tại một số đơn vị cung cấp suất ăn công nghiệp khác. Mỗi loại thực phẩm có thể đến từ nhiều nhà cung cấp khác nhau, kèm theo các loại giấy chứng nhận như cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm, phiếu phân tích sản phẩm hay bản tự công bố. Tuy nhiên, các thông tin này chủ yếu mang tính thủ tục, chưa phản ánh đầy đủ chất lượng thực tế của sản phẩm. Thực tế này cho thấy một nghịch lí: Có thể truy xuất được nguồn gốc thực phẩm, nhưng lại không thể xác định được thực phẩm đó có thực sự an toàn hay không. Việc quản lí đúng quy trình trên giấy tờ chưa chắc đã đồng nghĩa với kết quả đúng trong thực tế. Ở góc độ vận hành, phần lớn bếp ăn học đường hiện nay hoạt động theo mô hình thuê đơn vị cung cấp suất ăn hoặc nguyên liệu. Nhà trường đóng vai trò tiếp nhận và giám sát, nhưng lại thiếu công cụ kiểm chứng độc lập. Khi nguồn thực phẩm đã được “hợp thức hóa” ngay từ đầu, khả năng phát hiện sai phạm ở khâu cuối rất hạn chế. Các quy trình kiểm soát nội bộ như kiểm thực ba bước, lưu mẫu thức ăn hay ghi chép sổ sách dù được thực hiện đầy đủ nhưng nhiều khi mang tính hình thức. Những quy định này chủ yếu có tác dụng hậu kiểm, trong khi rủi ro lại nằm ở khâu tiền kiểm. Áp lực chi phí cũng là một yếu tố không thể bỏ qua. Nhiều trường học phải cân đối mức thu tiền ăn sao cho phù hợp với điều kiện của phụ huynh, dẫn đến việc lựa chọn nhà cung cấp thường đặt nặng yếu tố giá, nguồn thực phẩm giá rẻ dễ dàng có cơ hội thâm nhập, kéo theo nguy cơ mất an toàn. Bếp ăn học đường chịu sự quản lí của nhiều cơ quan khác nhau như giáo dục, y tế, chính quyền địa phương, nhưng lại thiếu một đầu mối chịu trách nhiệm chính. Hoạt động thanh tra thường mang tính định kì, thiếu sự kiểm tra đột xuất và thiếu liên thông dữ liệu giữa các cơ quan. NGHIÊM HUÊ Vụ việc gần 300 tấn thịt lợn nhiễm dịch bệnh bị phát hiện, trong đó một phần len lỏi vào bếp ăn trường học, đang khiến nhiều phụ huynh lo lắng. Câu chuyện đặt ra là vấn đề quản lí thực phẩm và bữa ăn trường học cần được nhìn nhận lại một cách nghiêm túc. Vụ 300 tấn thịt lợn bệnh cho thấy lỗ hổng lớn trong quản lí bếp ăn học đường: kiểm soát chủ yếu dựa vào giấy tờ, thiếu kiểm chứng thực tế. Khi đầu vào bị “hợp thức hóa”, mọi quy trình phía sau dễ trở nên hình thức, tiềm ẩn rủi ro cho học sinh. Quán ăn vặt quanh cổng trường thu hút học sinh ẢNH: NHƯ Ý Siết quản lý bữa ăn học đường Thượng tá, TS. Đào Trung Hiếu chuyên gia tội phạm học cho rằng, cần nhìn nhận một cách thẳng thắn hiện tượng thực phẩm không rõ nguồn gốc, đồ ăn vặt kém chất lượng tồn tại dai dẳng quanh trường học là kết quả của một “khoảng trống kiểm soát” kéo dài trong nhiều năm. Dưới góc độ tội phạm học, ông Hiếu đánh giá dạng vi phạm này có tính chất “phi chính thức nhưng được dung dưỡng” (không hoàn toàn hợp pháp, nhưng cũng không bị triệt tiêu), từ đó hình thành một “vùng xám” giữa quản lí và buông lỏng. Khi một hành vi sai phạm tồn tại đủ lâu mà không bị xử lí triệt để, nó sẽ dần được xã hội “bình thường hóa”, và chính điều đó khiến việc xử lí sau này trở nên khó khăn hơn. Theo ông Hiếu, dù cần chờ kết luận chính thức của cơ quan chức năng, nhưng nếu nhìn từ các vụ việc gần đây, có thể thấy nguy cơ “nội gián hệ thống” trong chuỗi kiểm soát là điều cần được đặt ra nghiêm túc. Đối với bếp ăn học đường, ông Hiếu khẳng định, vấn đề còn nghiêm trọng hơn. Không dừng lại ở chuyện quản lí thực phẩm, đây là câu chuyện về an ninh con người. Khi thực phẩm không an toàn đi vào bữa ăn của học sinh, tác động không chỉ dừng lại ở sức khỏe trước mắt, mà còn ảnh hưởng lâu dài đến thể chất, sự phát triển và niềm tin của xã hội đối với hệ thống giáo dục. “Từ góc nhìn phòng ngừa, tôi cho rằng cần thay đổi cách tiếp cận theo hướng kiểm soát hệ thống thay vì chỉ xử lí vụ việc”, ông Hiếu nói. Muốn thực hiện điều này, ông cho rằng, trước hết, cần thiết lập cơ chế truy xuất nguồn gốc thực phẩm một cách minh bạch và bắt buộc đối với toàn bộ chuỗi cung ứng vào trường học. Khi mọi khâu đều có dữ liệu và có thể kiểm tra ngược, khả năng gian lận sẽ giảm đi đáng kể. Tiếp theo, phải tăng cường cơ chế giám sát chéo và độc lập, không để một đơn vị vừa kiểm tra, vừa xác nhận, vừa chịu trách nhiệm mà không có sự kiểm soát từ bên ngoài. Cơ chế kiểm soát quyền lực trong quản lí an toàn thực phẩm cần được đặt ra rõ ràng hơn; cần nâng cao trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu các đơn vị liên quan. Khi trách nhiệm gắn với hậu quả cụ thể, thì động lực thực thi sẽ khác. Cuối cùng, không thể thiếu vai trò của xã hội, đặc biệt là phụ huynh và truyền thông. Khi thông tin được công khai, khi có sự giám sát từ nhiều phía, thì “vùng xám” sẽ dần bị thu hẹp. Để giải quyết triệt để vấn đề này cần cách tiếp cận dài hạn, trong đó trọng tâm là kiểm soát quyền lực, minh bạch hóa quy trình và nâng cao trách nhiệm giải trình. Khi đó, môi trường xung quanh trường học mới thực sự an toàn cho trẻ em. HOA BAN “Vùng xám” giữa quản lí và buông lỏng TS. Đào Trung Hiếu ẢNH: NVCC Bữa ăn học đường được kiểm soát qua rất nhiều công đoạn, gắn với trách nhiệm của nhiều người.
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==