10 n Thứ Tư n Ngày 1/4/2026 ĐỜI SỐNG CHUYỂN NẶNG TRONG THỜI GIAN RẤT NGẮN Ngày 31/3, Cục phòng Bệnh (Bộ Y tế) cho biết, từ đầu năm đến nay, cả nước hiện đã ghi nhận hơn 25.000 ca mắc bệnh tay chân miệng trong đó có 5 ca tử vong. Hai ca tử vong gần đây tại Đồng Nai và Cần Thơ cho thấy mức độ diễn tiến nhanh và khó lường của bệnh. Theo báo cáo của Sở Y tế Đồng Nai, ca bệnh tử vong do tay chân miệng tại địa phương là bé trai 23 tháng tuổi, tạm trú tại phường Hố Nai. Trẻ khởi phát triệu chứng bệnh ngày 8/3/2026 và được đưa vào Bệnh viện Nhi Đồng Nai. Chỉ sau hai ngày, trẻ chuyển nặng và được chuyển lên Bệnh viện Nhi Đồng Thành phố (TP.HCM). Tại đây, trẻ được chẩn đoán tay chân miệng độ 4 kèm sốc tim, viêm cơ tim vào ngày thứ 5 của bệnh. Do tình trạng quá nặng, gia đình xin đưa về, trẻ tử vong tại nhà ngày 12/3. Điều tra dịch tễ của y tế địa phương cho thấy, hai tuần trước đó trẻ chỉ ở nhà, không ghi nhận tiếp xúc nguồn lây rõ ràng. Trong khi đó, Sở Y tế Cần Thơ ghi nhận bé gái 4 tuổi khởi phát bệnh ngày 13/3 với các triệu chứng không điển hình như sốt, ho, sổ mũi, đau răng nên gia đình tự điều trị. Đến ngày 15/3, trẻ xuất hiện loét miệng, được chẩn đoán tay chân miệng độ 1 tại tuyến cơ sở. Tuy nhiên, chỉ sau hai ngày, bệnh diễn tiến nhanh lên độ 3 và được chuyển gấp lên Bệnh viện Nhi Đồng Thành phố. Dù được điều trị tích cực, trẻ tử vong ngày 22/3 với chẩn đoán tay chân miệng độ 4 kèm viêm cơ tim cấp, nhiễm trùng huyết và phù não. Những trường hợp này cho thấy bệnh có thể khởi phát bằng triệu chứng nhẹ nhưng chuyển nặng trong thời gian rất ngắn. NGUY CƠ BÙNG PHÁT MẠNH Theo PGS.TS.BS Nguyễn Vũ Thượng, Phó Viện trưởng Viện Pasteur TP.HCM, dịch tay chân miệng năm nay đang bước vào chu kỳ 3 năm. “So với trung bình 5 năm, số ca hiện nay cao hơn, đặc biệt tỷ lệ ca nặng có xu hướng gia tăng. Từ cuối năm 2025, ghi nhận sự nổi lên của tuýp huyết thanh EV71 phân nhóm C1, khác với EV71 phân nhóm B5 từng gây dịch năm 2023. Một nghiên cứu cho thấy 39% (9/23) mẫu huyết thanh đã từng nhiễm B5 hoặc C4 trước đây giảm hiệu giá kháng thể với C1 so với B5 và C4. Nhóm nghiên cứu đã kết luận kháng thể từ người từng nhiễm B5 hoặc C4 có hiệu quả trung hòa giảm đối với virus C1 mới. Điều này cho thấy nếu trẻ nhiễm B5 trong đợt dịch trước đây vẫn có thể tái nhiễm C1”. PGS Nguyễn Vũ Thượng cho biết thêm, phân tích dịch tễ cho thấy khoảng 80% ca mắc tay chân miệng tập trung ở trẻ dưới 3 tuổi, nhóm có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện. Môi trường nhà trẻ, mầm non tiếp tục là điểm nguy cơ cao khi trẻ tiếp xúc gần, dùng chung đồ chơi và khó kiểm soát vệ sinh cá nhân. Đáng lưu ý, virus có thể lây mạnh nhất trong tuần đầu và thậm chí lây trước khi có biểu hiện rõ ràng. Từ thực tế điều trị, BS-CKII Nguyễn Minh Tiến, Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi Đồng Thành phố cho biết nhiều trường hợp nhập viện trong tình trạng nặng nhưng trước đó không có dấu hiệu điển hình. “Có trẻ chỉ sốt, quấy khóc hoặc nôn ói nhẹ nên dễ bị nhầm với bệnh lý thông thường. Khi xuất hiện dấu hiệu thần kinh thì bệnh đã chuyển nặng” - BS Tiến cảnh báo. Theo ông, đây là “điểm mù” khiến việc nhận diện bệnh bị chậm trễ. Ở góc độ giám sát dịch, BS Lê Hồng Nga, Phó Giám đốc Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật Thành phố (HCDC) cho rằng nguy cơ dịch tiếp tục gia tăng là hiện hữu nếu không kiểm soát tốt từ sớm. Theo bà, việc phát hiện ca bệnh tại cộng đồng, đặc biệt trong các cơ sở mầm non, vẫn còn những khoảng trống. Nếu bỏ sót ca bệnh ban đầu, dịch có thể lan nhanh trong thời gian ngắn. VÂN SƠN Trước đó, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ cấp cứu liên tiếp 3 trường hợp ở Cần Thơ ngộ độc cá nóc (cá lóc mít) chỉ trong vòng 2 ngày (25 và 27/3). Cụ thể, tối 25/3, ông T.V.T. và N.V.G. (cùng SN 1962) nhập viện trong tình trạng tê lưỡi, tê tay chân sau khi ăn cá nóc. Ngày 27/3, anh Đ.H.P. (SN 1989) nhập viện với triệu chứng tương tự sau khi ăn cá nóc khoảng 5 giờ. Sau khi nhập viện, cả 3 bệnh nhân được xử trí tích cực tại khoa Cấp cứu và Hồi sức tích cực - Chống độc. Hiện các bệnh nhân sức khỏe đã ổn định. Người nhà bệnh nhân cho biết, cá nóc được bắt trong vườn nhà, chỉ rửa sạch và nấu canh chua, không qua sơ chế. Có 4 người cùng ăn, trong đó mỗi người ăn từ 3-6 con. Khoảng 1 giờ sau ăn, hai người bắt đầu xuất hiện triệu chứng tê môi, tê đầu ngón tay, diễn tiến tăng dần nên được đưa đi cấp cứu. Sau khi ghi nhận các sự việc trên, Cục An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) đề nghị, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ tập trung điều trị tích cực cho các bệnh nhân, theo dõi sát diễn biến sức khỏe, bảo đảm không để xảy ra nguy hiểm đến tính mạng. Trường hợp cần thiết, thực hiện hội chẩn liên viện, kết nối bệnh viện tuyến trên để được hỗ trợ chuyên môn kịp thời. Cục An toàn thực phẩm yêu cầu Sở Y tế Cần Thơ chỉ đạo Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Thành phố khẩn trương xác minh, điều tra vụ việc; xác định nguyên nhân chính gây ngộ độc; theo dõi, giám sát tình hình để kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp tương tự có thể phát sinh. Theo BS.CKII. Dương Thiện Phước - Trưởng khoa Hồi sức tích cực - Chống độc, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ, ngộ độc cá nóc có thể khởi phát rất nhanh, chỉ sau 10 phút đến vài giờ sau ăn. Độc tố tetrodotoxin tác động trực tiếp lên hệ thần kinh và tim mạch, sau ăn trong thời gian nhanh chóng tính bằng phút, bệnh nhân bị tê bì, thường có tê bì quanh môi lưỡi, mặt, rồi liệt các cơ toàn thân, loạn nhịp tim, tụt huyết áp, co giật, hôn mê. Nguyên nhân tử vong phần lớn do liệt cơ hô hấp, ngừng thở và tử vong nhanh. Đặc biệt, hiện chưa có thuốc giải độc đặc hiệu cho tetrodotoxin. Biện pháp duy nhất là cấp cứu hỗ trợ hô hấp tuần hoàn kịp thời. HÒA HỘI Số ca tay chân miệng tại khu vực phía Nam đang gia tăng trở lại, xuất hiện nhiều trường hợp nặng, tử vong. Đáng lo ngại, không ít trẻ có biểu hiện không điển hình, dễ bị bỏ sót, khiến việc phát hiện và điều trị chậm trễ, làm tăng nguy cơ biến chứng nguy hiểm. Sở Y tế Cần Thơ chỉ đạo Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Thành phố khẩn trương xác minh, điều tra làm rõ 3 trường hợp bị ngộ độc cá nóc; xác định nguyên nhân chính gây ngộ độc; theo dõi, giám sát tình hình để kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp tương tự có thể phát sinh. CẢNH BÁO TRẺ MẮC TAY CHÂN MIỆNG: Ca nặng có xu hướng gia tăng Khẩn trương làm rõ 3 trường hợp ngộ độc cá nóc BS.CKII. Dương Thiện Phước - Trưởng khoa Hồi sức tích cực - Chống độc, Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ khuyến cáo, người dân tuyệt đối không ăn cá nóc dưới bất kỳ hình thức nào, không ăn các loại cá có hình dạng tương tự, kể cả cá kích thước nhỏ để tránh đánh bắt hoặc buôn bán nhầm. Việt Nam hiện ghi nhận hơn 70 loài cá nóc, nhiều loài trong số đó có độc tính cao. Đặc biệt, trong mùa sinh sản (từ tháng 12 đến tháng 3), độc tố tập trung nhiều ở buồng trứng và gan, làm tăng nguy cơ ngộ độc nghiêm trọng. Các chuyên gia nhấn mạnh “thời gian vàng” trong điều trị tay chân miệng rất ngắn. Phụ huynh cần đặc biệt lưu ý đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay khi có các dấu hiệu như sốt cao liên tục không hạ, giật mình chới với, run tay chân, quấy khóc bất thường, lơ mơ, nôn ói nhiều hoặc thở mệt. Đây là những biểu hiện cảnh báo biến chứng thần kinh và hô hấp – nguyên nhân chính dẫn đến tử vong. Hai vụ đuối nước liên tiếp tại đập nước Sáng 31/3, lãnh đạo UBND xã Thạch Xuân (tỉnh Hà Tĩnh) xác nhận, trên địa bàn vừa xảy ra hai vụ đuối nước tại khu vực đập Khe Xai, khiến một học sinh tử vong và một em khác phải nhập viện cấp cứu. Theo thông tin ban đầu, trưa ngày 30/3, một nhóm học sinh đến tắm tại đập Khe Xai (thôn Quý Linh). Trong lúc tắm, một nam sinh đang theo học tại Trường THPT Chuyên Hà Tĩnh không may bị đuối nước. Rất may, em được phát hiện và cứu kịp thời, sau đó được chuyển ra bệnh viện ở Hà Nội điều trị. Hiện nạn nhân đã qua cơn nguy kịch. Chiều cùng ngày, một nhóm học sinh khác tiếp tục đến khu vực này vui chơi, tắm tại một vị trí khác ở đập Khe Xai. Tại đây, em N.Q.T., học sinh lớp 11 Trường THPT Phan Đình Phùng, không may bị đuối nước. Lực lượng chức năng đã tổ chức tìm kiếm, đến khoảng 18h30 cùng ngày mới tìm thấy thi thể nạn nhân. Lãnh đạo xã Thạch Xuân cho biết, khu vực đập Khe Xai đã nhiều lần được cảnh báo nguy hiểm, tuy nhiên các vụ tai nạn đuối nước vẫn liên tiếp xảy ra. HOÀI NAM Bệnh nhân ngộ độc cá nóc điều trị tại Bệnh viện Đa khoa Trung ương Cần Thơ sức khỏe đã ổn định Các chuyên gia cảnh báo, dịch tay chân miệng đang diễn biến phức tạp, cộng đồng cần chủ động phòng ngừa, bảo vệ sức khỏe cho trẻ
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==