đoàn nghề cá đặc khu Lý Sơn có ghi chép khá tỉ mỉ các tọa độ ông từng đặt chân đến. Có một cụm tọa độ trong cuốn sổ ghi chép này khiến tôi tò mò: “Giữa Chữ Thập, đông bắc Chữ Thập, đèn ngoài Chữ Thập…”. Ông Chinh cho biết, sau sự kiện Gạc Ma ngày 14/3/1988, bộ đội Hải quân của ta tập trung xây dựng nhà ở đảo Cô Lin nằm ở sát nách Gạc Ma. Ngư dân Nguyễn Văn Thiện, quê ở xã Bình Châu (nay là xã Đông Sơn), tỉnh Quảng Ngãi kể lại, ngư dân Lý Sơn làm nghề lặn ban ngày nên tiếp cận đảo rất khó, còn ngư dân xã Bình Châu thì chuyên làm nghề lặn đêm, lúc 1 giờ sáng thì ngư dân vô sát chân đảo Gạc Ma. Thời đó ngư dân đã nhìn thấy chiếc tàu bị đắm và sau này hỏi ra thì mọi người nói là tàu Hải quân HQ 604. Mãi đến năm 2008, tàu QNg 96219 TS, do ông Võ Văn Chức (quê ở đặc khu Lý Sơn, Quảng Ngãi) làm thuyền trưởng, chuyên lặn vớt sắt ở các con tàu đắm đã tiếp cận vị trí tàu HQ 604. Đội ngư dân trên tàu của ông Chức từng đi lặn và trục vớt tàu sắt ở những tọa độ nguy hiểm, đó là gần các đảo nổi ở quần đảo Hoàng Sa. Vậy nên khi tàu áp sát đảo Gạc Ma để lặn, lính Trung Quốc đã uy hiếp, nhưng các ngư dân vẫn không cho tàu chạy và ra hiệu lặn vớt xác người. Khi lặn xuống biển ở độ sâu 20 mét, các ngư dân đã vào khoang tàu và nhìn thấy nhiều vật dụng, quân tư trang của bộ đội, trong đó có dép nhựa Tiền Phong màu trắng. Lần ấy, khi vớt hài cốt và đưa lên tàu, công việc gần kết thúc thì ngư dân Phạm Vinh tử nạn dưới đáy biển. ĐÊM NẰM Ở GẠC MA Vừa nhìn thấy tấm ảnh có ghi tọa độ đảo Gạc Ma, Chữ Thập, thuyền trưởng Nguyễn Hữu Quang mở thiết bị giám sát hành trình, máy định dạng và tìm lại hải trình của tàu của mình cùng các tàu đánh cá tại nơi mà ngư dân xem như “tam giác quỷ”. Anh Quang cho biết, đảo Gạc Ma có địa hình hơi hiểm, sát đảo là một triền san hô rộng giống như bậc thềm của đảo, nhưng sau đó là vách thẳng đứng, dựng ngược, sâu hàng trăm mét. Đảo Chữ Thập, nơi Trung Quốc đã mở rộng, hiện vẫn đang là ngư trường rất sôi động của ngư dân. Thuyền trưởng Quang cho biết, lặn xuống đáy biển ở độ sâu từ 20-40 mét, khu vực này cũng khá giống đáy biển ở các đảo Đá Lồi, Đá Hải Sâm, Quang Ảnh, Hữu Nhật ở quần đảo Hoàng Sa, hoặc bãi cạn nằm gần đảo Linh Côn, quần đảo Hoàng Sa. Đó là đáy biển có nhiều san hô, có vô số bãi cồn nhưng không có cát, chỉ có đá vôi, san hô chết, những bãi cạn rất nhỏ nổi lô nhô khi thủy triều rút. Các loại cá mú, tôm hùm, tôm mũ ni, cua huỳnh đế, hải sâm, cá dóc…sinh sôi nảy nở quanh năm. Các ngư dân cho biết, nếu thuyền trưởng nào không nắm rõ đường đi thì sẽ đâm tàu vào các cồn đá chìm đắm, còn ngư dân Bình Châu đã quen thuộc nơi này đã mấy chục năm. Mỗi khi vào phiên lặn, ngư dân đều lập bàn thờ cúng thần biển, nhắc tới những linh hồn những người lính đã nằm lại dưới vùng biển Gạc Ma. LÊ VĂN CHƯƠNG 9 n Thứ Năm n Ngày 19/3/2026 VĂN HÓA - GIẢI TRÍ Các đoàn công tác khi ra tới đảo Cô Lin (cạnh đảo Gạc Ma) thường tổ chức Lễ truy điệu các Anh hùng liệt sĩ. Bài điếu văn thường dành hơn một nửa để “tự sự, tâm tình” với linh hồn những người đã khuất và trong đó có đoạn “Trường Sa hôm nay đã thay đổi về diện mạo. Nhưng Trường Sa vẫn chưa thực sự bình yên, vẫn còn nhiều khó khăn, gian khổ, cán bộ, chiến sĩ vẫn âm thầm hy sinh tuổi thanh xuân của mình để trụ vững nơi đầu sóng ngọn gió”. ở Idol nam Thượng úy Đoàn Đức Nhật, sinh năm 1997, cán bộ Đồn Biên phòng Cam Hải Đông bên di ảnh các Anh hùng liệt sĩ Gạc Ma ẢNH: LÊ VĂN CHƯƠNG Một ngư dân xã Bình Châu cầm vợt và pin nhảy lặn xuống bắt cá sát đảo Gạc Ma ẢNH: LÊ VĂN CHƯƠNG BTS) từng đứng đầu danh sách Những người đàn ông đẹp trai nhất thế giới 2018 sẽ hiểu vì sao Idol nam của ta thích mặt hoa da phấn, môi hồng, răng trắng sáng. Rõ ràng quan niệm về vẻ đẹp của nam giới cũng đang dịch chuyển không chỉ ở Việt Nam. Một nhà văn xin giấu tên nhìn nhận, xu hướng nữ tính hóa trong Idol nam ở ta bắt nguồn từ truyện, phim ngôn tình “nhập khẩu”. “Tết vừa rồi, ở chương trình Hoa xuân ca trên tivi, Soobin Hoàng Sơn trình diễn Ngồi tựa mạn thuyền gây sốt trên mạng xã hội. Rất nhiều khán giả khen thần thái, phong cách của Soobin như tiên. Nếu đọc truyện ngôn tình cổ đại Trung Quốc đang tràn ngập trên mạng sẽ thấy, cách ví von đẹp như tiên dành cho nam chính rất phổ biến. Cách miêu tả nam chính da trắng, môi hồng cũng phổ biến. Hay cách miêu tả Idol nam với vẻ đẹp siêu thực như xé truyện bước ra cũng là ảnh hưởng mạnh từ dòng truyện ngôn tình nhập khẩu”, nhà văn này nói. Không chỉ nữ tính hóa ở trang phục, trang điểm… một số Idol nam còn cạnh tranh với Idol nữ trong những màn trình diễn sexy. Idol nữ kiệm vải khoe vòng 1, vòng 3 còn Idol nam bây giờ lại có chiêu vén áo khoe thân đi kèm biểu cảm nhí nhảnh và ngượng nghịu (lè lưỡi). Nhà nghiên cứu văn hóa, PGS.TS Nguyễn Văn Cương khẳng định, xu hướng nữ tính hóa trong Idol nam ở ta ảnh hưởng từ Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc. Ông lo ngại nếu xu hướng này bùng phát. ĐÀO NGUYÊN PGS.TS Nguyễn Văn Cương nhìn nhận, vấn đề nam nghệ sĩ theo đuổi phong cách nữ tính (thường được gọi là “nương pháo” tại Trung Quốc hoặc liên quan đến thẩm mỹ “mỹ nam”) là một chủ đề gây tranh cãi lớn về văn hóa và quản lý xã hội. “Trung Quốc đã có những động thái với xu hướng nữ tính hóa, trong đó có việc hạn chế dòng phim đam mỹ. Các bộ phim thuộc thể loại này bị xem là ngòi nổ thúc đẩy làn sóng mỹ nam nữ tính hóa và tạo ra văn hóa đẩy thuyền (đẩy cặp đôi nam-nam cực đoan trong giới trẻ)”, ông nói. Nhà nghiên cứu cho rằng, dù phong cách cá nhân là quyền tự do, nhưng khi nó trở thành một trào lưu công nghiệp sẽ xuất hiện những mặt tiêu cực như sự lệch lạc trong chuẩn thành công. Thay vì tập trung tài năng nhiều nghệ sĩ trẻ chỉ chú trọng vào việc tu sửa ngoại hình sao chỉ thật “xinh đẹp” để thu hút fan nữ. Thương mại hóa giới tính cũng là vấn đề đáng nói. Khi các công ty giải trí trục lợi bằng cách “đóng gói” nghệ sĩ nam theo thị hiếu của phái nữ. Theo nhà nghiên cứu văn hóa, với xu hướng nữ tính hóa trong Idol nam, không nên cấm đoán vì Việt Nam có độ mở văn hóa cao, việc cấm đoán có thể phản tác dụng. Hơn nữa, sự đa dạng rất cần thiết cho nghệ thuật. Nhưng cần cân bằng và định hướng giá trị cốt lõi mới là yếu tố giúp xã hội phát triển bền vững. Hãng phim Ajiado Animation Works - nơi đạo diễn Tsutomu Shibayama từng giữ chức CEO - đã thông báo tin buồn trên mạng xã hội ngày 17/3. “Cựu CEO Tsutomu Shibayama đã qua đời ngày 6/3 do ung thư phổi”, Ajiado cho biết. Ông hưởng thọ 84 tuổi. Đại diện hãng chia sẻ thêm: “Ông Shibayama đã đồng hành và đóng góp cho các tác phẩm với vai trò đạo diễn loạt phim truyền hình và điện ảnh Doraemon trong hơn 20 năm, đồng thời là tổng đạo diễn của sê-ri Nintama Rantaro. Chúng tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới những cống hiến to lớn của ông trong suốt cuộc đời và trân trọng thông báo tin buồn này”. Theo truyền thông Nhật Bản, tang lễ đã được tổ chức riêng tư với sự tham dự của gia đình, lễ tưởng niệm sẽ diễn ra sau đó. Sinh năm 1941 tại Asakusa (Tokyo), Shibayama tốt nghiệp ngành Kịch nghệ, Đại học Meiji, trước khi bước vào ngành hoạt hình năm 1963. Ông khởi đầu với vai trò họa sĩ hoạt hình, tham gia các sê-ri như Obake no Q-Taro và Star of the Giants, rồi dần thăng tiến lên vị trí đạo diễn. Trong sự nghiệp, ông ghi dấu ấn với nhiều tác phẩm như Ganso Tensai Bakabon và Kaeru no Pyonkichi. Năm 1978, ông cùng cộng sự Osamu Kobayashi thành lập hãng phim hoạt hình Asia Party. Từ thập niên 1980, Shibayama trở thành đạo diễn chủ chốt của loạt phim điện ảnh Doraemon film sê-ri trong hơn 20 năm. Năm 1998, ông giành giải thưởng tại cuộc thi phim Mainichi với tác phẩm Doraemon: Nobita’s South Sea Adventure. Ngoài Doraemon, ông còn tham gia sản xuất nhiều bộ anime nổi tiếng khác như Moomin, Lupin III, Chibi Maruko-chan và Kaiketsu Zorori. Với những đóng góp bền bỉ cho ngành hoạt hình, Tsutomu Shibayama được nhiều người gọi là “người đặt nền móng cho hoạt hình đại chúng Nhật Bản”. Năm 2018, ông được vinh danh giải Thành tựu trọn đời tại Tokyo Anime Award Festival. HÀ TRANG Đạo diễn phim hoạt hình Doraemon qua đời Đạo diễn hoạt hình kỳ cựu Tsutomu Shibayama, người gắn liền với loạt phim Doraemon, qua đời ở tuổi 84 sau thời gian chống chọi với ung thư phổi. Đạo diễn Tsutomu Shibayama nổi tiếng với phim Doraemon Chiếc áo xuyên thấu nữ tính gây tranh luận của HIEUTHUHAI
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==