10 n Thứ Năm n Ngày 5/3/2026 ĐỜI SỐNG Khu xử lý rác thải Đông Nam (phường Đông Quang, tỉnh Thanh Hóa) hoạt động từ tháng 9/2014 bằng hình thức chôn lấp, do Công ty CP Môi trường và công trình đô thị Thanh Hóa quản lý, vận hành. Đây được xem là bãi rác lớn nhất tỉnh này. Đến cuối tháng 3/2025, sau khi hoàn thành Nhà máy xử lý rác thải Đông Nam, Công ty CP đầu tư và phát triển công nghệ môi trường ECOTECH (gọi tắt là Công ty ECOTECH, chủ đầu tư nhà máy) được vận hành thử nghiệm, và chính thức được cho tiếp nhận, xử lý rác thải với công suất 500 tấn/ngày từ tháng 1/2026 bằng công nghệ phân loại, sản xuất phân hữu cơ vi sinh, tái chế nhựa và đốt rác thay cho việc chôn lấp rác như trước. Theo người dân khu phố Hạnh Phúc Đoàn (phường Đông Quang) cho biết, nhiều hộ dân của khu phố chỉ cách bãi xử lý rác chừng 500m. Từ khi bãi xử lý rác hoạt động, cuộc sống người dân bị đảo lộn bởi mùi hôi thối, ruồi nhặng tấn công. “Mỗi khi thay đổi thời tiết hoặc đổi hướng gió, mùi hôi từ bãi rác lại xộc thẳng vào khu dân cư. Cuộc sống không thể chịu nổi, ruồi nhặng bám đầy nhà, sinh hoạt bị ảnh hưởng nghiêm trọng”, ông Văn Doãn Thái (55 tuổi, trú phường Đông Quang) cho hay. Người dân địa phương cho biết từng nhiều lần “cầu cứu” cơ quan chức năng, đơn vị xử lý rác cũng ban hành cam kết không để xảy ra hôi thối song tình trạng không được cải thiện. Trước tình trạng ô nhiễm kéo dài, người dân từng nhiều lần dựng lán, chặn xe chở rác vào nhà máy để yêu cầu khắc phục. Lần gần đây nhất là ngày 18/2 (mùng 2 Tết Nguyên đán), khi nhiều gia đình đang sum họp đầu năm thì mùi hôi thối và ruồi nhặng bao trùm khắp khu dân cư. Việc chặn xe khiến rác thải tại 7 phường trung tâm (khu vực TP Thanh Hóa cũ) và một số vùng lân cận ùn ứ hàng ngàn tấn tại lề đường, vỉa hè và các điểm tập kết tạm thời trong nhiều ngày. Ông Hoàng Văn Hưng, Chủ tịch UBND phường Đông Quang, cho biết sau khi xảy ra sự việc, địa phương đã phối hợp với các cơ quan chức năng và đơn vị vận hành để đối thoại, tuyên truyền người dân. Hiện người dân đã dỡ lán, không còn chặn xe vào bãi rác. Theo ông Hưng, Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các ngành chức năng đã yêu cầu đơn vị xử lý khắc phục lượng rác tồn đọng và xây dựng giải pháp xử lý ô nhiễm lâu dài. Trước mắt, nhà máy được yêu cầu tạm ngừng tiếp nhận rác cho đến khi có văn bản mới. Lượng rác phát sinh hằng ngày tại phường và khu vực lân cận đang được điều chuyển đến nơi xử lý khác. Ông Trần Văn Hòa, Tổng giám đốc Công ty ECOTECH - đơn vị vận hành Khu xử lý rác thải Đông Nam đã thừa nhận quá trình tiếp nhận, xử lý rác nhiều lần phát sinh mùi hôi và ruồi nhặng ảnh hưởng đến người dân. Riêng dịp Tết Nguyên đán vừa qua, có ngày lượng rác tiếp nhận lên tới 1.200 tấn, trong khi công suất thiết kế tối đa của nhà máy chỉ khoảng 500 tấn/ngày, dẫn đến quá tải, ùn ứ và hệ thống xử lý mùi không đáp ứng kịp Hiện nhà máy còn tồn khoảng 2.000 tấn rác đã được ủ, khử mùi theo quy trình. Theo đại diện doanh nghiệp, nhà máy có thể tiếp nhận 400-500 tấn/ngày theo thiết kế, song đang chờ ý kiến từ Sở Nông nghiệp và Môi trường trước khi tiếp tục nhận rác. HOÀNG PHÚC Tình trạng mùi hôi thối và ruồi nhặng phát sinh từ Khu xử lý rác thải Đông Nam (Thanh Hóa) đã kéo dài nhiều năm, khiến cuộc sống người dân xung quanh bị đảo lộn. Trước mắt, nhà máy được yêu cầu tạm ngừng tiếp nhận rác cho đến khi có văn bản mới Bãi rác lớn nhất Thanh Hóa quá tải Người dân phản đối nhà máy xử lý rác gây ô nhiễm Chiều 4/3, tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 2/2026, báo chí đặt câu hỏi với Bộ Nội vụ về thông tin lan truyền gần đây cho rằng sẽ tiếp tục sáp nhập xã phường, cấp tỉnh, thành phố. Trả lời vấn đề này, ông Phan Trung Tuấn - Vụ trưởng Vụ Chính quyền địa phương (Bộ Nội vụ) cho biết, dư luận hiện nay có khá nhiều thông tin về nội dung này, đặc biệt là lan truyền trên mạng xã hội như Facebook, TikTok… Ông Tuấn nhấn mạnh, cuộc cách mạng về sắp xếp tổ chức lại bộ máy của hệ thống chính trị từ Trung ương đến cơ sở thực hiện trong năm 2025, là một bước đi mang tính chiến lược và ý nghĩa lịch sử rất quan trọng trong bối cảnh phát triển của đất nước thời gian tới. Chủ trương này, trong đó có sắp xếp, hợp nhất các tỉnh, thành phố từ 63 xuống còn 34 tỉnh, thành phố và sắp xếp tổ chức lại các đơn vị hành chính cấp xã, kết thúc hoàn toàn các đơn vị hành chính cấp huyện trong bối cảnh sắp xếp chung của hệ thống chính trị, đã được Trung ương Đảng, Quốc hội, Chính phủ cân nhắc rất kỹ lưỡng và hướng tới mục tiêu ổn định lâu dài. Ông Tuấn chia sẻ, Đảng ủy Chính phủ đã họp 5 lần và đã trình Bộ Chính trị, Ban Bí thư xem xét kỹ lưỡng đến 3 lần, trước khi trình Trung ương ban hành Nghị quyết, thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp gắn với việc sắp xếp đơn vị hành chính các cấp trong cả nước. Kết quả hiện nay chúng ta còn 34 tỉnh thành, phố và 3.321 đơn vị hành chính cấp xã trong cả nước (gồm có ba loại hình là xã, phường và đặc khu). Theo đại diện Bộ Nội vụ, mô hình kể trên vận hành từ ngày 1/7/2025 đến nay là hơn 8 tháng. "Thời gian tới đây, chúng ta sẽ tập trung vào hoàn thiện thể chế và tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn để bảo đảm vận hành mô hình này được hiệu quả, thông suốt. Quản trị địa phương hiện đại, gần dân, sát dân, phục vụ nhân dân tốt hơn”, ông Tuấn cho biết. Ông Tuấn khẳng định, hiện nay Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ không có chủ trương về việc tiếp tục thực hiện sắp xếp, sáp nhập các tỉnh thành phố và các đơn vị hành chính cấp xã trong cả nước. Cũng theo ông Tuấn, tại phiên họp tháng 12/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định cũng khẳng định: Đảng và Nhà nước chưa có chủ trương sắp xếp, sáp nhập, chia tách đơn vị hành chính trong những năm tới. Theo đại diện Bộ Nội vụ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tại phiên họp thứ 52 ngày 24/12/2025 có xem xét thông qua Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính và Nghị quyết về phân loại đô thị. Hai Nghị quyết này nhằm đáp ứng việc vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đáp ứng yêu cầu hoàn thiện các quy hoạch, nhằm tạo mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội trong cả nước đối với các đơn vị hành chính. LUÂN DŨNG Không có chủ trương tiếp tục sắp xếp, sáp nhập tỉnh, thành phố, xã phường Đảng, Nhà nước, Quốc hội, Chính phủ không có chủ trương tiếp tục thực hiện sắp xếp, sáp nhập các tỉnh, thành phố và các đơn vị hành chính cấp xã trong cả nước, đại diện Bộ Nội vụ nêu rõ. CHUYỆN HÔM NAY Áp lực thi cử nếu chỉ nhìn là câu chuyện thi cử của học sinh cuối cấp THCS thì e rằng chưa đủ. Đằng sau áp lực phòng thi là bài toán quản trị giáo dục, là năng lực quy hoạch đô thị, là trách nhiệm bảo đảm quyền học tập của trẻ em trong một xã hội đang đô thị hóa nhanh chóng. Tại Hà Nội, số lượng thí sinh dự thi lớp 10 những năm gần đây luôn vượt mốc 100.000 em, trong khi chỉ tiêu vào các trường THPT công lập chỉ dao động khoảng 60–64%. Điều đó đồng nghĩa mỗi năm có hàng chục nghìn học sinh không có cơ hội vào trường công lập, dù phần lớn vẫn mong muốn tiếp tục học chương trình giáo dục phổ thông. Khoảng cách giữa nhu cầu và khả năng đáp ứng không còn là hiện tượng nhất thời, mà đã trở thành một áp lực lặp đi lặp lại. Nguyên nhân do tốc độ gia tăng dân số cơ học tại các địa phương ven đô diễn ra nhanh hơn khả năng đầu tư hạ tầng giáo dục. Không ít nơi sĩ số lớp học vượt khung quy định, phòng chức năng phải cải tạo tạm thời thành phòng học. Khi quy hoạch giáo dục không đồng bộ với quy hoạch đô thị, áp lực tuyển sinh tất yếu trở thành áp lực xã hội. Thiếu trường lớp vì thế không chỉ là câu chuyện số lượng, mà còn là vấn đề công bằng. Cơ hội học tập không thể bị giới hạn bởi hạ tầng chậm nhịp với tốc độ phát triển dân cư. Nếu hệ thống công lập không đủ chỗ, gánh nặng sẽ chuyển sang khu vực ngoài công lập. Tuy nhiên, mức học phí tại các trường tư thục ở đô thị lớn thường cao gấp nhiều lần trường công, vượt quá khả năng chi trả của nhiều gia đình lao động. Khi đó, lựa chọn của học sinh không còn thuần túy dựa trên năng lực hay định hướng cá nhân, mà bị chi phối bởi điều kiện kinh tế. Chủ trương phân luồng sau THCS là đúng đắn và đã được đặt ra từ lâu. Nhưng phân luồng chỉ có ý nghĩa khi đó là sự lựa chọn chủ động. Học sinh rẽ sang giáo dục nghề nghiệp vì nhận thấy cơ hội nghề nghiệp rõ ràng, môi trường học tập hấp dẫn và lộ trình phát triển ổn định. Ngược lại, nếu việc “rẽ hướng” chỉ đơn giản vì không đủ điểm vào công lập, thì đó là phân luồng bị động. Một hệ thống phân luồng hiệu quả không thể được xây dựng trên nguyên tắc dựa vào “thất bại “ của người học. Bên cạnh đó, sự chênh lệch giữa các trường trong cùng địa bàn cũng góp phần làm gia tăng áp lực. Việc tăng thêm chỉ tiêu tổng thể, nếu không đi kèm nâng mặt bằng chất lượng đồng đều, sẽ khó giải tỏa tình trạng căng thẳng cục bộ. Như vậy, giải pháp dài hạn không thể dừng ở việc bổ sung vài trăm chỉ tiêu mỗi năm. Cần một chiến lược dự báo dân số học đường trong ít nhất 5–10 năm tới, gắn chặt với quy hoạch phát triển đô thị. Đầu tư hạ tầng giáo dục phải được xem là hạ tầng thiết yếu, đi trước một bước thay vì chạy theo nhu cầu. Tuyển sinh lớp 10 vì thế không đơn thuần là một kì thi ba môn. Đó là phép thử đối với năng lực dự báo, quy hoạch và cam kết công bằng trong tiếp cận giáo dục. N.H “Sát hạch” năng lực quản trị TIẾP THEO TRANG 1 BỘ NỘI VỤ:
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==