Báo Tiền Phong số 62

14 n Thứ Ba n Ngày 3/3/2026 KINH TẾ Doanh nghiệp xăng dầu họp khẩn bàn ứng phó XUNG ĐỘT LAN RỘNG TRUNG ĐÔNG HỌP GẤP LÊN PHƯƠNG ÁN ỨNG PHÓ Sáng 2/3, thị trường năng lượng toàn cầu chứng kiến cú bật tăng mạnh của giá dầu ngay khi mở cửa phiên giao dịch mới, phản ánh rõ tâm lý lo ngại rủi ro nguồn cung lan rộng sau những diễn biến căng thẳng tại Trung Đông. Cụ thể, giá dầu WTI của Mỹ tăng gần 5 USD, tương đương 7,2%, lên 71,6 USD/ thùng. Dầu Brent tăng gần 5,8 USD, tương đương 7,4% lên 78,4 USD/thùng. Nhiều tổ chức phân tích quốc tế cảnh báo, nếu xung đột tiếp tục leo thang hoặc lan rộng, giá dầu hoàn toàn có thể tiến sát mốc 90-100 USD/thùng. Chia sẻ với PV Tiền Phong, một lãnh đạo Tổng Công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) cho biết, ngay trong sáng 2/3, doanh nghiệp đã triệu tập cuộc họp sớm với sự tham gia đầy đủ của Chủ tịch HĐQT, ban lãnh đạo để rà soát kế hoạch kinh doanh và chuẩn bị phương án ứng phó. Theo vị này, giá dầu sáng qua có lúc tăng mạnh song trước mắt do nguồn cung tháng 3 đã được chủ động nhập khẩu từ trước nên về cơ bản vẫn duy trì theo đúng kế hoạch, đảm bảo sản lượng bình thường. Đối với nguồn cung tháng 4, doanh nghiệp đang theo dõi sát diễn biến thị trường, đặc biệt là tình hình chiến sự ở Trung Đông trong những ngày tới. “Thời điểm này, các đối tác chưa thông báo tăng phụ phí song với diễn biến hiện tại khả năng họ sẽ sớm tăng. Theo nhận định của doanh nghiệp, nếu căng thẳng tiếp tục leo thang, giá có thể còn tăng mạnh. Trong trường hợp xuất hiện biến động tăng đột biến, doanh nghiệp sẽ tiếp tục tính toán và xây dựng phương án dự phòng cho giai đoạn tiếp theo”, vị lã nh đạ o PVOIL nói. Về chi phí logistics, lãnh đạo PVOIL cho biết, cước vận tải và chi phí bảo hiểm đã tăng và phản ứng gần như ngay lập tức với biến động thị trường, mức điều chỉnh tùy từng loại tàu. Điều lo ngại là nếu xảy ra tình trạng đứt gãy một số đơn vị bên ngoài giảm bán hoặc dừng bán, khiến nguồn cung dồn áp lực lên một vài đầu mối lớn, doanh nghiệp sẽ gặp khó khăn. "Trong cuộc họp sáng nay doanh nghiệp kiến nghị Bộ Công Thương tiếp tục điều hành theo hướng ổn định thị trường, đảm bảo sự phân bổ trách nhiệm cung ứng hợp lý giữa các đầu mối, tránh dồn gánh nặng lên một số doanh nghiệp", vị lã nh đạ o PVOIL cho hay. Đại diện một doanh nghiệp đầu mối xăng dầu ở phía Bắc cho biết, đang theo dõi sát từng phiên giao dịch quốc tế để chủ động tính toán phương án nguồn hàng. “Biến động lần này đến rất nhanh và biên độ lớn, nên chúng tôi phải chuẩn bị kịch bản nguồn cung theo nhiều mức giá khác nhau, không chỉ cho 1-2 tuần mà cho cả quý tới”, vị này nói. RỦI RO LỚN CHO CHUỖI CUNG ỨNG Chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long cho rằng, tác động từ cuộc chiến giữa Iran vớ i Mỹ - Israel không chỉ nằm ở việc giá dầu tăng, mà ở hiệu ứng dây chuyền mà nó tạo ra đối với toàn bộ nền kinh tế thế giới. Eo biển Hormuz, nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu và LNG toàn cầu, là “cổ chai” mang tính hệ thống. Với Việt Nam, độ nhạy rất rõ khi vẫn phụ thuộc đáng kể vào nguồn nhập khẩu xăng dầu. Khi giá dầu thế giới tăng, giá cơ sở tăng và truyền vào giá bán lẻ theo cơ chế điều hành. Nhưng xăng dầu không chỉ là câu chuyện ở cây xăng; đó là chi phí nền của nền kinh tế. Cước phí vận tải tăng trước, giá hàng tiêu dùng và vật liệu tăng sau, rồi kỳ vọng lạm phát khiến doanh nghiệp phải “cài” biên an toàn vào giá bán. Theo ông Long, với xung đột ở Trung Đông, hiện tại rủi ro lớn hơn nằm ở chuỗi cung ứng. Khi căng thẳng leo thang, cước tàu, phụ phí chiến sự, phí bảo hiểm và thời gian vận chuyển đều tăng. Chỉ cần tàu neo chờ hoặc đi chậm, vòng quay container kéo dài là chi phí đội lên ngay. Doanh nghiệp xuất khẩu có thể đối mặt với nguy cơ trễ đơn hàng, thiếu nguyên phụ liệu, buộc phải tăng tồn kho an toàn và chấp nhận chi phí vốn cao hơn. Theo vị chuyên gia này, kịch bản “leo thang kéo dài” mới là đáng ngại nhất, bởi chi phí logistics sẽ lan rộng và neo kỳ vọng giá ở vùng cao, tạo áp lực lên lạm phát và sức cạnh tranh của doanh nghiệp. Trong trường hợp cực đoan, nếu xảy ra gián đoạn nghiêm trọng tại Hormuz, cú sốc sẽ không chỉ là giá xăng tăng mà còn là thiếu lịch tàu, thiếu container cục bộ và đứt nhịp sản xuất. DƯƠNG HƯNG GIÁ VÀNG SẼ CÒN TĂNG? Vào lúc 13h chiều qua, các doanh nghiệp kinh doanh vàng trong nước niêm yết giá vàng miếng SJC 186,9 - 189,9 triệu đồng/lượng, tăng 1,3 triệu đồng/ lượng so với cuối giờ sáng và tăng 2,9 triệu đồng/lượng so với đầu giờ sáng. Giá vàng nhẫn cũng tăng theo vàng miếng. Giá vàng nhẫn Phú Quý là 185,7 - 188,7 triệu đồng/lượng, tăng 1,7 triệu đồng/ lượng; Bảo Tín Minh Châu niêm yết ở mức 186,9 - 189,9 triệu đồng/ lượng, tăng 2,9 triệu đồng/lượng... Cùng thời điểm, giá vàng thế giới ở mức 5.384 USD/ounce, tiếp tục tăng 34 USD so với đầu giờ sáng. Chỉ trong 1 ngày qua, giá vàng thế giới tăng hơn 100 USD/ounce. Trao đổi với PV Tiền Phong, PGS.TS Nguyễn Văn Phương, Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội, phân tích, trước diễn biến leo thang xung đột tại Trung Đông, giá vàng thế giới vừa phản ứng rất mạnh, tiệm cận vùng đỉnh lịch sử trên 5.400 USD/ounce. Điều này cho thấy, thị trường đang định giá lại rủi ro địa chính trị và vai trò trú ẩn của vàng trong bối cảnh không chỉ có chiến sự, mà còn bất định về chính sách tiền tệ và trật tự tài chính toàn cầu. Theo ông Phương, trong vài tuần tới, xung đột Trung Đông sẽ tiếp tục là biến số chi phối kỳ vọng và tâm lý. Nếu kịch bản leo thang căng thẳng kéo dài, giá vàng có thể được đẩy cao thêm khoảng 10 - 15% so với mặt bằng giá đã thiết lập trước đó, phần lớn nhờ dòng tiền trú ẩn tăng đột biến trong 1 - 2 tuần đầu. NHÀ ĐẦU TƯ NÊN THẬN TRỌNG Tuy nhiên, ông Phương cũng cho rằng, không thể nhìn vàng chỉ qua lăng kính chiến sự Trung Đông. Đằng sau nhịp tăng hiện tại là một xu hướng lớn hơn, kéo dài từ năm 2023 đến nay: vàng đã bước vào giai đoạn giá lên mạnh mẽ, với mức tăng 150% từ vùng khoảng 1.800 USD/ounce đầu năm 2023 lên trên 4.500 USD/ounce đầu năm 2026, rồi tiếp tục lên quanh 5.000 - 5.300 USD/ounce trong tháng 2/2026. Nhiều tổ chức lớn đã nâng dự báo đến cuối năm 2026, giá vàng sẽ khoảng 4.450 - 5.050 USD/ ounce, với kịch bản khác, giá có thể vượt 5.300 - 5.700 USD/ounce... Một điểm đáng chú ý là giá vàng vẫn giữ vững ở mức trên 5.000 USD/ounce ngay cả khi số liệu việc làm Mỹ tích cực, đồng USD có giai đoạn mạnh lên... “Điều này phản ánh thị trường đang đặt cược vào khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ phải chuyển sang chu kỳ cắt giảm lãi suất trong năm 2026 để hỗ trợ tăng trưởng. Lãi suất thực dài hạn giảm hoặc kỳ vọng giảm luôn là lực đỡ cho vàng trong trung hạn, vì chi phí cơ hội nắm giữ tài sản không sinh lãi như vàng giảm xuống”, ông Phương nói. TS Nguyễn Văn Lộc, Trường Kinh tế - Đại học Phenikaa, cho rằng, với thị trường vàng trong nước, giá thường biến động cùng chiều với giá thế giới nhưng có thêm yếu tố chênh lệch, tâm lý găm vàng của người dân... Gần đây, giá vàng trong nước liên tục lập đỉnh mới. N. MAI - N. LINH Thận trọng khi giá vàng tăng vọ t Trong phiên giao dịch sáng 2/3, giá vàng tăng vọt do ảnh hưởng xung đột Trung Đông. Chuyên gia cho rằng, xung đột Trung Đông là chất xúc tác làm nổi bật vai trò trú ẩn của vàng, nhà đầu tư thận trọng thời điểm mua bán, tránh chạy theo những cú tăng sốc ngắn hạn chỉ vì tin nóng. Thị trường vàng trong nước bị cuốn mạnh theo thị trường vàng thế giới ẢNH: NHƯ Ý Rủi ro kép Ông Huỳnh Trung Khánh, Phó Chủ tịch Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam, nó i: “Nhu cầu mua vàng của ngân hàng trung ương trên thế giới vẫn duy trì ở mức cao. Trong 3 năm gần đây, các ngân hàng trung ương liên tục gia tăng dự trữ, có năm mua ròng tới khoảng 1.000 tấn. Trong khi đó, nguồn cung từ khai thác mỏ không tăng tương ứng, khiến cán cân cung - cầu nghiêng về phía cầu, tạo nền tảng hỗ trợ giá trong trung và dài hạn”. Việt Nam chưa có nguồn cung vàng miếng chính thức. Thị trường phụ thuộc vào nguồn cung hạn chế, khiến giá trong nước thường cao hơn đáng kể so với quốc tế, có thời điểm chênh lệch lên tới 15-20 triệu đồng/lượng. Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam kiến nghị sớm hoàn thiện cơ chế pháp lý, cho phép doanh nghiệp đủ điều kiện được nhập khẩu vàng nguyên liệu và sản xuất vàng miếng. Cơ quan chức năng cần sớm xem xét thành lập sàn giao dịch vàng chính thức. Giá dầu thế giới bật tăng hơn 7% chỉ trong một phiên giao dịch sau khi xung đột giữa Mỹ - Israel với Iran leo thang. Ngay trong sáng 2/3, các doanh nghiệp xăng dầu đã họp khẩn, rà soát kế hoạch nhập khẩu và chuẩn bị phương án ứng phó trước nguy cơ chi phí nhập khẩu, vận tải và bảo hiểm tăng mạnh. Theo chuyên gia, với xung đột giữ a Iran vớ i Mỹ và Israel hiện nay, rủi ro lớn hơn nằm ở chuỗi cung ứng Ông Long cho rằng, Việt Nam cần phản ứng sớm bằng cách ổn định kỳ vọng thị trường thông qua thông tin minh bạch, đồng thời giảm chi phí logistics trong nước để bù đắp cú sốc từ bên ngoài. Việc đa dạng hóa nguồn cung, điều chỉnh điều kiện hợp đồng vận tải và có cơ chế tín dụng linh hoạt cho các ngành chịu tác động mạnh cũng là những giải pháp cần tính tới.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==