Báo Tiền Phong số 42

THỨ TƯ 11/2/2026 Số 42 0977.456.112 TỔNG BÍ THƯ TÔ LÂM: ĐẶT LỢI ÍCH CỦA ĐẤT NƯỚC VÀ NHÂN DÂN LÊN TRÊN HẾT, TRƯỚC HẾT TRANG 2 TRANG 4-5 TRANG 12 TRANG 3 TRANG 7 TRANG 8-9 TRANG 8-9 Thủ tướng Anh quyết không từ chức giữa khủng hoảng vụ Epstein Sơn tràng “lập trình” văn minh lễ hội Vị Tết Việt nơi “chảo lửa” Abyei CHUYỆN HÔM NAY Trẩy hội thời AI XEM TIẾP TRANG 5 n TOAN TOAN Mùa lễ hội ngấp nghé thềm nhà, không khí xuân rộn rã khắp đường lớn, ngõ nhỏ. Hàng triệu người khấp khởi trẩy hội, đứng trước vô vàn chọn lựa từ hơn 8.000 hội lớn nhỏ bung nở khắp miền. CÂU CHUYỆN VỀ LÒNG DŨNG CẢM VÀ Ý CHÍ VƯƠN LÊN AI hỗ trợ dịch thuật, thuyết minh đa ngữ, giúp du khách quốc tế hiểu sâu hơn về giá trị của di sản Quan họ đã được UNESCO ghi danh Linh vật Bính Ngọ hoành tráng và... gây cười KHÔNG ĐỂ AI BỊ BỎ LẠI PHÍA SAU, NHẤT LÀ KHI TẾT ĐẾN XUÂN VỀ CÔNG NGHỆ ẢNH: TTXVN Để không còn “điểm nghẽn” Hành trình Tết chạm về nguyên bản Rà soát quy định quản lý, ghi chép tiền công đức TRANG 16

2 THỜI SỰ n Thứ Tư n Ngày 11/2/2026 Chiều 10/2, nhân kỷ niệm 96 năm thành lập Đảng (3/2/1930-3/2/2026), chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng và chuẩn bị đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm đã gặp mặt thành viên các Tiểu ban chuẩn bị Đại hội XIV của Đảng và thành viên Ban Chỉ đạo Tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn về công cuộc đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa 40 năm qua ở Việt Nam. Phát biểu tại buổi gặp, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, Đại hội XIV của Đảng đã được tổ chức thành công rất tốt đẹp, mở ra kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc. Theo Tổng Bí thư, buổi gặp mặt chưa phải là hội nghị tổng kết, song có thể khẳng định, thành công của Đại hội XIV là kết quả của sự đoàn kết, thống nhất và nỗ lực rất lớn của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân; trong đó có đóng góp rất quan trọng của các Tiểu ban, Ban Chỉ đạo tổng kết 40 năm đổi mới cùng các cơ quan tham mưu, giúp việc. Đó là kết quả của một quá trình lao động trí tuệ bền bỉ, nghiêm túc, khoa học; của tinh thần trách nhiệm cao; của sự hy sinh thầm lặng, vượt qua áp lực lớn về thời gian, khối lượng công việc và yêu cầu rất cao về chất lượng. Tổng Bí thư nêu rõ, một trong những điểm mới quan trọng trong xây dựng văn kiện là việc tích hợp 3 báo cáo lớn, kèm theo chương trình hành động thành một chỉnh thể thống nhất, không chỉ làm cho văn kiện cô đọng, mạch lạc hơn, mà quan trọng hơn là thể hiện cách tiếp cận biện chứng, toàn diện và tính hành động cao. Chỉ trong thời gian ngắn, các Tiểu ban đã rất nỗ lực phối hợp triển khai thực hiện với tinh thần trách nhiệm cao, đáp ứng được các mục tiêu, yêu cầu đề ra. Công tác nhân sự Đại hội XIV được chuẩn bị chặt chẽ, thận trọng, công tâm và đúng nguyên tắc; bám sát quy định của Đảng; kết hợp hài hòa giữa kế thừa và phát triển, giữa ổn định và đổi mới. Kết quả Đại hội bầu cử một lần, bầu đủ theo đề án, với tỷ lệ phiếu tập trung cao đã phản ánh chất lượng công tác chuẩn bị nhân sự và sự thống nhất cao trong toàn Đảng. Cùng với đó, công tác tổ chức, phục vụ Đại hội được triển khai chu đáo, bài bản, có nhiều đổi mới; thể hiện tinh thần trách nhiệm, kỷ luật và tận tâm của đội ngũ cán bộ làm công tác phục vụ - những đóng góp thầm lặng nhưng hết sức quan trọng, góp phần tạo nên không khí trang nghiêm, trí tuệ, dân chủ, đúng quy định để Đại hội thành công tốt đẹp. Ngay sau Đại hội, công tác hoàn thiện văn kiện tiếp tục được triển khai rất tích cực, khẩn trương. Đến ngày 7/2/2026, đã hoàn thành việc tiếp thu ý kiến đại hội và công bố chính thức văn kiện tại hội nghị quán triệt, triển khai toàn quốc - rút ngắn hơn 1 tháng so với nhiệm kỳ trước. “Như vậy, có thể khẳng định, đến thời điểm này: Các Tiểu ban, Ban Chỉ đạo và các cơ quan tham mưu, giúp việc đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, thể hiện rõ vai trò của đội ngũ cán bộ tham mưu chiến lược của Đảng”, Tổng Bí thư khẳng định. Tổng Bí thư chia sẻ, cảm nhận rất rõ và đánh giá rất cao tinh thần trách nhiệm; phương pháp làm việc nghiêm túc, khoa học, cầu thị và sự phối hợp chặt chẽ giữa các Tiểu ban: từ Tiểu ban Văn kiện, Tiểu ban Kinh tế - xã hội, Tiểu ban Điều lệ Đảng, Tiểu ban Nhân sự, Tiểu ban Tổ chức phục vụ Đại hội, đến Ban Chỉ đạo tổng kết 40 năm đổi mới. “Nhận thức là cả một quá trình, càng làm chúng ta càng vỡ ra nhiều vấn đề; quá trình hoàn thiện văn kiện có tranh luận, có ý kiến khác nhau, nhưng cuối cùng đều gặp nhau ở một điểm chung rất đáng quý: đặt lợi ích của Đảng, của đất nước và của nhân dân lên trên hết, trước hết; sẵn sàng lắng nghe, trao đổi thẳng thắn để đi đến đồng thuận cao nhất và chuẩn bị tốt nhất cho Đại hội”, Tổng Bí thư khẳng định. Tổng Bí thư chia sẻ, đằng sau những Văn kiện được thông qua với sự thống nhất cao, đằng sau những quyết định quan trọng của Đại hội, là rất nhiều đêm trăn trở, rất nhiều cuộc họp kéo dài, rất nhiều lần cân nhắc từng câu, từng chữ, từng phương án và cả những áp lực mà không phải lúc nào cũng nói ra được. “Tôi biết, nhiều đồng chí trong các Tiểu ban, Ban Chỉ đạo và các Tổ biên tập, Tổ giúp việc đã dành rất nhiều thời gian, tâm huyết, công sức, thậm chí ảnh hưởng đến công việc gia đình, để hoàn thành công việc chung. Những nỗ lực ấy không phải lúc nào cũng hiện diện trên diễn đàn, nhưng đã kết tinh thành văn kiện, thành chủ trương, thành quyết sách lớn của Đảng, để Đại hội XIV thật sự trở thành Đại hội của trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng phát triển”, Tổng Bí thư nói, đồng thời ghi nhận, biểu dương và trân trọng cảm ơn những nỗ lực, cố gắng của các đồng chí thành viên các Tiểu ban chuẩn bị Đại hội XIV và Ban Chỉ đạo tổng kết 40 năm đổi mới, đã góp phần quan trọng vào thành công của Đại hội. Thêm một lần nhấn mạnh, Đại hội XIV đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong tiến trình phát triển của đất nước, mở ra chặng đường hành động mới với khát vọng và những yêu cầu cao hơn, Tổng Bí thư nêu rõ, văn kiện đã có, chủ trương đã rõ, mục tiêu đã xác định; vấn đề quyết định lúc này là biến tinh thần Đại hội thành hành động cụ thể, kết quả cụ thể, chuyển biến thực chất trong đời sống đất nước. Tổng Bí thư đề nghị các cán bộ - trên từng cương vị công tác của mình, trực tiếp hoặc gián tiếp - tiếp tục phát huy trí tuệ, kinh nghiệm và tâm huyết tham gia tích cực vào việc quán triệt, cụ thể hóa và tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV. Theo Tổng Bí thư, Bộ Chính trị yêu cầu trong quý I/2026 phải hoàn thành quán triệt và xây dựng Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết trong toàn Đảng; tại Hội nghị Trung ương 2 (cuối tháng 3/2026) sẽ ban hành một số Nghị quyết chuyên đề quan trọng; năm 2026, phải hoàn thành thể chế hoá, cụ thể hoá những nội dung mới, nội dung cốt lõi của văn kiện (nhiều vấn đề mới cần tiếp tục nghiên cứu để cụ thể hoá triển khai như: vấn đề nâng cao tự chủ chiến lược; vấn đề chuyển đổi mô hình phát triển đất nước; vấn đề thực hiện mục tiêu tăng trưởng 2 con số; vấn đề xây dựng xã hội trật tự, kỷ cương, an toàn, lành mạnh, văn minh, phát triển…). Tổng Bí thư cũng đề nghị các cán bộ tham gia đóng góp vào 2 đề án tổng kết lớn của Đảng: Tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên Chủ nghĩa xã hội (năm 1991) để làm sâu sắc hơn những vấn đề lý luận và thực tiễn về con đường đi lên Chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam trong tình hình mới; Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam, nhìn lại một cách toàn diện chặng đường Đảng lãnh đạo đất nước giành độc lập, thống nhất, xây dựng và phát triển; từ đó vạch ra đường lối phát triển đất nước cho 100 năm tiếp theo, với tầm nhìn dài hạn, tư duy chiến lược và khát vọng phát triển mạnh mẽ hơn nữa. TRƯỜNG PHONG Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định, quá trình hoàn thiện văn kiện có tranh luận, có ý kiến khác nhau, nhưng cuối cùng đều gặp nhau ở một điểm chung rất đáng quý: đặt lợi ích của Đảng, của đất nước và của nhân dân lên trên hết, trước hết. “Đây là những công việc rất lớn, rất khó, đòi hỏi trí tuệ tập thể, bản lĩnh chính trị và chiều sâu về lý luận, thực tiễn. Tôi mong các đồng chí tiếp tục tham gia đóng góp vào các công việc quan trọng này. Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư khóa XIV luôn trân trọng, lắng nghe và kỳ vọng vào sự tiếp tục đồng hành, đóng góp của các đồng chí”. Tổng Bí thư TÔ LÂM QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu tại Hội nghị ẢNH: TTXVN TỔNG BÍ THƯ TÔ LÂM: Đặt lợi ích của đất nước và nhân dân lên trên hết, trước hết

Không để ai bị bỏ lại phía sau, nhất là khi Tết đến Xuân về 3 n Thứ Tư n Ngày 11/2/2026 THỜI SỰ Nhân dịp năm mới 2026 và Tết cổ truyền của dân tộc - Xuân Bính Ngọ 2026, sáng 10/2, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự Lễ khởi công dự án Trường liên cấp Cẩm Thạch và thăm, tặng quà Tết cho hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn, công nhân lao động ở tỉnh Thanh Hóa. Dự sự kiện có: Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải; Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Kim Sơn; Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam Nguyễn Đình Khang; Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa Nguyễn Doãn Anh; lãnh đạo các ban, bộ, ngành, cơ quan Trung ương và tỉnh Thanh Hóa. ĐẢM BẢO TIẾP CẬN BÌNH ĐẲNG VỀ GIÁO DỤC, ĐÀO TẠO Cẩm Thạch là xã miền núi nằm ở phía Bắc, cách trung tâm tỉnh Thanh Hóa khoảng 94km. Sau hợp nhất, xã có tổng diện tích tự nhiên hơn 106km2, dân số gần 32.000 người, chủ yếu là đồng bào dân tộc Kinh và Mường. Xã Cẩm Thạch có 4 trường trung học cơ sở; 4 trường tiểu học và 4 trường mầm non, với tổng số 5.676 học sinh; điều kiện cơ sở vật chất giáo dục chưa đồng bộ, chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới giáo dục. Dự án Trường liên cấp Cẩm Thạch do các đơn vị thuộc Bộ Quốc phòng (Binh đoàn 12, Tập đoàn Công nghiệp-Viễn thông Quân đội, Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội) tài trợ; Binh đoàn 12 thi công. Dự án đầu tư xây dựng trường đảm bảo đồng bộ, hiện đại, trên tổng diện tích 11.000 m2, gồm các hạng mục: nhà hiệu bộ 3 tầng, nhà học lý thuyết 3 tầng, nhà lớp học bộ môn 3 tầng, nhà đa năng 1 tầng, nhà ăn và bán trú 3 tầng với đầy đủ các trang thiết bị. Thủ tướng Phạm Minh Chính thay mặt Tổng Bí thư Tô Lâm và các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước thân ái gửi tới toàn thể nhân dân, các thầy cô, anh, chị, em công nhân, người lao động, các cháu học sinh xã Cẩm Thạch và tỉnh Thanh Hóa lời thăm hỏi ân cần, lời chúc mừng tốt đẹp nhất. Thủ tướng nhấn mạnh, xác định nguồn lực con người là nhân tố then chốt quyết định sự thành bại của một quốc gia, Đảng, Nhà nước ta luôn coi giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu. Đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giáo dục và đào tạo càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đầu tư cơ sở vật chất cho các cơ sở giáo dục tại các vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi chính là đầu tư cho công bằng trong tiếp cận giáo dục. Thời gian qua, công tác giáo dục ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng miền núi, biên giới được Đảng, Nhà nước đặc biệt quan tâm, ưu tiên nguồn lực đầu tư. Đặc biệt, Bộ Chính trị đã có chủ trương xây dựng 248 trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại các xã biên giới, trong đó Thanh Hóa có 16 trường. Việc đầu tư xây dựng Trường liên cấp Cẩm Thạch tiếp nối và hưởng ứng mạnh mẽ chủ trương của Đảng, Nhà nước đối với sự nghiệp giáo dục, đào tạo, nhất là ở khu vực miền núi, biên giới, vùng sâu, vùng xa; có ý nghĩa quan trọng đối với giáo dục đào tạo và sự phát triển của xã miền núi Cẩm Thạch. Biểu dương Bộ Quốc phòng đã quan tâm chỉ đạo, các đơn vị Binh đoàn 12, Tập đoàn Công nghiệpViễn thông Quân đội, Ngân hàng thương mại cổ phần Quân đội đã dành kinh phí tài trợ xây dựng Trường liên cấp Cẩm Thạch, Thủ tướng yêu cầu các đơn vị phối hợp với tỉnh Thanh Hóa và xã Cẩm Thạch nghiên cứu đầu tư xây dựng trường theo tiêu chuẩn của 248 trường liên cấp tại các xã biên giới, xong trước 31/8/2026 để đón học sinh vào học từ năm học 2026-2027. Trường phải được xây dựng đồng bộ, hiện đại, xanh, sạch với tầm nhìn 100 năm, xây dựng hệ sinh thái về giáo dục tại đây, với đầy đủ các hạng mục nhà hiệu bộ; khu bán trú; giảng đường với phòng học ngoại ngữ, tin học; khu vực phục vụ các hoạt động thể dục, thể thao, văn hóa; khu nhà ăn, khu vệ sinh với đầy đủ các trang thiết bị… KHÔNG ĐỂ AI BỊ BỎ LẠI PHÍA SAU Đối với công tác đảm bảo an sinh xã hội, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, Đảng, Nhà nước luôn ưu tiên đảm bảo an sinh xã hội, với mục tiêu không ai bị bỏ lại phía sau, kết hợp trợ giúp thường xuyên và đột xuất, phát huy truyền thống nhân đạo, củng cố khối đại đoàn kết dân tộc, hướng tới xã hội phát triển bền vững, đặc biệt là mỗi khi Tết đến Xuân về và đối với người lao động, người có hoàn cảnh khó khăn. Thủ tướng đề nghị tỉnh Thanh Hóa dành nguồn lực cho công tác an sinh xã hội, trong đó tách đối tượng bảo trợ xã hội với người nghèo để có giải pháp phù hợp, tiếp tục quan tâm, rà soát xóa nhà tạm, nhà dột nát cho người dân. Thủ tướng đánh giá cao Đảng bộ, chính quyền, các cấp, các ngành và nhân dân Thanh Hóa phát huy truyền thống “Uống nước nhớ nguồn,” đạo lý “Đền ơn đáp nghĩa,” luôn quan tâm thực hiện tốt chủ trương, chính sách đối với người có công, đối tượng chính sách và bảo trợ xã hội, người nghèo, người có hoàn cảnh khó khăn, công nhân và người lao động. Năm 2025, bên cạnh những kết quả quan trọng, toàn diện về kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, công tác an sinh xã hội của Thanh Hóa cũng là một điểm sáng. Đây là một trong những địa phương chủ động, đi đầu về xây dựng nhà ở cho hộ nghèo, hộ gia đình chính sách, hộ còn khó khăn về nhà ở; chăm lo các gia đình chính sách, gia đình người có công với cách mạng; tỷ lệ hộ nghèo giảm 1,5% so với năm 2024… Thủ tướng khẳng định, Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ luôn quan tâm, chỉ đạo công tác chăm lo Tết chu đáo với tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau,” bảo đảm các điều kiện cần thiết phục vụ nhân dân vui xuân, đón Tết Bính Ngọ, minh chứng cho sự gần gũi, trách nhiệm và tấm lòng vì dân; góp phần đưa chính sách an sinh xã hội đi vào cuộc sống. Thủ tướng yêu cầu Thanh Hóa thực hiện tốt Chỉ thị của Ban Bí thư và Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ về việc tổ chức Tết Bính Ngọ năm 2026, đảm bảo mọi người, mọi nhà đều được đón Tết đủ đầy, vui tươi, lành mạnh, an toàn, mạnh khỏe. Nhân dịp này, Thủ tướng Phạm Minh Chính đến thăm và tặng quà, chúc Tết gia đình ông Vũ Xuân Hoạt, thương binh hạng 1/4 ở thôn Tô, xã Cẩm Thạch. PHẠM TRƯỜNG - TTXVN Thủ tướng đề nghị Thanh Hóa dành nguồn lực cho an sinh xã hội, trong đó tách đối tượng bảo trợ xã hội với người nghèo để có giải pháp phù hợp, tiếp tục quan tâm, rà soát xóa nhà tạm, nhà dột nát. Thủ tướng Phạm Minh Chính với nhân dân xã Cẩm Thạch, Thanh Hóa ẢNH: TTXVN Nhân dịp này, Thủ tướng yêu cầu tỉnh Thanh Hóa tiếp tục ưu tiên nguồn lực tập trung xây dựng 6 trường phổ thông nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở đã khởi công năm 2025, hoàn thành trước ngày 30/8/2026; chuẩn bị để khởi công 10 trường còn lại trong tháng 2/2026; rà soát, có giải pháp cụ thể đối với các cháu học sinh chưa được vào học do thiếu trường, thiếu lớp. Văn phòng UBND TP Hà Nội vừa ban hành thông báo kết luận của Phó Chủ tịch UBND TP Trương Việt Dũng tại cuộc họp rà soát tiến độ giải phóng mặt bằng một số công trình giao thông trọng điểm. UBND TP Hà Nội yêu cầu UBND các xã, phường liên quan tập trung giải phóng mặt bằng, tăng cường tuyên truyền, vận động tạo sự đồng thuận; đảm bảo hoàn thành giải phóng mặt bằng theo tiến độ đã cam kết; tập trung di chuyển công trình ngầm nổi đáp ứng theo tiến độ thi công 7 cầu qua sông Hồng, hoàn thành trước ngày 31/3/2026 theo chỉ đạo của Bí thư Thành ủy Hà Nội. Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, họp với UBND các xã, phường, hướng dẫn, giải đáp các nội dung, quy định mới liên quan đến thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi thực hiện các dự án trên địa bàn thành phố. Đối với cầu Tứ Liên, lãnh đạo UBND phường Bồ Đề và xã Đông Anh đã cam kết hoàn thành giải phóng mặt bằng trên địa bàn trước ngày 31/3/2026. Ban quản lý dự án Đầu tư xây dựng công trình giao thông thành phố chủ trì, phối hợp với các sở: Nông nghiệp và Môi trường, Quy hoạch - Kiến trúc, Xây dựng, UBND xã Đông Anh, Tập đoàn Vingroup khẩn trương rà soát, thống nhất phương án di chuyển công trình hạ tầng kỹ thuật nằm trong phạm vi dự án đầu tư xây dựng cầu Tứ Liên và đường dẫn hai đầu cầu, đảm bảo tiến độ đề ra, báo cáo UBND TP Hà Nội những nội dung vướng mắc vượt thẩm quyền. Đối với cầu Thượng Cát, UBND xã Thiên Lộc và UBND phường Thượng Cát hoàn thành giải phóng mặt bằng trên địa bàn theo đúng cam kết, cụ thể UBND xã Thiên Lộc cam kết hoàn thành trước ngày 20/3/2026; UBND phường Thượng Cát cam kết hoàn thành trước ngày 31/3/2026. Đối với đường Vành đai 2,5 trên địa bàn phường Khương Đình, UBND TP Hà Nội thống nhất chủ trương theo đề xuất của UBND phường Khương Đình về việc bố trí quỹ đất tái định cư tại ô quy hoạch GS1-1, GS1-2 phường Thượng Cát. TRẦN HOÀNG Hoàn thành giải phóng mặt bằng 7 cây cầu qua sông Hồng trước 31/3 Cầu Tứ Liên, cầu Thượng Cát và 5 cây cầu trọng điểm qua sông Hồng được cam kết hoàn thành giải phóng mặt bằng trước 31/3/2026. Công trình thi công cầu Tứ Liên

Quá tải, chen lấn, rác thải, thương mại hóa và những hành vi lệch chuẩn từng khiến không ít lễ hội rơi vào tình trạng rối ren, xô bồ. Năm nay có một chuyển động đáng chú ý, đó là việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ số vào quản lý lễ hội, đồng thời siết chặt các chuẩn mực văn hóa để giữ gìn bản sắc và sự tôn nghiêm. CÔNG NGHỆ LÀM “HẬU CẦN” Điểm thay đổi rõ rệt nhất của mùa lễ hội xuân Bính Ngọ là cách tiếp cận quản lý. Thay vì chỉ dựa vào nhân lực và biện pháp thủ công, nhiều địa phương đã đưa AI và công nghệ số vào hỗ trợ điều phối, giám sát và truyền thông lễ hội. Tại các lễ hội lớn ở Hà Nội và một số tỉnh phía Bắc, hệ thống camera thông minh được lắp đặt tại những điểm trọng yếu, cho phép theo dõi mật độ người theo thời gian thực. AI phân tích dữ liệu hình ảnh để cảnh báo sớm nguy cơ quá tải, từ đó giúp ban tổ chức chủ động phân luồng, giãn dòng người hoặc điều chỉnh thời gian tham quan. Việc bán vé điện tử, kiểm soát vé bằng mã QR đã hạn chế đáng kể tình trạng vé giả, cò mồi và ùn tắc tại cổng vào. Tất cả những điều này đều đã được văn bản hóa bằng Kế hoạch 30/KH-UBND về quản lý và tổ chức lễ hội năm 2026. Tuần qua, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội đã tổ chức các đoàn kiểm tra liên ngành trước mùa hội, tập trung vào nhóm lễ hội thu hút đông người như Hội Gióng Sóc Sơn, đền Hai Bà Trưng, Cổ Loa… với trọng tâm chuẩn bị phương án phân luồng, dịch vụ, vệ sinh môi trường và kỷ cương lễ hội. Lễ hội du lịch Chùa Hương 2026 diễn ra từ 18/2 đến 11/5/2026 đã công bố các giải pháp gồm bán vé điện tử, bán vé online, kiểm soát QR, lắp camera AI để chủ động phân luồng, kèm tổ phản ứng nhanh và đường dây nóng. Đây là gói giải pháp đánh trực diện vào những điểm nghẽn lặp đi lặp lại của những lễ hội quy mô lớn, đó là ùn tắc cổng soát vé, chen lấn tại nút giao và chậm xử lý sự cố. Hội xuân Yên Tử (Quảng Ninh) dự kiến khai hội ngày 26/2, được chuẩn bị theo hướng chủ động kiểm soát dòng khách hành hương trong các khung thời gian cao điểm. Ban tổ chức tập trung hoàn thiện hệ thống chỉ dẫn số, phân luồng tham quan và quản lý dịch vụ theo tuyến, kết hợp công bố sớm lịch khai hội, sơ đồ không gian và thông tin tuyến điểm trên các nền tảng số chính thống. Cách làm này nhằm hạn chế tình trạng dồn ứ cục bộ, quá tải dịch vụ và tâm lý đi hội theo đám đông. Lễ hội Khai ấn đền Trần (phường Nam Định, tỉnh Ninh Bình) có lịch tổ chức từ 27/2 đến 4/3/2026. Đây là dạng lễ hội có tính nghi lễ cao, trong đó thời điểm thực hành nghi thức giữ vai trò then chốt. Vì vậy, công tác tổ chức năm nay đặt trọng tâm vào kiểm soát an ninh trật tự, tổ chức xếp hàng, quản lý hoạt động dịch vụ phát sinh và xử lý các tình huống nhạy cảm gắn với tâm lý cầu may. Việc phân công lực lượng, bố trí không gian hành lễ và siết chặt các khâu dịch vụ được xem là yếu tố quyết định để bảo đảm lễ hội diễn ra đúng bản chất tín ngưỡng, hạn chế các biến dạng từng gây tranh luận trong nhiều mùa trước. Với Hội Lim (Bắc Ninh), kế hoạch cho thấy lễ hội diễn ra 2 ngày 28/2 đến 1/3/2026 (tức 12-13 tháng Giêng), trên địa bàn 7 thôn của tổng Nội Duệ xưa, trung tâm là khu vực núi Lim. Dạng lễ hội “mở” như Lim thường gặp rủi ro lộn xộn từ dịch vụ tự phát, bãi gửi xe, hàng quán lấn chiếm, vì vậy việc chuẩn hóa thông tin tuyến không gian và quy hoạch điểm dịch vụ qua các kênh số, kết hợp giám sát hiện trường đã được ban tổ chức quán triệt để bảo vệ “chất” của lễ hội Quan họ. Theo đại diện ban tổ chức lễ hội Lim, việc ứng dụng AI trong quản lý lễ hội không nhằm thay thế con người, mà đóng vai trò hỗ trợ gìn giữ di sản. Công nghệ số giúp số hóa các làn điệu Quan họ cổ, lưu trữ, phân loại và giới thiệu đến công chúng thông qua các nền tảng thông minh. AI hỗ trợ dịch thuật, thuyết minh đa ngữ, giúp du khách quốc tế hiểu sâu hơn về giá trị của di sản đã được UNESCO ghi danh. Trong không gian lễ hội, hệ thống giám sát thông minh bảo đảm trật tự, an toàn, đồng thời không làm ảnh hưởng đến tính mộc mạc, truyền thống của sinh hoạt Quan họ. 4 XÃ HỘI n Thứ Tư n Ngày 11/2/2026 Xuân Bính Ngọ mở ra với hàng nghìn lễ hội lớn nhỏ đồng loạt diễn ra trên khắp cả nước. Theo thống kê của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Việt Nam hiện có hơn 8.000 lễ hội, trong đó phần lớn tập trung vào mùa xuân. Tuy nhiên, thực tế nhiều năm cho thấy, sự gia tăng nhanh của lượng người tham gia lễ hội, cộng hưởng với du lịch đại chúng và mạng xã hội đã đặt ra áp lực lớn cho công tác tổ chức. Công nghệ “lập trình” văn minh lễ hội Trao đổi với Tiền Phong, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa - Xã hội của Quốc hội nhận định, nếu nhìn kỹ vào mùa lễ hội 2026, “điểm mới” không nằm ở chuyện làm lớn hay làm nhỏ, mà nằm ở cách Nhà nước và cộng đồng đang cùng siết lại kỷ cương tổ chức để lễ hội trở về đúng bản chất: trang trọng, an toàn, văn minh, và có ích cho đời sống tinh thần. Trên nền mô hình chính quyền địa phương hai cấp, thẩm quyền được phân định, phân cấp rõ hơn, nghĩa là trách nhiệm cũng “đứng tên” rõ hơn: ai phê duyệt, ai quản lý, ai chịu trách nhiệm về an ninh trật tự, vệ sinh môi trường, niêm yết giá, và xử lý phản ánh của người dân. Tinh thần điều hành năm nay cũng thể hiện ở các chỉ đạo tăng cường bảo đảm trật tự, an toàn giao thông mùa lễ hội và phối hợp liên ngành, để lễ hội không biến thành “điểm nghẽn” của hạ tầng và an toàn cộng đồng. “Một điều đáng mừng là các yêu cầu quản lý đã đi vào những điểm nóng quen thuộc: chống trục lợi, chấn chỉnh mê tín dị đoan, cờ bạc trá hình; hạn chế đốt vàng mã, rải tiền lẻ không đúng nơi quy định; kiểm soát chất lượng dịch vụ, an toàn thực phẩm, phòng cháy chữa cháy; đồng thời nhấn mạnh việc tổ chức phải thiết thực, tiết kiệm nhưng vẫn giữ được chiều sâu văn hóa. Ở một số lễ hội lớn, ta cũng thấy nỗ lực làm bài bản hơn, quản trị theo mùa vụ dài hơi hơn, có ứng dụng công nghệ và cách vận hành ít phô trương, nhiều trật tự - đó là tín hiệu của một tư duy quản trị văn hóa hiện đại, tôn trọng di sản và tôn trọng người dân”, PGS.TS Bùi Hoài Sơn nói. Cùng sự khởi sắc của công nghiệp văn hóa, PGS.TS Bùi Hoài Sơn cho rằng, lễ hội cần được tổ chức theo một triết lý rất giản dị: giữ hồn cốt - nâng chất lượng - mở không gian sáng tạo. “Giữ hồn cốt là giữ đúng nghi lễ, đúng tích xưa, đúng ký ức cộng đồng; để người ta đến lễ hội không chỉ xem cho vui mà còn tìm lại mình trong một mạch văn hóa liên tục. Nâng chất lượng là làm cho trải nghiệm lễ hội văn minh hơn: giao thông thông suốt, dịch vụ minh bạch, giá cả niêm yết, không chèo kéo, không chặt chém, không để những hình ảnh phản cảm làm tổn thương sự tôn nghiêm. Những yêu cầu này không phải để làm khó lễ hội, mà để bảo vệ lễ hội khỏi bị thương mại hóa thô ráp và biến dạng”, ông Sơn nói. Mở không gian sáng tạo là điểm rất quan trọng trong bối cảnh công nghiệp văn hóa. Lễ hội không chỉ là một ngày hội nghi lễ, mà có thể trở thành một hệ sinh thái kết nối nghệ thuật biểu diễn, sản phẩm sáng tạo, du lịch văn hóa, và truyền thông số. Nhưng mọi sáng tạo phải đặt dưới “trần” của giá trị cốt lõi và đạo đức cộng đồng. “Tôi rất ủng hộ cách làm coi trọng tuyên truyền đúng hướng, quảng bá giá trị lịch sử - văn hóa một cách có chiều sâu, để mỗi lễ hội là một bài học sống động về quê hương, về lòng yêu nước, về nếp sống đẹp”, PGS.TS Bùi Hoài Sơn nêu. NGUYÊN KHÁNH Để không còn “điểm nghẽn” Chùa Hương sẵn sàng đón khách AI hỗ trợ dịch thuật, thuyết minh đa ngữ, giúp du khách quốc tế hiểu sâu hơn về giá trị của di sản Quan họ đã được UNESCO ghi danh Cùng sự khởi sắc của công nghiệp văn hóa, PGS.TS Bùi Hoài Sơn cho rằng, lễ hội cần được tổ chức theo một triết lý rất giản dị: giữ hồn cốt - nâng chất lượng - mở không gian sáng tạo.

5 n Thứ Tư n Ngày 11/2/2026 XÃ HỘI GIỮ BẢN SẮC TRONG BỐI CẢNH HIỆN ĐẠI HÓA Song song với việc ứng dụng công nghệ vào quản lý, cách tổ chức lễ hội năm nay cũng được điều chỉnh theo hướng đề cao nghi lễ, kỷ cương và tính cộng đồng, thay vì chạy theo quy mô và hình thức. Tại nhiều không gian tín ngưỡng truyền thống, công tác tổ chức đang được điều chỉnh theo hướng tinh gọn, tiết chế hình thức và tập trung vào nghi lễ cốt lõi. Ở đền Hai Bà Trưng (Mê Linh), phần lễ được tổ chức trang trọng, chương trình nghệ thuật giới hạn trong 30 phút để tránh phô trương, trong khi phần hội tập trung vào các hoạt động văn hóa, thể thao truyền thống phù hợp với thuần phong mỹ tục. Theo Phó Chủ tịch UBND xã Mê Linh Trần Sỹ Đạt, xã đã triển khai nghiêm túc các quy định của pháp luật về quản lý và tổ chức lễ hội, trong đó yêu cầu các cơ quan, đơn vị, Ban Tổ chức lễ hội thực hiện đúng tinh thần tiết kiệm, không phô trương, không lợi dụng lễ hội để trục lợi; bảo đảm lễ hội diễn ra trang nghiêm, đúng bản chất văn hóa truyền thống. Tất cả tiểu ban quản lý di tích đã ký cam kết thực hiện “Bộ tiêu chí về môi trường văn hóa trong lễ hội truyền thống” và triển khai xuống các thôn, bảo đảm lễ hội diễn ra an toàn, văn minh. Với hơn 150 lễ hội đầu xuân, các địa phương miền núi phía Bắc như Lào Cai đang điều chỉnh công tác tổ chức theo quy mô và điều kiện thực tế. Các nghi lễ được giữ đúng chuẩn, trong khi hoạt động dịch vụ được kiểm soát chặt chẽ để tránh làm biến dạng không gian tín ngưỡng. Đại diện một số cơ sở thờ tự cho biết, việc hướng dẫn người dân và du khách thực hành nghi lễ đúng phong tục đã giúp giảm đáng kể những hành vi phản cảm từng gây tranh cãi. PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa - Xã hội của Quốc hội cho rằng: “Chuyển đổi số trong tổ chức và quản lý lễ hội là xu hướng tất yếu để biến di sản thành tài sản, góp phần thúc đẩy công nghiệp văn hóa. Nhiều quốc gia đã ứng dụng thực tế ảo (VR), thực tế tăng cường (AR) giúp du khách có trải nghiệm phong phú hơn và Việt Nam cũng đang triển khai mô hình này ở một số nơi. Bên cạnh đó, việc xây dựng một hệ sinh thái du lịch thông minh, kết hợp thương mại điện tử với các sản phẩm lưu niệm số hóa sẽ góp phần tạo động lực phát triển bền vững”. HẠ ĐAN Không gian lễ hội Gióng đền Sóc đang được chỉnh trang ẢNH: HOÀNG LÂN Song song với các giải pháp công nghệ, năm nay câu chuyện môi trường và rác thải của các lễ hội cũng được đưa ra như một tiêu chí đánh giá chất lượng tổ chức. Một khảo sát được UNDP (Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc) phối hợp với Cục Du lịch quốc gia Việt Nam công bố gần đây cho thấy khách du lịch lưu trú phát sinh trung bình khoảng 1,2 kg rác mỗi ngày đêm, khách không lưu trú khoảng 0,5 kg/ngày, trong đó rác nhựa dùng một lần chiếm tỷ trọng đáng kể. Con số này đặt mùa lễ hội vào một thực tế là ngoài quản lý dòng người, ban tổ chức còn phải tính toán chính xác bài toán rác thải, nhà vệ sinh, điểm tập kết và tần suất thu gom. Trao đổi với Tiền Phong, cán bộ Vụ Tài chính kinh tế ngành (Bộ Tài chính) cho biết, Thông tư 04/2023/TT-BTC về hướng dẫn quản lý, thu chi tài chính cho công tác tổ chức lễ hội, tiếp nhận, quản lý tiền công đức là cơ sở pháp lý duy nhất quy định cụ thể việc ghi chép, mở sổ sách theo dõi tiền công đức. Năm 2025, Bộ Tài chính đã tổ chức nhiều đoàn công tác, khảo sát thực tế tại các địa phương nhằm ghi nhận ý kiến, phản ánh những khó khăn, vướng mắc trong quá trình quản lý và ghi chép tiền công đức. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện nay, Bộ Tài chính chưa có kế hoạch sửa đổi hay bổ sung các quy định liên quan. Do đó, trong mùa lễ hội năm 2026, các ban quản lý di tích, cơ sở thờ tự và đơn vị tổ chức lễ hội vẫn phải tiếp tục thực hiện việc mở sổ, ghi chép, quản lý tiền công đức theo đúng quy định tại Thông tư 04. Trong quá trình triển khai, nếu địa phương hoặc đơn vị quản lý phát sinh vướng mắc, có thể chủ động phản ánh để Bộ Tài chính ghi nhận, tổng hợp làm cơ sở nghiên cứu khi tiến hành sửa đổi Thông tư 04. Một số kiến nghị liên quan đến cách thức tổ chức, quản lý cụ thể thuộc thẩm quyền giải quyết của địa phương, cần được xem xét, xử lý kịp thời nhằm đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả trong quản lý nguồn tiền công đức. Thực tế cho thấy, trong năm 2025, một số địa phương gửi báo cáo về tình hình quản lý, sử dụng tiền công đức, phản ánh những bất cập trong quá trình thực hiện. Đây được xem là nguồn thông tin thực tiễn quan trọng để cơ quan quản lý nhà nước đánh giá toàn diện việc thực thi chính sách, đồng thời làm cơ sở hoàn thiện quy định trong tương lai, đảm bảo công khai, minh bạch tài chính, hạn chế tiêu cực. QUỲNH NGA Rà soát quy định quản lý, ghi chép tiền công đức Việc quản lý, ghi chép tiền công đức tiếp tục thực hiện theo Thông tư 04. Bộ Tài chính đang tổng hợp ý kiến địa phương làm cơ sở hoàn thiện quy định trong thời gian tới. Trong suốt dịp Tết, thành phố tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa - lễ hội mang đậm hồn Tết cổ truyền như: hội chợ Xuân 2026, lễ hội Tết dân gian An Hải, không gian Tết cổ truyền, phiên chợ ngày Tết - rước mã khai xuân, Tết Việt 2026… Các hoạt động gói bánh chưng, xin chữ ông đồ, trò chơi dân gian, biểu diễn nghệ thuật truyền thống được tổ chức tại nhiều không gian khác nhau, giúp du khách không chỉ “xem Tết” mà thực sự sống trong không khí Tết Việt. Bên cạnh đó, chương trình nghệ thuật mừng xuân, biểu diễn tuồng, bài chòi, hô hát dân gian, âm nhạc đường phố tại nhiều không gian công cộng. Một trong những điểm nhấn giàu cảm xúc trong dịp Tết năm nay là chương trình bắn pháo hoa đêm giao thừa, được tổ chức đồng loạt tại nhiều điểm trên toàn địa bàn thành phố. Không chỉ tập trung trong những ngày đầu năm, Đà Nẵng kéo dài mùa lễ hội xuyên suốt tháng 2 và đầu tháng 3, với các lễ hội sôi động như: lễ hội Ánh sáng và Di sản tại Đảo Ký Ức Hội An, lễ hội Hoa Tulip tại Sun World Ba Na Hills, lễ hội Thần Tài tại Núi Thần Tài, Tết Nguyên Tiêu. Đặc biệt, để thu hút du khách, Đà Nẵng chú trọng các lễ hội: cúng Cầu bông Trà Quế, đua ghe đầu năm, ngày hội bắp nếp… Trung tâm Xúc tiến du lịch Đà Nẵng cho hay, dịp Tết, nhiều khu, điểm du lịch, bảo tàng và di tích văn hóa trên địa bàn mở cửa xuyên suốt để phục vụ nhu cầu tham quan, trải nghiệm. Thành phố sẽ đón hơn 1.500 chuyến bay, bình quân khoảng 175 chuyến/ngày, tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước. Hiện công suất phòng tại nhiều khách sạn 4-5 sao đã đạt mức 80- 90. THANH HIỀN Hành trình Tết chạm về nguyên bản Tết Nguyên đán Bính Ngọ, Đà Nẵng chuẩn bị không gian lễ hội đa chiều cùng những điểm nhấn giàu cảm xúc để người dân và du khách vui xuân, du xuân, trong hành trình chạm vào văn hóa, lịch sử và nhịp sống nguyên bản của miền Trung. Ông đồ, tranh thư pháp thu hút du khách dịp Tết ẢNH: THANH HIỀN CHUYỆN HÔM NAY Song tâm thế của người dự hội ít nhiều biến chuyển trước sự “can dự” của công nghệ, AI vào đời sống tinh thần. Nghi thức tiễn ông Công ông Táo chầu trời, dựng cây nêu ngày Tết đánh dấu mốc cho sự dịch chuyển rất gần tới mùa lễ hội đầu xuân. Hàng chục lễ hội quy mô quốc gia, cấp vùng ở khu vực phía Bắc đã rộ thông tin về sự đổi mới. Không có chuyện làm mới giá trị cốt lõi làm nên bản sắc văn hóa, mà đó là sự thôi thúc đổi mới khâu tổ chức để gỡ những điểm nghẽn về hạ tầng. Bán vé online, camera thông minh, ứng dụng AI đo lưu lượng, điều tiết giao thông là những minh chứng sinh động nhất cho sự hiện diện tất yếu của công nghệ trong đời sống tinh thần, kể cả những giá trị đã được truyền đời hàng nghìn năm qua. Công nghệ chỉ giữ vai trò hỗ trợ, không thể thay thế phần hồn của lễ hội. Giao thông thuận lợi, truyền thông bùng nổ đã đưa lễ hội trở thành mùa cao điểm của du lịch, đặc biệt là du lịch tâm linh trong những năm gần đây. Song hành với sự tăng trưởng lượt khách mỗi mùa lễ hội là nỗi lo thương mại hóa, biến tướng, lệch chuẩn trong thực hành tín ngưỡng, phong tục. Ranh giới giữa sản phẩm du lịch phục vụ nhu cầu chính đáng của số đông và việc chạy theo lợi ích kinh tế càng trở nên mong manh hơn, đòi hỏi sự quản trị tốt hơn. Ký ức tập thể được khơi gợi và bồi đắp qua mỗi mùa hội, đồng thời phải đối diện với sự biến đổi, thậm chí đảo chiều ngay từ bên trong đời sống lễ hội. Người trẩy hội đông đảo bậc nhất hiện nay lại chính lớp trẻ lớn lên cùng công nghệ với những “động cơ” và tâm thế ngày càng khác biệt với quan niệm và thực hành di sản của ông cha. Thực tế đặt ra câu hỏi: Làm thế nào để lễ hội, di sản không bị giản lược thành “phông nền check-in”? Tương tự, trí tuệ nhân tạo không nên chịu định kiến xem như mối đe dọa, thay vào đó là xu thế tất yếu và công cụ quản trị hữu ích cho cộng đồng. Bất chấp không gian, quy mô lễ hội hay tâm thế trẩy hội có biến động ra sao, văn minh lễ hội vẫn là một trong những thước đo trong đời sống đương đại. Văn minh lễ hội có thể được biểu hiện từ những việc rất nhỏ như biết xếp hàng, không chen lấn, biết tôn trọng cộng đồng cho tới những điều quan trọng, sâu sắc hơn như hiểu biết tường tận về từng vị thánh được phụng thờ, trân trọng từng nghi lễ mang đậm tính thiêng độc đáo, biết cúi đầu biết ơn tiền nhân. Trẩy hội thời công nghệ lên ngôi vì thế trở thành câu chuyện của sự chọn lọc. Chọn lắng lại để trở về với những giá trị cốt lõi. Là lựa chọn ứng xử văn minh trong không gian hàng vạn người như nêm để giữ vững tính thiêng. Và rộng hơn nữa, đó là cách mỗi người đối thoại với quá khứ và không lạc bước trong bối cảnh cả nước đang bước rất nhanh vào giai đoạn phát triển mới. T.T Trẩy hội thời AI TIẾP THEO TRANG 1

6 n Thứ Tư n Ngày 11/2/2026 KHOA GIÁO “Nhúng” giảng viên vào thực tế THOÁT KHỎI “THÁP NGÀ” TS. Nguyễn Viết Thái đang giảng dạy tại một trường đại học (ĐH) tại Hà Nội cho rằng, việc giảng viên thường xuyên tiếp cận thực tiễn và có cơ hội trao đổi với những người đang trực tiếp làm nghề giúp soi chiếu, rà soát lại các lí thuyết đang được giảng dạy trong nhà trường. Qua đó, bài giảng trở nên sinh động, cập nhật hơn, giúp phát hiện những vấn đề cần điều chỉnh, bổ sung hoặc “hiệu chỉnh” lại hệ thống lí thuyết. Là người vừa giảng dạy vừa làm việc với các doanh nghiệp, đơn vị lữ hành du lịch ngoài trường, TS. Nguyễn Viết Thái nhận định, nhiều lí thuyết hiện nay đang chậm nhịp so với thực tiễn, đặc biệt trong các ngành như du lịch, nơi hoạt động marketing đang được số hóa mạnh mẽ và diễn ra rất nhanh. Trong quá trình tham gia tư vấn cho doanh nghiệp, ông nhận thấy, trong khi lí thuyết thường được phân tách thành các mảng riêng biệt, thì thực tiễn vận hành lại mang tính tổng hợp, được tổ chức theo mục tiêu và nhu cầu sử dụng cụ thể của doanh nghiệp. Từ thực tiễn đó, ông có thể bổ sung nhiều nội dung mới, phản ánh các vấn đề đang được triển khai trong đời sống kinh tế-xã hội, qua đó nâng cao tính hấp dẫn của bài giảng và cập nhật, hoàn thiện giáo trình. Việc gắn kết với doanh nghiệp cũng tạo điều kiện mở rộng hợp tác, kết nối đơn vị tiếp nhận sinh viên thực tập, góp phần tăng cường mối liên hệ giữa đào tạo và nhu cầu thực tế của thị trường lao động. GS.TS Chử Đức Trình, Hiệu trưởng Trường ĐH Công nghệ (ĐH Quốc gia Hà Nội) cho hay, nhà trường không thống kê số lượng giảng viên làm việc tại các doanh nghiệp ngoài trường nhưng hằng năm, số lượng đề tài từ các tập đoàn lớn như Viettel, Samsung, VNPT, FPT, Imra đều có và mỗi nhóm tham gia khoảng 5-10 giảng viên. GS. Trình ủng hộ việc giảng viên tham gia đề tài nghiên cứu khoa học, hoặc nếu được R&D sẽ rất tốt. Tuy nhiên, nó đòi hỏi giảng viên phải sắp xếp, phân bổ thời gian hợp lí. CẦN GIẢI PHÓNG TIẾN SĨ KHỎI “THỢ DẠY” GS.TS Phùng Hồ Hải (Viện Toán học, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam) đánh giá, chủ trương nêu tại Thông báo số 45 là một tín hiệu tích cực đối với cộng đồng khoa học. Tuy nhiên, theo ông, vấn đề cốt lõi hiện nay không nằm ở nguồn kinh phí, mà ở cơ chế. Dẫn ví dụ từ thực tiễn một trường ĐH lớn, GS. Phùng Hồ Hải cho rằng, mô hình dựa chủ yếu vào học phí với quy mô sinh viên đông và mức thu cao, đang khiến trường ĐH vận hành theo logic kinh doanh. Khi số lượng giảng viên không tăng tương xứng, thu nhập cá nhân có thể được cải thiện, nhưng chất lượng đào tạo khó được bảo đảm. “Trong mô hình đó, làm sao có chất lượng”, ông Hải đặt vấn đề. Theo GS. Phùng Hồ Hải, Nhà nước cần đầu tư cho giáo dục ĐH không phải bằng cách ưu tiên cơ sở hạ tầng, mà bằng cơ chế tạo điều kiện để giảng viên có thời gian nghiên cứu. Qua tìm hiểu thực tế, ông cho biết, tại trường ĐH nói trên, nhiều giảng viên đang ở trạng thái “thợ dạy”, hầu như không còn quỹ thời gian cho nghiên cứu khoa học. GS. Phùng Hồ Hải dẫn kinh nghiệm quốc tế, tại nhiều nước, các giáo sư, phó giáo sư được hưởng chế độ nghỉ học thuật (sabbatical leave) với nguyên lương hoặc một phần lương, và sử dụng nguồn lực đó để đi nghiên cứu, hợp tác học thuật ở nước ngoài. Tại Việt Nam, mức lương hiện nay không đủ để giảng viên tự trang trải chi phí tu nghiệp. Quan trọng hơn, khi toàn bộ thời gian bị cuốn vào giảng dạy, không có nghiên cứu nền tảng, giảng viên cũng khó có thể hợp tác học thuật thực chất với các trường ĐH quốc tế. Ông chỉ ra nghịch lí về nhân lực giảng dạy tại một số cơ sở đào tạo lớn, có những môn học không đủ giảng viên cơ hữu, buộc phải thuê giảng viên bên ngoài. Mỗi năm, trường có khoảng 7.000-8.000 sinh viên tốt nghiệp, nhưng số giảng viên đủ năng lực hướng dẫn khóa luận chỉ ở mức vài trăm người. Điều này đồng nghĩa, riêng việc hướng dẫn khóa luận cho hệ cử nhân chính quy, mỗi giảng viên đã phải phụ trách trung bình ít nhất 10 sinh viên/ năm, chưa kể khối lượng giảng dạy cho các hệ đào tạo khác và sau ĐH. Theo GS. Phùng Hồ Hải, tình trạng quá tải này đang “bóp nghẹt” thời gian nghiên cứu, yếu tố then chốt để nâng cao trình độ giảng viên và chất lượng đào tạo. Chỉ khi nâng được tỉ lệ tiến sĩ trên sinh viên thì chất lượng đào tạo mới có thể được cải thiện. Khi tiến sĩ không còn chỉ là “thợ dạy”, mà có thời gian nghiên cứu, họ mới có thể nâng cao năng lực chuyên môn và phục vụ hiệu quả cho hoạt động giảng dạy. GS. Phùng Hồ Hải nhấn mạnh, tỉ lệ sinh viên làm khóa luận hằng năm trên mỗi tiến sĩ nên dừng ở mức tối đa 4 sinh viên. Trong khi đó, thực tế có những khoa lên tới 15 sinh viên/tiến sĩ. Con số khiến ông nghi ngờ về khả năng bảo đảm chất lượng đào tạo. Với đào tạo sau ĐH, theo ông, cần tạo ra “cầu” thực chất trong xã hội trước khi bàn đến việc mở rộng “cung”. Ở góc nhìn rộng hơn, nhiều chuyên gia cho rằng, chủ trương “sau mỗi 5 năm, giảng viên hoặc tiến sĩ có thể dành 1 năm làm việc tại doanh nghiệp hoặc tu nghiệp ở nước ngoài” là một hướng tiếp cận hợp lí, có sự tương đồng đáng kể với mô hình sabbatical đang được áp dụng phổ biến tại các ĐH trên thế giới. Nếu được hiểu đúng và thiết kế phù hợp, chủ trương cho phép giảng viên sau mỗi 5-7 năm công tác dành 1 năm làm việc tại doanh nghiệp hoặc tu nghiệp ở nước ngoài về bản chất khá gần với mô hình sabbatical. Vấn đề then chốt không nằm ở ý tưởng, mà ở khâu triển khai, đòi hỏi phải có đối tác đủ năng lực, dự án cụ thể, cơ chế rõ ràng về quyền lợi và sở hữu trí tuệ, cùng các tiêu chí đầu ra có thể đo lường, nhằm tránh nguy cơ thực hiện mang tính hình thức. Các chuyên gia cũng cảnh báo, nếu chính sách bị biến thành một thủ tục hành chính nhằm hoàn thiện hồ sơ hoặc chỉ tiêu, hiệu quả không những không đạt được mà còn có thể phản tác dụng. Đặc biệt, không loại trừ khả năng doanh nghiệp lợi dụng chính sách để làm đẹp hình ảnh hợp tác, trong khi không có hoạt động R&D thực chất. Trong những trường hợp như vậy, giảng viên có thể chỉ tham gia mang tính hình thức, không tạo ra sản phẩm, công nghệ hay tri thức mới, đồng thời làm gián đoạn hoạt động nghiên cứu tại cơ sở đào tạo. Ngược lại, nếu được triển khai đúng hướng, chính sách này có thể tạo ra tác động tích cực. Khi giảng viên tham gia làm việc tại các doanh nghiệp có năng lực R&D thực sự, được giao nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể, họ không chỉ tiếp cận tư duy phát triển sản phẩm theo chuẩn công nghiệp, mà còn có thể tạo ra các đầu ra rõ ràng như nguyên mẫu, quy trình công nghệ, dữ liệu nghiên cứu, hồ sơ sở hữu trí tuệ hoặc công bố khoa học. Khi quay trở lại trường, những năng lực và mạng lưới hợp tác này sẽ góp phần nâng cao chất lượng nghiên cứu và mở rộng khả năng chuyển giao công nghệ. Đây không phải là một ý tưởng mới hay thiếu cơ sở, mà đã được kiểm chứng trong thực tiễn giáo dục ĐH quốc tế. Tuy nhiên, giá trị của chính sách chỉ có thể được hiện thực hóa khi nó được triển khai đúng tinh thần của một chương trình nâng cao năng lực kiểu sabbatical, thay vì trở thành một công cụ mang tính hình thức hoặc phương tiện “đánh bóng” hợp tác. NGHIÊM HUÊ Thông báo số 45 của Ban chỉ đạo T.Ư về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số yêu cầu 4 đại học lớn phải “nhúng” giảng viên vào môi trường thực tế, thoát khỏi môi trường “vô trùng” của học thuật. Giảng viên, sinh viên làm việc trong phòng thí nghiệm của trường đại học ẢNH: NTCC Tiết học của sinh viên ĐH Quốc gia Hà Nội Chủ trương cho phép giảng viên, tiến sĩ sau mỗi 5-7 năm công tác được dành thời gian làm việc tại doanh nghiệp hoặc tu nghiệp ở nước ngoài được xem là một bước đi tiến bộ. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cảnh báo, khi giảng viên còn đang quá tải giảng dạy, thiếu thời gian và điều kiện nghiên cứu, thì nói đến sabbatical hay tu nghiệp chỉ có nguy cơ dừng lại ở khẩu hiệu, thậm chí phản tác dụng đối với chất lượng đào tạo ĐH.

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==