Pháp triệu tập Elon Musk sau khi lục soát văn phòng X TRANG 12 THỨ NĂM 0977.456.112 TRANG 8-9 TRANG 7 TRANG 15 Khoan thăm dò địa chất tại dự án metro số 2 TPHCM Ả NH: HỮ U HUY TRANG 4-5 Tăng tốc hoàn thiện hạ tầng giao thông Mở rộng địa giới và tư duy phát triển Công bố giải đặc biệt cuộc thi sáng tác biểu trưng KIÊN QUYẾT KHẮC PHỤC TÌNH TRẠNG NÉ TRÁNH, LÀM VIỆC CẦM CHỪNG TRANG 2 Phát động thi sáng tác tranh cổ động, tuyên truyền Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII Bổ nhiệm hai Phó Tổng Biên tập báo Tiền Phong NỖ LỰC NGAY TỪ NGÀY ĐẦU, THÁNG ĐẦU, QUÝ ĐẦU ĐỂ TĂNG TRƯỞNG HAI CON SỐ Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú chủ trì buổi gặp mặt ẢNH: TTXVN CHUYỆN HÔM NAY Rằm tháng Chạp, tức đầu tháng 2 này, thủy triều theo trăng lại dâng cao khiến con đường về nhà tôi – đườ ng Trần Xuân Soạn bên bờ kênh Tẻ (địa phận phường Tân Thuận, TPHCM) tiếp tục chìm trong nước. XEM TIẾ P TRANG 3 Hiện thực hóa khát vọng nĐẠI DƯƠNG ĐI TRƯỚC, MỞ ĐƯỜNG 5/2/2026 Số 36 TỔNG BÍ THƯ TÔ LÂM: TRANG 3 Phía sau thu nhập “khủng” của sao từ YouTube Kỳ vọ ng TPHCM tiếp tục TPHCM sẽ lấy lại vị thế đầu tàu kinh tế của Việt Nam (Trong ả nh: Cần Giờ nhìn từ trên cao)
2 THỜI SỰ n Thứ Năm n Ngày 5/2/2026 Nhân dịp kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 - 3/2/2026), chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV và mừng Xuân Bính Ngọ 2026, sáng 4/2, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đã gặp mặt các nguyên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng các khóa. Tổng Bí thư Tô Lâm; Chủ tịch nước Lương Cường; Thủ tướng Phạm Minh Chính; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú chủ trì buổi gặp mặt. NỀN TẢNG QUAN TRỌNG ĐỂ PHÁT HUY SỨC MẠNH ĐẠI ĐOÀN KẾT Phát biểu tại buổi gặp mặt, Tổng Bí thư Tô Lâm bày tỏ sự tin tưởng, cổ vũ của các đồng chí nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng các khóa là điểm tựa tinh thần vững chắc, tiếp thêm sức mạnh để thế hệ cán bộ đương nhiệm tiếp tục vững bước, làm tròn trọng trách được Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó. Tổng Bí thư nhấn mạnh, cuộc gặp mặt đầy ý nghĩa diễn ra đúng vào dịp kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam, càng làm sâu sắc thêm niềm tự hào và niềm tin vững chắc đối với chặng đường cách mạng vẻ vang của Đảng. 96 năm qua là bản hùng ca của trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng độc lập, tự do; là hành trình Đảng ta kiên định mục tiêu, lý tưởng, gắn bó máu thịt với nhân dân, tự đổi mới, tự chỉnh đốn, lãnh đạo dân tộc đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác, đưa đất nước vững vàng bước vào kỷ nguyên phát triển mới. Mỗi kỳ Đại hội là một dấu mốc quan trọng thể hiện sự lớn mạnh và trưởng thành của Đảng ta. Đại hội XIV của Đảng một lần nữa khẳng định chân lý: Sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng là nhân tố quyết định mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam; đường lối đổi mới của Đảng ta là đúng đắn, sáng tạo, phù hợp với thực tiễn và xu thế thời đại. Đại hội đã thông qua chủ trương quan trọng: Bổ sung “lý luận về đường lối đổi mới” vào nền tảng tư tưởng của Đảng, cùng với Chủ nghĩa Mác - Lênin và Tư tưởng Hồ Chí Minh; thể hiện rõ sự kiên định đi đôi với đổi mới, bổ sung và phát triển không ngừng về tư duy lý luận của Đảng. Với tầm nhìn dài hạn, Đại hội đã quyết định chủ trương triển khai tổng kết 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ và tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam (1930-2030) và định hướng cho giai đoạn 100 năm sau (20302130). Đây là những vấn đề rất chiến lược về sự lãnh đạo của Đảng trong giai đoạn tới. Thành công của Đại hội XIV - một lần nữa khẳng định sự đoàn kết, thống nhất cao về ý chí và hành động trong toàn Đảng; trước hết là sự đoàn kết thống nhất trong lãnh đạo chủ chốt, trong Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Ban Chấp hành Trung ương Đảng, lan tỏa ra toàn Đảng và toàn xã hội. Đây là nền tảng quan trọng để phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững trong thời gian tới. PHẢI BẮT TAY NGAY VÀO HÀNH ĐỘNG Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ, thời gian tới yêu cầu đặt ra là phải tiếp tục nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng; giữ vững sự đoàn kết, thống nhất; siết chặt kỷ luật, kỷ cương; kiên quyết khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy, làm việc cầm chừng; bảo đảm mọi chủ trương đúng đều được tổ chức thực hiện nghiêm và có hiệu quả. Ngay sau Đại hội XIV của Đảng một loạt trọng tâm công tác xây dựng Đảng sẽ được triển khai đồng bộ. Trong bối cảnh thế giới biến động nhanh, phức tạp, nhiều bất ổn, đất nước ta vẫn giữ vững ổn định chính trị - xã hội; độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ được giữ vững; đối ngoại và hội nhập quốc tế tiếp tục mở rộng, vị thế và uy tín quốc tế của Việt Nam ngày càng được nâng cao. Tổng Bí thư cho biết, Đại hội XIV của Đảng xác định quyết tâm hiện thực hóa 2 mục tiêu 100 năm của đất nước, bằng những quyết sách và hành động cụ thể, quyết liệt. Tổng Bí thư nhấn mạnh, để nước ta trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045, phải phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng liên tục ở mức hai con số trong suốt giai đoạn sắp tới. Đây là mục tiêu vô cùng khó khăn, nhưng cũng là yêu cầu khách quan, đồng thời là thước đo bản lĩnh, ý chí và khát vọng phát triển của dân tộc. Xác định tăng trưởng nhanh nhưng phải bền vững, trên nền tảng ổn định kinh tế vĩ mô, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Muốn vậy, phải tạo đột phá mạnh mẽ về thể chế, về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; phát triển hạ tầng chiến lược và chất lượng nguồn nhân lực; khơi thông mọi nguồn lực trong xã hội; biến khát vọng thành hành động, biến quyết tâm chính trị thành kết quả cụ thể. Để thực hiện những mục tiêu này, phải bắt tay ngay vào hành động. Bộ Chính trị xác định mục tiêu: Trong quý I/2026 phải hoàn thành việc quán triệt, triển khai Nghị quyết Đại hội XIV trong toàn Đảng; trong năm 2026 phải thể chế hóa, cụ thể hóa hết những quan điểm mới, những nội dung cốt lõi trong Văn kiện Đại hội XIV. Tổng Bí thư Tô Lâm chia sẻ, Đại hội XIV của Đảng cũng đánh giá việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy hệ thống chính trị và đơn vị hành chính đã đạt được các mục tiêu chiến lược, mở ra không gian phát triển mới cho đất nước. Cùng với phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh tiếp tục được tăng cường toàn diện; thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân ngày càng vững chắc... Nhấn mạnh mục tiêu cao nhất của mọi chủ trương, chính sách là không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, Tổng Bí thư cho biết, thời gian tới, tiếp tục dành ưu tiên cao nhất cho các chính sách phát triển con người, bảo đảm mọi người dân đều được thụ hưởng thành quả phát triển; kiên trì thực hiện quan điểm phát triển toàn diện và bao trùm, “không để ai bị bỏ lại phía sau”. TRƯỜNG PHONG Tổng Bí thư Tô Lâm nêu rõ, thời gian tới yêu cầu đặt ra là phải tiếp tục nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng; giữ vững sự đoàn kết, thống nhất; siết chặt kỷ luật, kỷ cương; kiên quyết khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy, làm việc cầm chừng; bảo đảm mọi chủ trương đúng đều được tổ chức thực hiện nghiêm và có hiệu quả. Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định, Đảng, Nhà nước và nhân dân ta luôn trân trọng, biết ơn công lao và những đóng góp to lớn của các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước qua các thời kỳ. Sự cổ vũ, động viên, những ý kiến tâm huyết, thẳng thắn, trách nhiệm là nguồn lực tinh thần to lớn, góp phần giúp Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư khóa XIV hoàn thiện chủ trương, chính sách, nâng cao chất lượng lãnh đạo, chỉ đạo; mong tiếp tục nhận được những ý kiến đóng góp quý báu trong thời gian tới... QUAÛNG CAÙO PHAÙT HAØNH Haø Noäi: ÑT: (024)39432758; Fax: (024)39435285 TPHCM: ÑT: (028)38469860; Fax: (028)38480015 Trong giôø haønh chính (024)39439664 Ngoaøi giôø 0912033213 (Thu Hieàn) n Thieát keá : QUANG HUY n Giaù: 5.500 ñoàng n Ban ñaiï dienä taiï thanø h pho á Ho à Chí Minh: 384 Nam Kyø Khôiû Nghóa, P.Xuanâ Hoa-ø TPHCM. ÑT: (028) 3848 4366, E-mail: tienphonghcm@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï mienà Trung: 339 Leâ Thanh Nghò, P.Hoaø Cöônø g; 19 Ngoâ Gia Tö,ï P.Haiû Chauâ , TP Ña ø Nanü g, ÑT: (0236)3828 039, E-mail: banmientrung@baotienphong.com.vn n Ban ñaiï dienä taiï Bacé Trung Bo:ä 21 Ho à Xuanâ Höông, P.Thanø h Vinh, tænh Ngheä An. ÑT: (0238)8602345; Email: baotienphongbactrungbo@gmail.com. n Ban ñaiï dienä taiï ÑBSCL: 103 Tranà Vanê Hoaiø , P.Ninh Kieuà , TP Canà Thô. ÑT: (0292)3823823, Email: baotienphongdbscl@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Nguyenâ - Nam Trung Bo:ä 52 Tranà Nhatä Duatä , P.Buonâ Ma Thuotä , Ñaké Laké , ÑT: (0262)3950029, E-mail: baotienphongtaynguyen@gmail.com; 1018, ñöônø g 2/4, P. Bacé Nha Trang, tænh Khanù h Hoaø . SÑT: 0258.6500.155. Email: tienphongnhatrang@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Tayâ Bacé Bo:ä 64 ñöônø g Ly ù Tö ï Tronï g, P.Yenâ Baiù , tænh Laoø Cai. ÑT: 0904938689, E-mail: vptaybacbotp@gmail.com n Ban ñaiï dienä taiï Ñonâ g Bacé Bo:ä So á 18 Le â Thanh Nghò, P.Haï Long, tænh Quanû g Ninh; E-mail: bandongbac@baotienphong.com.vn n Toøa soaïn: 15 Hoà Xuaân Höông, P.Hai Baø Tröng vaø D29 Phaïm Vaên Baïch, P.Caàu Giaáy, Haø Noäi. ÑT: 3943 4031 - 38227525 E-Mail: toasoan@baotienphong.com.vn, ISSN 0866-0827 Website: www.tienphong.vn n Toång Bieân taäp: PHUØNG COÂNG SÖÔÛNG n Phoù Toång Bieân taäp: Nguyeãn Ngoïc Tieán, Traàn Thò Thu Haø n In taiï : Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 1, Cty in baoù Nhanâ Danâ Ña ø Nanü g, Cty TNHH MTV in Ñaé êkê Laké , Xöônû g in Quanâ khu IV, Cty TNHH MTV in Quanâ ñoiä 2, TPHCM Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường, Thủ tướng Phạm Minh Chính, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú chủ trì buổi gặp mặt ẢNH: TTXVN Kiên quyết khắc phục tình trạng né tránh, làm việc cầm chừng TỔNG BÍ THƯ TÔ LÂM:
3 n Thứ Năm n Ngày 5/2/2026 THỜI SỰ Chiều 4/2, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 1/2026, trực tuyến với các địa phương, thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội tháng 1/2026 và những trọng tâm chỉ đạo thời gian tới. Cùng dự phiên họp có các Phó Thủ tướng, Phó Bí thư Đảng ủy Chính phủ, lãnh đạo các bộ, ngành, cơ quan thuộc Chính phủ, lãnh đạo các địa phương. Ổ N ĐỊNH KINH TẾ VĨ MÔ, KIỂM SOÁT LẠM PHÁT Phát biểu khai mạc, nhân dịp kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng và chuẩn bị đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ, Thủ tướng Phạm Minh Chính gửi lời chúc mừng tốt đẹp đến các đại biểu tham dự Phiên họp tháng 1/2026, tháng đầu tiên của năm 2026, năm đầu tiên nhiệm kỳ 2026-2030 thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng đã thành công rất tốt đẹp. Thay mặt Chính phủ, Thủ tướng chào mừng, gửi gắm niềm tin và hy vọng vào các đồng chí tham dự cuộc họp vừa được bầu vào Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Ban Chấp hành Trung ương. Thủ tướng nêu rõ, Phiên họp được tổ chức với tinh thần tiếp tục triển khai công việc ngay từ ngày đầu, tuần đầu, tháng đầu của năm 2026 và nhiệm kỳ 20262030; kế thừa và phát huy kết quả, nền tảng đã đạt được của năm 2025 và nhiệm kỳ vừa qua; với tinh thần hành động của Đại hội XIV, đường lối đúng phải triển khai nhanh, làm đến cùng, lấy hiệu quả và sự hài lòng của người dân làm thước đo. Thủ tướng Phạm Minh Chính đề nghị các đại biểu đánh giá tình hình tháng 1, nhất là những nét mới, đáng lưu ý, các vấn đề nổi lên; những kết quả nổi bật đạt được, các bài học kinh nghiệm; công tác quán triệt, cụ thể hóa, triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, những điểm cần chú trọng trong Chương trình hành động Chính phủ thực hiện Nghị quyết XIV của Đảng và việc tiếp tục triển khai các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị. Cùng với đó là các nhiệm vụ, giải pháp nhằm tiếp tục giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, trong đó có cân đối lương thực-thực phẩm, năng lượng và hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 2 con số với tinh thần nỗ lực ngay từ ngày đầu, tháng đầu, quý đầu; công tác bảo đảm an sinh xã hội, trật tự an toàn xã hội, bảo đảm an ninh, an toàn, an dân, chuẩn bị, chăm lo cho nhân dân vui Xuân, đón Tết Bính Ngọ; cùng với thúc đẩy sản xuất, kinh doanh thì phải kiểm soát buôn lậu, hàng giả, hàng nhái, bảo đảm an toàn thực phẩm. Theo báo cáo tại phiên họp, trong tháng 1/2026, tình hình thế giới tiếp tục diễn biến rất nhanh, phức tạp, khó lường khi căng thẳng địa chính trị, xung đột leo thang ở nhiều nơi; xu hướng phân tách, phân mảnh, đa cực, đa trung tâm ngày càng rõ nét; căng thẳng thương mại, bất ổn kéo dài; tăng trưởng kinh tế chậm lại, rủi ro gia tăng, nợ công nhiều nước ở mức cao, giá vàng tăng và biến động mạnh; các yếu tố an ninh phi truyền thống, dịch bệnh, thiên tai, biến đổi khí hậu tiếp tục ảnh hưởng nặng nề. Ở trong nước, Đại hội XIV của Đảng đã thành công rất tốt đẹp, quyết nghị các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ đột phá cho giai đoạn phát triển mới, đặc biệt là Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết, tạo không khí phấn khởi, tin tưởng của toàn dân bước vào kỷ nguyên mới. KHÔNG ĐỂ AI KHÔNG CÓ TẾT Ngay từ những ngày đầu năm 2026, nhờ sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị, nhân dân và cộng đồng doanh nghiệp, tình hình kinh tế-xã hội tháng 1 tiếp tục xu hướng tích cực, đạt những kết quả quan trọng trên nhiều lĩnh vực; nổi bật là: kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, tăng trưởng được thúc đẩy, các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm. Các lĩnh vực văn hoá, xã hội được chú trọng; đời sống người dân tiếp tục được cải thiện; tích cực chuẩn bị cho nhân dân vui Xuân, đón Tết với tinh thần không để ai không có Tết. Chính trị - xã hội ổn định; quốc phòng, an ninh được giữ vững, tăng cường; đối ngoại được đẩy mạnh. Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được là cơ bản, nước ta vẫn còn những hạn chế, bất cập và tiếp tục gặp nhiều khó khăn, thách thức. Đó là sức ép điều hành vĩ mô, lạm phát, tỉ giá, lãi suất còn lớn trước những tác động tiêu cực từ bên ngoài; sản xuất kinh doanh một số lĩnh vực còn khó khăn; thủ tục hành chính còn rườm rà; tinh thần, thái độ, chất lượng công việc của một bộ phận cán bộ, công chức còn chưa đáp ứng yêu cầu… PV (theo Chinhphu.vn) Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, cầ n phả i tiếp tục giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế, trong đó có cân đối lương thực-thực phẩm, năng lượng và hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 2 con số với tinh thần nỗ lực ngay từ ngày đầu, tháng đầu, quý đầu. Nỗ lực ngay từ ngày đầu, tháng đầu, quý đầu để tăng trưởng hai con số Phiên họp thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội tháng 1; tình hình phân bổ, giải ngân vốn đầu tư công; triển khai chương trình mục tiêu quốc gia; công tác chỉ đạo, điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; các nhiệm vụ, giải pháp thời gian tới. Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì Phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 1/2026 trực tuyến với các địa phương ẢNH: TTXVN CHUYỆN HÔM NAY Mức ngập không sâu như những ngày cao điểm tháng 10 và 11 trước đó nhưng cũng khiến việc đi lại gặp trở ngại và người dân ở bên đường gặp không ít phiền toái. Mặc dù vậy, người dân không còn bi quan, lo lắng nhiề u như trước bởi cũng trong đầu tháng 2 này, dự án chống ngập 10.000 tỉ đồng được TPHCM tái khởi động sau nửa thập niên “đứng bánh” do vướng mắc pháp lý và thanh toán. Đến nay, các điểm nghẽn lớn cơ bản được tháo gỡ, tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ toàn dự án. Theo chủ đầu tư, công trình hiện đạt khoảng 94% khối lượng. Vì thế, người dân hy vọng đây là những lần cuối cùng họ phải đón nước triều cường thăm nhà một cách bất đắc dĩ. Sau khi sáp nhập, TPHCM cộng hưởng sức mạnh từ các trụ cột kinh tế lớn. Mỗi tổ hợp kinh tế này mang trong mình một vai trò riêng và hợp lại tạo nên một TPHCM có quy mô, tiềm lực và tầm ảnh hưởng vượt trội - một siêu đô thị vùng thực thụ. Chính quyền thành phố cũng đã và đang chuyển mình mạnh mẽ với nhiều đột phá trong cách nghĩ, cách làm, xắn tay vào việc thay vì chần chừ, chờ đợi. Ngay sau khi Quốc hội thông qua Nghị quyết 98 (sửa đổi) UBND TPHCM đã họp khẩn trong đêm để triển khai với tinh thần “rõ địa chỉ, rõ thời gian”, nhằm tận dụng các cơ chế mới như thu hồi đất phát triển đô thị quanh nhà ga, thu hút đầu tư chiến lược và xử lý dứt điểm vướng mắc để TPHCM bứt phá tăng trưởng từ 2026, hướng tới mục tiêu siêu đô thị. TPHCM kỳ vọng các cơ chế mới sẽ giúp thành phố đạt mức tăng trưởng cao, 10,5%-11%; hướng tới mục tiêu trở thành siêu đô thị hiện đại, đổi mới sáng tạo, nâng cao chất lượng sống và năng lực cạnh tranh quốc tế; đồng thời xây dựng mô hình kiến tạo, phân cấp, phân quyền mạnh mẽ, khác biệt so với các địa phương khác. Để đạt được mục tiêu đó, TPHCM đề ra 10 nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm và 3 chương trình trọng điểm, đột phá như tái cấu trúc chuỗi cung ứng hàng hóa - dịch vụ đồng bộ và hiện đại; xây dựng Trung tâm Tài chính quốc tế; hoàn thiện kết nối giao thông, khép kín các tuyến Vành đai 2, 3, 4 trong 5 năm tới; xây dựng cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ; chỉnh trang đô thị... Trong đó, kiến trúc lại không gian phát triển theo tư duy đa cực - tích hợp - siêu kết nối; huy động mọi nguồn lực đầu tư xây dựng hệ thống kết cấu hạ tầng là một trong những nhiệm vụ giải pháp trọng tâm từ nay đến năm 2030. Vì vậy, TPHCM đã đẩy mạnh đầu tư phát triển hạ tầng, trong đó ưu tiên phát triển mạng lưới giao thông tích hợp và thông minh, góp phần kết nối vùng - liên vùng; phát triển sử dụng hiệu quả các công trình hạ tầng ngầm; đẩy nhanh tiến độ đầu tư xây dựng, nâng cấp mở rộng, đưa vào khai thác các tuyến giao thông huyết mạch. Hình thành trục giao thông đường sắt vận chuyển hàng hóa kết nối cảng Cái Mép - Thị Vải với vùng công nghiệp Bình Dương; đầu tư hệ thống đường ven biển, xây dựng, phát triển hệ thống giao thông thủy... Năm 2025 và ngay những ngày đầu năm 2026, cùng với cả nước, TPHCM đã khởi công và khánh thành, đưa vào sử dụng hàng loạt dự án, công trình hạ tầng trọng điểm. Đó là biểu hiện mạnh mẽ nhất trong việc hiện thực hóa giấc mơ trở thành đô thị văn minh, hiện đại. Đồng thời nỗ lực để đến thời điểm kỷ niệm 100 năm ngày thành lập nước (2045) sẽ nằm trong nhóm 100 thành phố tốt nhất thế giới. Mục tiêu là rấ t lớn, song hoàn toàn có thể trở thành hiện thực khi khát vọng và quyết tâm của cả hệ thống chính trị cùng nhân dân thành phố đủ lớn. Đ.D Hiện thực hóa khát vọng TIẾP THEO TRANG 1
4 n Thứ Năm n Ngày 5/2/2026 THỜI SỰ TĂNG TỐC Những ngày cận Tết, dòng xe từ trung tâm TPHCM đổ về cửa ngõ phía Đông luôn tấp nập, nhất là tại nút giao An Phú - điểm kết nối trực tiếp với cao tốc TPHCM - Long Thành - Dầu Giây. Giờ cao điểm, lượng xe nối đuôi nhau qua khu vực này luôn ở mức cao. Tuy nhiên, khác với cảnh kẹt cứng kéo dài trước đây, dòng xe hiện nay đã lưu thông thông thoáng hơn. Từ ngày 2/2, khi hầm chui HC1-02 được thông xe, cùng với hầm HC101 đã đưa vào sử dụng trước đó, trục lưu thông qua nút giao An Phú thông suốt hơn. Xe từ trung tâm ra cao tốc không còn phải dồn ứ trên mặt đường như trước. Đứng chờ đèn tín hiệu gần hầm chui, anh Lâm Vĩnh Tông (ngụ phường An Khánh, TPHCM) nhớ lại những buổi sáng “kẹt cứng”. “Có lúc tôi mất hơn nửa tiếng chỉ để qua được nút giao này. Giờ thì đỡ nhiều, xe chạy đều hơn, không còn cảnh đứng yên xếp hàng dài”, anh Tông nói. Nút giao An Phú là một trong những công trình giao thông lớn nhất khu Đông TPHCM với tổng vốn đầu tư hơn 3.408 tỷ đồng từ nguồn ngân sách. Công trình được thiết kế dạng nút giao khác mức ba tầng, nơi giao cắt của hàng loạt trục giao thông quan trọng như cao tốc TPHCM - Long Thành - Dầu Giây, đại lộ Mai Chí Thọ, đường Lương Định Của và tuyến kết nối cảng Cát Lái - Phú Hữu. Trong nhiều năm, đây là “điểm đen” ùn tắc, gây áp lực lớn cho hoạt động logistics và việc đi lại của người dân. Việc từng bước hoàn thiện nút giao An Phú không chỉ nhằm giải bài toán kẹt xe trước mắt mà còn là bước chuẩn bị hạ tầng quan trọng để TPHCM tăng cường kết nối với sân bay quốc tế Long Thành. Ở cửa ngõ Đông Bắc TPHCM, trục quốc lộ 13 từ lâu luôn “gánh” lượng lớn phương tiện kết nối khu vực Bình Dương (cũ) với các tỉnh Nam Tây Nguyên. Hiện nay, đoạn tuyến này trên địa bàn Bình Dương (cũ) đang được mở rộng, từng bước hoàn thiện quy mô 8 làn xe, tạo thêm dư địa cho dòng xe liên tỉnh vốn luôn đông đúc. Những ngày đầu tháng 2/2026, phóng viên ghi nhậ n tại khu vực ngã 5 Phước Kiến (phường Phú Lợi, TPHCM), công trường thi công hầm chui và cầu vượt đã được rào chắn. Các bảng hướng dẫn phân luồng được bố trí để phương tiện lưu thông qua đường tránh. Đây là một trong những nút giao thông phức tạp của khu vực, nơi giao cắt giữa quốc lộ 13 và các trục đường lớn thường xuyên xảy ra ùn ứ giao thông. Dự án hầm chui nhằm giải quyết bài toán kẹt xe tại đây đã được lên kế hoạch từ lâu nhưng đến nay mới chính thức triển khai. Do hạn chế nguồn lực, đoạn quốc lộ 13 trên địa bàn TPHCM được thành phố đưa vào nhóm dự án nâng cấp, mở rộng theo hình thức BOT, trên cơ sở áp dụng Nghị quyết 98 về cơ chế đặc thù phát triển TPHCM. Cùng cơ chế này, nhiều tuyến cửa ngõ khác như quốc lộ 1 (cửa ngõ kết nối Long An cũ - nay là Tây Ninh), quốc lộ 22 và đường trục Bắc - Nam cũng được triển khai để huy động vốn tư nhân cho đầu tư hạ tầng. UBND TPHCM đã giao Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Thủ Đức tiếp tục chi trả tiền bồi thường giải phóng mặt bằng còn lại và thu hồi đất đối với dự án quốc lộ 13, phấn đấu hoàn tất trong quý I/2026. Với dự án thành phần 2 (quốc lộ 13), Sở Xây dựng được giao thẩm định, trình phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi, đồng thời tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục, pháp lý để đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án. TPHCM cũng thúc tiến độ hàng loạt dự án cửa ngõ khác. Dự á n Quốc lộ 1, đoạn từ Kinh Dương Vương đến ranh tỉnh Tây Ninh, được yêu cầu hoàn tất phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trong quý I/2026. Dự á n Quốc lộ 22 (từ An Sương đến Vành đai 3) phải hoàn thành các thủ tục bồi thường trong cùng thời gian, đồng thời hoàn tất báo cáo nghiên cứu khả thi. Riêng vớ i đường trục Bắc - Nam, thành phố yêu cầu rút ngắn thời gian lập hồ sơ, phấn đấu trình báo cáo nghiên cứu khả thi trong quý II/2026. VƯỢT KHÓ, ĐẢM BẢO TIẾN ĐỘ Nhìn lại những năm qua, hiếm có giai đoạn nào TPHCM đồng loạt khởi động nhiều dự án chiến lược với quy mô lớn, nhịp triển khai nhanh và mức độ đồng bộ như hiện nay. Cách làm quyết liệt - làm khẩn trương - làm tới nơi không chỉ rút ngắn thời gian triển khai trên giấy mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa rõ rệt, thúc đẩy hành trình nâng cấp hạ tầng của thành phố bước vào một pha tăng tốc mới. Nếu tính từ ngày khởi công đến nay, dự án đường Vành đai 3 TPHCM đã đi được gần 2 năm 8 tháng. Trên toàn tuyến dài 76 km qua TPHCM, Bình Dương (cũ), Đồng Nai và Long An (cũ), công trường chưa lúc nào “dễ thở” khi liên tục đối mặt khó khăn như vướng mặt bằng, thiếu vật liệu đắp nền như cát, đá... Tuy vậy, những nút thắt lớn lần lượt được tháo gỡ. Sự vào cuộc đồng bộ của các địa phương cùng chỉ đạo quyết liệt từ Chính phủ đã giúp dự án giữ nhịp thi công liên tục, hướng tới mốc hoàn thành vào tháng 6 tới, đúng 3 năm kể từ ngày khởi công - một tiến độ được nhiều kỹ sư gọi là “chạy nước rút thần tốc”. Những ngày cuối tháng 1/2026, ghi nhận trên công trường đoạn Vành đai 3 đi qua các xã Hóc Môn, Bà Điểm, Xuân Thới Sơn (huyện Hóc Môn cũ), tuyến đường dài hơn 10 km đã dần lộ rõ hình hài. Mặt bằng rộng, nền đường được xử lý chuyên nghiệp, xe cơ giới hoạt động liên tục... Đây là một trong những phân đoạn phía Tây - nơi đang được dồn lực để kịp tiến độ chung của toàn dự án. Theo đại diện chủ đầu tư, đoạn phía Tây dài 32,6 km là phần “khó nhằn” nhất khi có tới 28,5 km đi qua nền đất yếu. Đến nay, hơn 22 km nền đất yếu đã được xử lý. Các nhà thầu đang bước vào giai đoạn dỡ tải, thi công lớp cấp phối đá dăm, phấn đấu hoàn thành toàn bộ nền móng trong tháng 4/2026. Trên toàn tuyến, nhiều đoạn cầu cạn đã hoàn thành kết cấu bê tông chính, gồm dầm, mặt cầu, lan can. Hệ thống cầu vượt, đường dẫn tại các nút giao lớn cũng đã hiện rõ hình hài. Sau khi xong phần kết cấu, công trường sẽ chuyển sang giai đoạn thảm nhựa, lắp đặt an toàn giao thông và chiếu sáng. Đáng chú ý, dịp Tết Bính Ngọ 2026, dự án sẽ tổ chức thi công xuyên Tết để giữ nhịp tiến độ. Theo ông Trịnh Linh Phương, Phó Giám đốc Ban Giao thông TPHCM, dự kiến có hơn 200 kỹ sư, công nhân cùng khoảng 90 thiết bị làm việc trên công trường trong những ngày Tết. “Các hạng mục trọng điểm được ưu tiên gồm: phần đường đầu cầu tại nút giao cao tốc TPHCM - Long Thành - Dầu Giây, cầu cạn giáp nút giao Tân Vạn, các hạng mục hoàn thiện cầu cạn trên địa bàn TP Thủ Đức cũ, cùng công tác xử lý đất yếu bằng bơm hút chân không tại các khu vực Củ Chi, Hóc Môn và Bình Chánh cũ”, ông Phương thông tin. Một dự án khác cũng gặ p không ít khó khăn suốt thời gian qua là nút giao thông An Phú. Do vướng mặt bằng cùng nhiều phát sinh trong quá trình thi công, tiến độ dự án từng chậm so với kế hoạch. Tuy vậy, dưới sự chỉ đạo quyết liệt của UBND TPHCM và sự bám sát của Ban Giao thông, công trình đang dần lấy lại nhịp, từng bước tiến về đích. Ngày 2/2, hầm chui HC1-02 chính thức được thông xe - một cột mốc quan trọng của dự án. Khi đưa vào khai thác cùng hầm HC1-01, hai hầm chui này đã hình thành trục lưu thông liên tục giữa khu vực trung tâm TPHCM và cao tốc TPHCM - Long Thành - Dầu Giây. Theo ông Nguyễn Anh Minh, Giám đốc Ban Giao thông TPHCM, khi các hạng mục được vận hành đồng bộ, nút giao An Phú có thể giảm khoảng 80% tình Hạ tầng giao thông TPHCM đang bước vào giai đoạn tăng tốc chưa từng có với hàng loạt dự án quy mô lớn đã được thông qua chủ trương và đồng loạt triển khai. TPHCM tiếp tục được kỳ vọng là hạt nhân đổi mới, nơi đi trước thử nghiệm các cơ chế, chính sách đặc thù của Trung ương giao, tạo động lực lan tỏa cho vùng và cả nước. Hầm chui HC1-02 thuộc nút giao An Phú được thông xe sáng 2/2 Ả NH: HỮ U HUY Khoan thăm dò địa chất tại dự án metro số 2 TPHCM Ả NH: HỮ U HUY Tăng tốc hoàn thiện hạ tầng giao thông Hệ thống hạ tầng chiến lược đa phương tiện Theo tiến sĩ khoa học - kiến trúc sư Ngô Viết Nam Sơn, sau khi TPHCM mở rộng địa giới hành chính, yêu cầu đặt ra là phải hình thành một hệ thống hạ tầng chiến lược đa phương tiện, gồm cao tốc, đường sắt, đường thủy và hàng không, để kết nối các cực phát triển trong vùng. Trên nền tảng đó, TPHCM có thể được hình dung như một đô thị mở rộng, không còn phát triển đơn lẻ mà giữ vai trò trung tâm vùng, là hạt nhân của một siêu đô thị liên kết chặt chẽ với Đồng Nai, Tây Ninh và lan tỏa xuống toàn vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Với các cơ chế mới đang được triển khai, TPHCM hiện đứng trước một giai đoạn phát triển hạ tầng mạnh mẽ chưa từng có, cả về quy mô lẫn tốc độ, mở ra cơ hội tái cấu trúc không gian đô thị và động lực tăng trưởng cho toàn vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. KỲ VỌ NG TPHCM TIẾP TỤC
5 n Thứ Năm n Ngày 5/2/2026 THỜI SỰ Định hướng này được lãnh đạo thành phố nhiều lần nhấn mạnh, trong bối cảnh TPHCM được kỳ vọng tiếp tục giữ vai trò “đầu tàu”, dẫn dắt tăng trưởng kinh tế không chỉ của vùng kinh tế trọng điểm phía Nam mà của cả nước. ĐẠI ĐÔ THỊ Đầu tháng 1 vừa qua, UBND TPHCM thông qua đề án “Xây dựng thành phố trở thành trung tâm dịch vụ lớn của cả nước và khu vực, với các ngành dịch vụ cao cấp, hiện đại, có giá trị gia tăng cao”. Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm tái định vị vai trò của TPHCM trong chuỗi giá trị khu vực và toàn cầu, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh giữa các trung tâm kinh tế-tài chính tại châu Á ngày càng gay gắt. Theo đề án, mô hình phát triển dịch vụ của TPHCM sẽ lấy Trung tâm Tài chính quốc tế làm hạt nhân, từ đó lan tỏa và kết nối với năm trung tâm dịch vụ chiến lược khác gồm: trung tâm hàng hải và logistics; trung tâm thông tin truyền thông, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và các hoạt động chuyên môn; trung tâm du lịch; trung tâm y tế; và trung tâm giáo dục-đào tạo. Cách tiếp cận này thể hiện rõ tư duy phát triển theo cụm ngành, thay vì phát triển rời rạc từng lĩnh vực như trước đây. Đại diện Sở Công Thương TPHCM, đơn vị chủ trì xây dựng đề án, cho biết, lộ trình triển khai được chia thành bốn giai đoạn. Trong giai đoạn 2025-2030, thành phố tập trung củng cố nền tảng, tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, hoàn thiện cơ chế, chính sách và thu hút nguồn lực trọng yếu, hướng tới hình thành một trung tâm dịch vụ có vị thế tại Đông Nam Á. Giai đoạn 20302035 sẽ là thời kỳ hoàn thiện hệ sinh thái dịch vụ, nâng cao năng lực cạnh tranh và từng bước khẳng định vị thế trong khu vực châu Á. Từ 2035-2040, TPHCM đặt mục tiêu vươn lên nhóm trung tâm dịch vụ hàng đầu châu Á, tiệm cận các chuẩn mực quốc tế. Đến giai đoạn 2040-2045, tầm nhìn được xác định rõ: xây dựng TPHCM trở thành trung tâm dịch vụ toàn cầu, dẫn dắt đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững. ĐẦU TÀU DẪN DẮT Trong giai đoạn 2030-2040, ngành dịch vụ TP.HCM phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng khoảng 13% mỗi năm, đóng góp từ 70-75% GRDP vào năm 2040. Tầm nhìn đến năm 2045, thành phố được định hướng trở thành hạt nhân tăng trưởng của khu vực, có khả năng cạnh tranh với các trung tâm dịch vụ lớn trong khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Thực tế cho thấy, ngay cả trước khi sắp xếp lại đơn vị hành chính, TPHCM đã là đô thị đặc biệt, giữ vai trò trung tâm kinh tế, văn hóa, giáo dụcđào tạo, khoa học-công nghệ và hội nhập quốc tế của cả nước. Hơn một thập kỷ qua, khu vực dịch vụ luôn chiếm trên 50% GRDP của thành phố, với chín ngành dịch vụ trọng yếu đóng vai trò chủ đạo. Theo báo cáo của UBND TPHCM, trong giai đoạn 2010-2024, thành phố đóng góp khoảng 35-37% tăng trưởng khu vực dịch vụ của cả nước, đồng thời là đầu mối xuất nhập khẩu, phân phối hàng hóa, trung chuyển du lịch và cung ứng các dịch vụ giáo dục, y tế chất lượng cao cho vùng Đông Nam bộ, Tây Nam bộ, Nam Trung bộ và Tây Nguyên. Sau khi hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu, TPHCM mới có diện tích 6.773 km2, dân số khoảng 14 triệu người, với 168 đơn vị hành chính cấp xã. Không gian phát triển được mở rộng giúp thành phố bổ sung những lợi thế quan trọng: thế mạnh công nghiệp chế biến, chế tạo và công nghiệp hỗ trợ từ khu vực Bình Dương; hệ thống cảng biển, công nghiệp dầu khí, năng lượng và du lịch biển từ Bà Rịa-Vũng Tàu. Đây là nền tảng để TPHCM xây dựng một cấu trúc kinh tế cân bằng hơn giữa công nghiệp-dịch vụ-logistics-du lịch. Trên cơ sở đó, đề án được xây dựng nhằm cụ thể hóa các nghị quyết của Trung ương, cũng như các quyết định và chương trình hành động của TPHCM. Đề án đóng vai trò kim chỉ nam cho quá trình tái cơ cấu ngành dịch vụ, xác định rõ các ngành dịch vụ trọng điểm, nguồn lực đầu tư, bộ tiêu chí đánh giá, danh mục dự án và lộ trình triển khai đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Từ góc nhìn doanh nghiệp, ông Đinh Hồng Kỳ, Chủ tịch Công ty Secoin, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TPHCM, cho rằng dù dịch vụ hiện chiếm hơn 50% GRDP, TPHCM vẫn chưa tạo được bước đột phá về chất lượng và hàm lượng giá trị gia tăng. Chính vì vậy, việc thành phố lựa chọn phát triển các dịch vụ cao cấp, hiện đại thay vì tiếp tục mở rộng theo chiều rộng là hướng đi đúng. Theo ông Kỳ, thay vì để mỗi ngành phát triển phân tán, TPHCM cần hình thành các cụm trung tâm dịch vụ có khả năng tự tạo thị trường, tự thu hút nhân lực chất lượng cao và dòng vốn đầu tư quốc tế. Đây là sự thay đổi căn bản so với giai đoạn trước, khi dịch vụ tăng trưởng nhanh nhưng thiếu liên kết, dẫn đến giá trị gia tăng thấp và phụ thuộc nhiều vào mở rộng quy mô. Ông Kỳ nhậ n định, nếu TPHCM được trao quyền tự chủ thực chất, dám thử nghiệm các mô hình mới và dám chịu trách nhiệm thì trong 5 năm tới, thành phố hoàn toàn có thể lấy lại vị thế đầu tàu kinh tế của Việt Nam, đồng thời trở thành cửa ngõ tài chính quan trọng của ASEAN. NGỌC LÂM Mở rộng địa giới và tư duy phát triển Sau sáp nhập, TPHCM đang đứng trước một thời khắc mang tính bản lề: không chỉ trở thành một đô thị lớn hơn về quy mô địa lý và dân số, mà quan trọng hơn là phải đột phá về tư duy phát triển. Một đoạn Vành đai 3 TPHCM đang dần hình thành Ả NH: DUY ANH TPHCM sẽ lấy lại vị thế đầu tàu kinh tế của Việt Nam (Trong ả nh: Cần Giờ nhìn từ trên cao) Từ nay đế n năm 2030, TPHCM tập trung củng cố nền tảng, tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, hoàn thiện cơ chế, chính sách và thu hút nguồn lực trọng yếu, hướng tới hình thành một trung tâm dịch vụ có vị thế tại Đông Nam Á. ĐI TRƯỚC, MỞ ĐƯỜNG trạng ùn tắc so với trước thời điểm triển khai dự án. Việc hoàn thành và thông xe hầm chui HC1-02 trước Tết Nguyên đán 2026 được kỳ vọng sẽ kịp thời giải tỏa áp lực giao thông, đáp ứng nhu cầu đi lại tăng cao của người dân, doanh nghiệp và hoạt động vận tải trong giai đoạn cao điểm cuối năm. BƯỚC NGOẶT MỚI Ông Phan Công Bằng, Trưởng Ban Quản lý Đường sắt đô thị TPHCM, khẳng định, Nghị quyết 188 của Quốc hội có ý nghĩa như một cuộc cách mạng, tạo bước ngoặt quyết định để tuyến metro số 2 có thể khởi công sớm hơn nhiều năm so với kịch bản cũ. Theo ông Bằng, nếu vẫn áp dụng quy trình thông thường trước đây, nhanh nhất phải đến cuối năm 2026, thậm chí tháng 4/2027, metro số 2 mới đủ điều kiện khởi công. Khi đó, dự án buộc phải trải qua hàng loạt bước kéo dài: điều chỉnh chủ trương đầu tư, trình Quốc hội thông qua, đấu thầu quốc tế chọn tư vấn, lập điều chỉnh dự án, thiết kế… Toàn bộ quy trình này có thể mất thêm từ 1,5 đến 2 năm. Tuy nhiên, sau khi Nghị quyết 188 được ban hành, nhiều “nút thắt” về thủ tục đã được tháo gỡ. Dự án metro số 2 được phép không phải điều chỉnh lại chủ trương đầu tư, được chỉ định tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi và triển khai song song các bước chuẩn bị quan trọng. Nhờ đó, tuyến metro số 2 đã chính thức khởi công đầu năm 2026, dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2030. Theo lãnh đạo Ban Quản lý Đường sắt đô thị TPHCM, năm 2026 cũng được xem là năm bản lề của hệ thống metro thành phố. Hàng loạt tuyến đường sắt đô thị kết nối nội vùng dự kiến đồng loạt khởi công trong năm này, gồm các tuyến Bến Thành - Thủ Thiêm; Thủ Thiêm - Long Thành; thành phố mới Bình Dương - Suối Tiên; Thủ Dầu Một - TPHCM và tuyến metro số 6 (giai đoạn 1), với mục tiêu hoàn thành vào năm 2030. Theo KTS Khương Văn Mười, nguyên Chủ tịch Hội Kiến trúc sư TPHCM, tốc độ hoàn tất các thủ tục đầu tư dự án trong một năm trở lại gần đây là “rất ấn tượng”. Nếu như trước kia, để đi từ khâu nghiên cứu đến khi khởi công, nhiều dự án phải mất từ 2-3 năm, thì nay chỉ cần tính bằng tháng. Ông Mười cho rằng, kết quả này đến từ việc Trung ương đã trao cho thành phố các cơ chế đặc thù mới và sự vào cuộc quyết liệt của hệ thống chính trị. TPHCM đã kịp thời nắm bắt “thời cơ vàng”, chuyển áp lực thành hành động cụ thể, biến chủ trương, nghị quyết của Đảng thành những công trình hiện hữu, rõ ràng và có thể nhìn thấy được trong đời sống đô thị. HỮU HUY
6 n Thứ Năm n Ngày 5/2/2026 KHOA GIÁO Áp lực kỳ thi riêng đè nặng thí sinh TOÁT MỒ HÔI VÌ ĐĂNG KÍ THI Sau nhiều năm triển khai, những bất cập của việc tổ chức các kì thi riêng không còn là hiện tượng cá biệt, mà trở thành vấn đề mang tính cấu trúc. Tuy nhiên, đến nay, vẫn chưa có giải pháp rõ ràng để xử lí tận gốc. Chị N.T.T, trú tại phường Hoàng Mai (Hà Nội) đầy bức xúc khi kể lại hành trình đăng kí thi đánh giá năng lực năm 2026 cho con trai. Chưa tính đến việc ôn luyện hay thi cử, mà chỉ riêng khâu đăng kí dự thi, chị T nhận thấy không khác gì một “cuộc chiến”. Rút kinh nghiệm từ người cháu thi năm trước, chị T. đưa con ra quán internet từ rất sớm, đến trước thời điểm mở cổng đăng kí gần hai tiếng. Địa điểm thi đã được giáo viên chủ nhiệm của con định hướng trước dựa trên vị trí từ nơi ở đến nơi thi. Lần đầu tiên, chị khuyến khích con đến quán net một cách hợp pháp, với lí do rất rõ ràng: đường truyền tại nhà không đủ mạnh, dễ “rớt” giữa chừng. Thực tế chứng minh nỗi lo không thừa. Quán internet gần nhà gần như kín chỗ, gần như 100% khách đều là phụ huynh, học sinh đến để đăng kí thi. Khi cổng đăng kí mở, hai mẹ con chia nhau thao tác trên hai máy tính. Máy này “văng”, lập tức chuyển sang máy kia. Đường truyền có lúc quay “mòng mòng”, có lúc đứng hình hoàn toàn. Sau 30 phút, thí sinh và phụ huynh mới chỉ dừng lại ở những bước đầu tiên của quy trình đăng kí. Sau một tiếng vật vã và gọi điện “cầu cứu” người thân có kinh nghiệm, việc đăng kí mới hoàn tất. Niềm vui lớn nhất không phải là đăng kí xong, mà… chọn được ca thi và địa điểm thi mong muốn. Ở góc khác của quán, không ít học sinh vẫn loay hoay. Có em buột miệng kêu lên: “Cô ơi cứu cháu”. Nhưng ngay cả những phụ huynh vừa đăng kí thành công cũng không biết phải “cứu” bằng cách nào. Những câu chuyện như vậy không hiếm. Trên các nhóm phụ huynh với hàng trăm nghìn thành viên, không khí những ngày mở cổng đăng kí thi được mô tả bằng những từ chung nhất: căng thẳng, hồi hộp, kịch tính. Người “toát mồ hôi”, người thì ví cảm giác “nóng hơn cả săn sale”. Có phụ huynh kể lại khoảnh khắc ôm nhau mừng rơi nước mắt với một gia đình xa lạ khi vừa kịp đăng kí thành công cho con họ nhờ dùng chung đường truyền. Sau một ngày mở cổng, hệ thống của ĐH Quốc gia Hà Nội ghi nhận khoảng 92.000 lượt thí sinh đăng kí dự thi đánh giá năng lực năm 2026. Con số này phần nào phản ánh sức hút ngày càng lớn của kì thi riêng trong bức tranh tuyển sinh ĐH. Nhưng đồng thời, cũng cho thấy áp lực khổng lồ đang dồn lên một hệ thống vốn không được thiết kế để thay thế hoàn toàn kì thi tốt nghiệp trung học phổ thông. Cuối tháng 1, kì thi đánh giá tư duy của ĐH Bách khoa Hà Nội đợt 1 có trên 17.000 thí sinh tham gia. TRĂM HOA ĐUA NỞ Ghi nhận cho thấy, năm nay có thêm một số kì thi riêng bên cạnh các kì thi đã tổ chức từ những năm trước (thi đánh giá năng lực của 2 ĐH Quốc gia, thi đánh giá tư duy của ĐH Bách khoa Hà Nội, kì thi đánh giá trên máy tính (V-SAT), thi đánh giá năng lực của Trường ĐH Sư phạm Hà Nội, bài thi đánh giá của Bộ Công an) như kì thi đánh giá năng lực của Trường ĐH Sư phạm Hà Nội II, kì thi đánh giá năng lực của Bộ Quốc phòng. Về nguyên tắc, việc đa dạng hóa phương thức tuyển sinh là chủ trương đúng, nhằm trao quyền tự chủ cho các trường ĐH, giảm phụ thuộc vào một kì thi duy nhất. Tuy nhiên, khi mỗi trường, mỗi nhóm trường tổ chức một kì thi riêng, với lịch trình, cấu trúc, cách đăng kí khác nhau, gánh nặng lại chuyển gần như toàn bộ sang phía thí sinh và gia đình. Học sinh lớp 12 hiện không chỉ học chương trình phổ thông, mà còn phải tính toán chiến lược thi cử, nên thi bao nhiêu kì thi riêng, đăng kí trường nào, thời điểm nào... Phụ huynh, trong vai trò hậu cần, buộc phải tham gia sâu vào quá trình này, từ tìm hiểu thông tin, chuẩn bị kĩ thuật, đến trực tiếp ngồi canh máy tính như một nhân viên tuyển sinh bất đắc dĩ. Điều đáng lo ngại là sự bất bình đẳng đang dần bộc lộ. Những gia đình có điều kiện về công nghệ, thông tin, mối quan hệ thường có lợi thế hơn. Trong khi học sinh ở vùng nông thôn, miền núi, nơi hạ tầng internet còn hạn chế, sẽ gặp khó khăn gấp bội, ngay từ khâu đăng kí, chưa nói đến việc di chuyển để dự thi ở các thành phố lớn. Nếu không có sự điều tiết kịp thời, hệ thống thi riêng rất dễ trượt khỏi mục tiêu ban đầu là đánh giá năng lực, để trở thành một cuộc đua kĩ thuật, logistics và tâm lí. Đã đến lúc cơ quan quản lí cần nhìn thẳng vào thực tế, không thể để mỗi mùa tuyển sinh trở thành cuộc thử sức của phụ huynh và học sinh trước những rủi ro mang tính hệ thống. Việc chuẩn hóa, liên thông, thậm chí giới hạn số lượng kì thi riêng là những phương án cần được bàn thảo nghiêm túc, thay vì chỉ dừng ở việc khuyến khích hay định hướng. NGHIÊM HUÊ Gần chục năm qua, cứ bước sang học kì II lớp 12, một kịch bản quen thuộc lặp lại: học sinh, phụ huynh căng mình trước các kì thi riêng do các cơ sở giáo dục đại học (ĐH) tổ chức. Hệ thống tuyển sinh ĐH dần hình thành mùa thi thứ hai, âm thầm nhưng khốc liệt... Thí sinh tìm hiểu thông tin tuyển sinh hằng năm ẢNH: DƯƠNG TRIỀU Trước sự bùng nổ của các kì thi riêng, TS Phạm Hiệp, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Giáo dục và Chuyển giao tri thức, Trường ĐH Thành Đô cho rằng, vai trò của Bộ GD&ĐT không chỉ là định hướng, mà cần được xác lập rõ ràng ở vị trí thiết kế luật chơi, điều tiết rủi ro và bảo vệ công bằng cho người học. Ông Hiệp đề xuất Bộ GD&ĐT cần ban hành bộ tiêu chuẩn, tiêu chí tổ chức kì thi riêng từ cơ sở vật chất, điều kiện tổ chức đến nội dung thi. Cơ sở giáo dục ĐH không đảm bảo tiêu chí, không được tổ chức thi riêng. GS.TS Nguyễn Ngọc Hà nói rằng, cấu trúc, tỷ lệ, mức độ phân hóa của đề thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ không khác so với năm 2025. Các yếu tố kỹ thuật của đề thi được giữ nguyên như năm ngoái nên Bộ GD&ĐT sẽ không công bố đề thi minh họa như những năm trước đó. Do đó, học sinh, thầy cô giáo và các nhà trường tiếp tục căn cứ đề minh họa của năm ngoái để ôn tập cho học sinh. GS Hà cũng cho biết thêm, đề thi năm nay vẫn theo hướng chú trọng đánh giá năng lực thực tiễn, bám sát chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Trong đó, câu hỏi tập trung chủ yếu ở chương trình lớp 12. Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng lưu ý quá trình học tập, ôn luyện, học sinh nắm chắc kiến thức cơ bản, đồng thời chú ý vận dụng kiến thức vào thực tế để làm bài thi đạt kết quả tốt nhất. Trước đây, hằng năm, Bộ GD&ĐT đều ban hành cấu trúc, định dạng, đề minh họa Kỳ thi tốt nghiệp THPT nhằm giúp học sinh quen với cấu trúc đề thi. Từ đó, giáo viên các trường có định hướng để xây dựng đề kiểm tra đánh giá cho học sinh làm quen, luyện tập các đề thi. Theo đại diện Bộ GD&ĐT, kỳ thi năm nay giữ ổn định như năm 2025 và dự kiến có một vài điều chỉnh để bảo đảm phù hợp với mô hình quản lý chính quyền địa phương 2 cấp, đồng thời tiếp tục áp dụng công nghệ thông tin trong các khâu tổ chức thi. Các điều chỉnh dự kiến không ảnh hưởng tới thí sinh. Cụ thể, Bộ GD&ĐT sẽ sửa đổi các quy định liên quan đến thanh tra, kiểm tra trong kỳ thi để bảo đảm phù hợp với việc chuyển bộ phận thanh tra giáo dục các cấp. Bên cạnh đó, sẽ điều chỉnh lại một số quy định, quy trình tổ chức thi; giảm thời gian thu nhận đơn phúc khảo để thông báo kết quả phúc khảo sớm hơn đồng thời thuận tiện cho công tác tuyển sinh của các cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp. Điều chỉnh quy trình chấm phúc khảo để tăng cường hiệu quả, chất lượng. Về lộ trình thí điểm tổ chức Kỳ thi tốt nghiệp THPT trên máy tính, Bộ GD&ĐT hiện đang tập trung triển khai. Trong đó có việc, xây dựng đề án thi trên máy tính; tập huấn và nâng cao năng lực đội ngũ khảo thí và ra đề cả nước; xây dựng ngân hàng câu hỏi thi được chuẩn hoá, đủ số lượng; chuẩn bị hạ tầng và hệ thống phần mềm phục vụ thi; thử nghiệm, thí điểm và địa phương đáp ứng điều kiện thi trên máy tính; an ninh, an toàn tất cả các khâu… HÀ LINH Năm nay, Bộ GD&ĐT không công bố đề minh họa GS.TS Nguyễn Ngọc Hà, Phó Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng Bộ GD&ĐT cho hay, năm nay, Bộ không công bố đề minh họa Kỳ thi tốt nghiệp THPT như những năm trước. Kỳ thi Tốt nghiệp THPT năm 2026, Bộ GD&ĐT không công bố đề minh họa
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==