Trao đổi với PV Tiền Phong, bác sĩ Nguyễn Hữu Tùng - trực ban khoa Kiểm dịch Y tế quốc tế, Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP. Hà Nội, đơn vị thường trực công tác kiểm dịch y tế tại Cảng Hàng không quốc tế (HKQT) Nội Bài - cho biết đang thực hiện nghiêm chỉ đạo của Cục Phòng bệnh, Sở Y tế Hà Nội và Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) Hà Nội nhằm chủ động phát hiện sớm các trường hợp nghi ngờ ngay từ cửa khẩu hàng không. Theo bác sĩ Tùng, trọng tâm của đợt cao điểm lần này là tăng cường quy trình sàng lọc đối với hành khách Ấn Độ nhập cảnh. Công tác kiểm dịch được triển khai ngay khi hành khách vừa xuống máy bay, trước khi làm thủ tục nhập cảnh. “Ngay tại khu vực cách ly ban đầu, lực lượng y tế tiến hành đo thân nhiệt và quan sát các biểu hiện lâm sàng như sốt, ho, mệt mỏi bất thường. Nếu phát hiện trường hợp nghi ngờ, hành khách sẽ được chuyển ngay tới bệnh viện được chỉ định gần nhất để cách ly và xử lý theo quy định, nhằm hạn chế tối đa nguy cơ lây lan ra cộng đồng”, bác sĩ Tùng cho biết. Song song với sàng lọc trực tiếp, lực lượng kiểm dịch cũng phối hợp với các đơn vị chức năng tại sân bay để theo dõi luồng di chuyển của hành khách, bảo đảm không xảy ra tình trạng bỏ lọt ca nghi nhiễm trong thời điểm cao điểm đi lại. Để đáp ứng yêu cầu kiểm soát trong điều kiện lượng khách tăng cao, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Nội đã chỉ đạo khoa Kiểm dịch Y tế quốc tế lắp đặt thêm 2 máy soi thân nhiệt chuyên dụng, nâng tổng năng lực kiểm tra tại các khu vực trọng điểm. “Việc tăng cường thiết bị giúp bảo đảm 100% hành khách nhập cảnh đều được kiểm tra thân nhiệt kỹ lưỡng. Đây là biện pháp quan trọng nhằm phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường, đặc biệt với những chuyến bay đến từ vùng có nguy cơ dịch tễ”, bác sĩ Tùng nhấn mạnh. Theo đại diện Khoa Kiểm dịch Y tế quốc tế, ngoài hành khách, lực lượng làm việc thường xuyên tại sân bay cũng được yêu cầu thực hiện nghiêm các biện pháp phòng hộ cá nhân nhằm hạn chế nguy cơ lây nhiễm chéo trong môi trường có mật độ tiếp xúc cao. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), bệnh do virus Nipah được ghi nhận rải rác tại một số quốc gia, chưa hình thành các ổ dịch lớn nhưng có tỷ lệ tử vong cao, dao động từ 4075% trong các trường hợp nhập viện. Hiện nay, thế giới chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu đối với bệnh này. LỘC LIÊN 15 n Thứ Tư n Ngày 28/1/2026 Đây là bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm khi tỉ lệ tử vong ở các trường hợp nhập viện dao động từ 40-75%. Hiện nay, bệnh chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật. Virus Nipah được phát hiện lần đầu tiên vào năm 1999 tại Malaysia. Đến năm 2001, các ca bệnh trên người do virus này gây ra lần đầu được ghi nhận tại Bangladesh, sau đó tiếp tục xuất hiện tại Ấn Độ. Theo hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, từ ngày 27/12/2025 đến 26/01/2026, Ấn Độ ghi nhận 5 trường hợp nghi ngờ mắc bệnh do virus Nipah tại một bệnh viện ở bang Tây Bengal, trong đó có 2 trường hợp được xét nghiệm khẳng định dương tính. LÂY TRUYỀN TỪ ĐỘNG VẬT SANG NGƯỜI, CÓ THỂ LÂY GIỮA NGƯỜI VỚI NGƯỜI Bệnh do virus Nipah thuộc nhóm bệnh truyền nhiễm đặc biệt nguy hiểm (nhóm A). Virus này lây truyền chủ yếu từ động vật sang người, tại Ấn Độ hiện nay nguồn lây chính được xác định là loài dơi ăn quả. Ngoài ra, bệnh có thể lây qua tiếp xúc với vật phẩm, thực phẩm bị nhiễm virus hoặc lây truyền từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết, dịch bài tiết của người bệnh. Thời gian ủ bệnh thường kéo dài từ 4-14 ngày. Người nhiễm virus có thể xuất hiện các triệu chứng ban đầu như đau đầu, đau cơ, nôn mửa, đau họng. Sau đó, bệnh có thể tiến triển nặng với các biểu hiện thần kinh như chóng mặt, buồn ngủ, rối loạn ý thức, thậm chí viêm não cấp tính. Tính đến ngày 26/1, Việt Nam chưa ghi nhận trường hợp mắc bệnh do virus Nipah. Trước diễn biến dịch bệnh trên thế giới, Bộ Y tế đã chỉ đạo các địa phương tăng cường giám sát, phòng chống dịch ngay từ cửa khẩu, các cơ sở y tế và trong cộng đồng; đồng thời sẵn sàng các phương án đáp ứng khi có tình huống xảy ra. KHUYẾN CÁO PHÒNG, CHỐNG BỆNH Để chủ động phòng, chống dịch bệnh, Bộ Y tế khuyến cáo người dân hạn chế đến các khu vực đang có dịch do virus Nipah nếu không thực sự cần thiết. Những người trở về từ vùng dịch cần tự theo dõi sức khỏe trong vòng 14 ngày; nếu xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ như đau đầu, đau cơ, nôn mửa, đau họng, chóng mặt, buồn ngủ, lú lẫn hoặc co giật, cần liên hệ ngay với cơ sở y tế gần nhất, hạn chế tiếp xúc với người khác và thông báo rõ tiền sử dịch tễ cho nhân viên y tế. Bên cạnh đó, người dân cần bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm, thực hiện ăn chín, uống sôi; rửa sạch, gọt vỏ trái cây trước khi ăn; không sử dụng các loại trái cây có dấu hiệu bị động vật như dơi, chim cắn hoặc gặm nhấm; tránh uống nước nhựa cây chưa qua chế biến. Người dân cũng được khuyến cáo không tiếp xúc gần với các loài động vật có nguy cơ lây truyền cao như dơi ăn quả; thường xuyên rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn sau khi tiếp xúc, giết mổ động vật. Khi chăm sóc, điều trị người nghi ngờ hoặc mắc bệnh, cần sử dụng đầy đủ phương tiện bảo hộ cá nhân như khẩu trang, găng tay và thực hiện vệ sinh tay đúng quy định. HÀ MINH Sáng 27/1, Bộ Y tế phát đi cảnh báo về mối nguy hiểm từ virus Nipah. Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), bệnh truyền nhiễm do virus này gây ra hiện được ghi nhận rải rác với quy mô nhỏ tại một số quốc gia, chưa hình thành các ổ dịch lớn. Trước nguy cơ lây lan dịch bệnh do virus Nipah, Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài đã triển khai các biện pháp tăng cường kiểm soát y tế đối với hành khách nhập cảnh. Trọng tâm của đợt cao điểm là quy trình sàng lọc đối với hành khách Ấn Độ nhập cảnh. THỜI SỰ Bệnh do virus Nipah chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu cho cả người và động vật Máy soi thân nhiệt chuyên dụng tại sân bay Nội Bài để kiểm dịch hành khách quốc tế trước nguy cơ dịch bệnh do virus Nipah ẢNH: NIA Bộ Y tế cảnh báo nguy cơ từ virus Nipah Kiểm soát khách Ấn Độ nhập cảnh Bộ Y tế cho biết sẽ tiếp tục theo dõi chặt chẽ tình hình dịch bệnh, phối hợp với WHO và các quốc gia liên quan để kịp thời chỉ đạo triển khai các biện pháp phòng, chống dịch phù hợp và hiệu quả. Virus Nipah gây báo động ở châu Á Ấn Độ đang nhanh chóng hành động để ngăn chặn sự bùng phát của virus Nipah ở bang Tây Bengal, sau khi 5 ca bệnh được xác nhận, bao gồm cả bác sĩ và y tá. Gần 100 người đã được yêu cầu cách ly tại nhà. Các bệnh nhân nhiễm virus đang được điều trị tại một số bệnh viện trong và xung quanh thành phố Kolkata, với một bệnh nhân trong tình trạng nguy kịch. Cùng lúc đó, các sân bay ở một số quốc gia châu Á đã bắt đầu thắt chặt giám sát sức khỏe và sàng lọc hành khách để hạn chế nguy cơ lây lan. Tại Thái Lan, Bộ Y tế đã tăng cường sàng lọc sức khỏe tại các sân bay lớn đối với hành khách đến từ Tây Bengal, sử dụng các kỹ thuật đã được thiết lập trong đại dịch COVID-19. Hành khách tại sân bay Suvarnabhumi, Don Mueang và Phuket đang được theo dõi thân nhiệt và các triệu chứng liên quan đến virus. Tại Nepal, chính phủ đã nâng mức cảnh báo và tăng cường kiểm tra sức khỏe tại Sân bay Quốc tế Tribhuvan ở Kathmandu, cũng như tại các cửa khẩu biên giới đường bộ quan trọng với Ấn Độ nhằm ngăn chặn virus xâm nhập vào nước này. Virus Nipah được xác định lần đầu tiên vào năm 1999, sau một đợt bùng phát bệnh viêm não và bệnh hô hấp ở những người chăn nuôi lợn và những người khác có tiếp xúc gần với lợn bị nhiễm bệnh ở Malaysia và Singapore. Kể từ đó, các đợt bùng phát liên tiếp đã được ghi nhận ở Nam Á. Một số vùng ở đông bắc Ấn Độ và một số huyện ở Bangladesh đã báo cáo các trường hợp mắc bệnh. Bangladesh trải qua các đợt bùng phát gần như hằng năm kể từ năm 2001. Ở miền nam Ấn Độ, bang Kerala đã báo cáo đợt bùng phát Nipah đầu tiên vào năm 2018, tiếp theo là các trường hợp lẻ tẻ trong những năm sau đó. Các nghiên cứu khoa học xác định dơi ăn quả là vật chủ tự nhiên của virus này. Virus Nipah đã được phân lập từ nước tiểu dơi ở Malaysia, và kháng thể đã được phát hiện ở ít nhất 23 loài dơi trên khắp châu Á cũng như ở một số vùng của châu Phi, bao gồm Ghana và Madagascar. Ngoài Nam Á, các trường hợp nhiễm bệnh cũng đã được báo cáo ở Philippines, với các những điều tra cho thấy chúng được gây ra bởi virus Nipah hoặc một chủng virus tương tự Nipah. MINH HẠNH
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==