Báo Tiền Phong số 28

12 n Thứ Tư n Ngày 28/1/2026 QUỐC TẾ Trong phát biểu ngày 26/1, ông Mark Rutte trấn an nỗi lo ngày càng lớn, rằng Mỹ và châu Âu đang xa rời nhau vì tham vọng của Tổng thống Trump đối với đảo Greenland của Đan Mạch. “Nếu ai ở đây nghĩ rằng Liên minh châu Âu (EU), hay châu Âu nói chung, có thể tự bảo vệ mình mà không có Mỹ, thì cứ tiếp tục mơ mộng đi. Điều đó là không thể. Chúng ta không thể. Chúng ta cần nhau”, ông Rutte nói. Tuần trước, Tổng thống Mỹ nói trong bài phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, rằng ông sẽ không chiếm Greenland, đảo ngược những lời đe dọa mà ông đưa ra trước đó. Cũng trong bài phát biểu, ông Trump hạ thấp châu Âu, cho rằng châu lục này sẽ không tồn tại nếu không có Mỹ. Ông Rutte đã xây dựng mối quan hệ khá gần gũi với ông Trump, điều này khiến một số người ở châu Âu lo ngại. Trong phát biểu ngày 26/1, ông Rutte ủng hộ tầm nhìn chiến lược của Tổng thống Mỹ đối với khu vực Bắc Cực, cũng như việc tăng cường phòng thủ Greenland. Lãnh đạo Đan Mạch và Greenland phản ứng gay gắt khi có ý kiến cho rằng ông Trump và ông Rutte có thể đang đàm phán sau lưng họ về tương lai của Greenland. “Tất nhiên, tôi không có thẩm quyền đàm phán thay mặt cho Đan Mạch, nên tôi đã không làm và cũng sẽ không làm. Điều đó là việc của Đan Mạch”, ông Rutte nói. Một số nghị sĩ Nghị viện châu Âu yêu cầu ông Rutte cung cấp thêm thông tin về những điều ông đã thảo luận với ông Trump trong cuộc gặp tuần trước và những hệ quả tiềm tàng với Đan Mạch và Greenland. Tuy nhiên, ông Rutte không đưa ra thông tin cụ thể. HAI HƯỚNG ĐI CHO GREENLAND Ông Rutte cho biết sẽ có “hai hướng công việc trong thời gian tới” liên quan đến Greenland. Một là thảo luận giữa các đồng minh NATO về kế hoạch phòng thủ rộng hơn ở Bắc Cực, bao gồm Greenland. Hướng thứ hai là tiến trình có sự tham gia của đại diện Mỹ, Đan Mạch và Greenland, bắt đầu từ đầu tháng này tại Washington. Các quan chức Đan Mạch cho biết họ tổ chức một cuộc họp tại Washington hôm 22/1, nhưng từ chối tiết lộ chi tiết. Một số quan chức phương Tây cho biết, phương án thỏa hiệp khả dĩ mà NATO đang thảo luận là Mỹ sẽ giành được quy chế chủ quyền đối với các căn cứ quân sự của Mỹ tại Greenland. Mỹ duy trì lực lượng quân sự trên hòn đảo này từ Thế chiến II, khi Đức Quốc xã chiếm Đan Mạch và đại sứ Đan Mạch tại Washington đã ký thỏa thuận với Mỹ để bảo vệ Greenland. Sau cuộc thảo luận giữa ông Rutte và ông Trump tuần trước, lãnh đạo Đan Mạch nhanh chóng tuyên bố, bất kỳ thỏa hiệp nào liên quan đến chủ quyền Greenland đều là “lằn ranh đỏ”. Ông Rutte không bình luận về ý tưởng trao chủ quyền căn cứ cho Mỹ. Trong bài phát biểu, ông Rutte dành nhiều lời khen cho ông Trump, thậm chí còn đùa rằng ông biết điều đó có thể khiến nhiều người trong khán phòng khó chịu. Bài phát biểu mang tính khoa trương của ông Trump tại Davos tuần trước đã gây chấn động châu Âu. “Nếu không có chúng tôi, ngay lúc này, tất cả các bạn có lẽ đang nói tiếng Đức và một chút tiếng Nhật”, ông Trump nói. Nhiều người coi phát biểu này là sự xúc phạm. Ông Rutte nhấn mạnh rằng, hơn 70 năm sau Thế chiến II, châu Âu vẫn phụ thuộc vào sức mạnh quân sự của Mỹ. Ông kêu gọi châu Âu chi tiêu cho quốc phòng nhiều hơn đáng kể so với hiện nay nếu muốn tự sở hữu kho vũ khí hạt nhân đủ mạnh. “Hãy quên chuyện các bạn có thể đạt được điều đó chỉ với mức 5%. Phải là 10%. Các bạn sẽ phải xây dựng năng lực hạt nhân của riêng mình, thứ sẽ tiêu tốn hàng chục, hàng trăm tỷ euro”, ông nói về cam kết của các nước NATO chi 5% GDP cho quốc phòng mỗi năm. Và nếu châu Âu thực sự muốn tự mình đi con đường đó, thì “Chúc may mắn”, ông Rutte nói. Ông cũng nhắc lại quan điểm của Tổng thống Trump, rằng Trung Quốc và Nga đang trở thành mối đe dọa đối với an ninh khu vực Bắc Cực. “Tôi tin rằng Tổng thống Trump đang làm rất nhiều điều tốt. Tôi biết, tôi lại đang khiến nhiều người trong các bạn khó chịu”, ông Rutte nói. Khi đề cập phòng thủ Bắc Cực, ông Rutte nói: “Tôi nghĩ ông ấy đúng”. BÌNH GIANG (theo NYT) Tổng thư ký NATO Mark Rutte cảnh báo châu Âu rằng, lục địa này không thể tự bảo vệ mình nếu thiếu Mỹ. Ông cũng cho rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump đang “làm rất nhiều điều tốt”. Binh sĩ một số nước thành viên NATO ẢNH: EUCOM Tổng thư ký NATO nói châu Âu “mơ mộng” nếu nghĩ không cần Mỹ Tổng thống Nga Vladimir Putin cho rằng việc mua Greenland từ Đan Mạch có thể tốn khoảng 1 tỷ USD, một khoản mà ông cho rằng Mỹ hoàn toàn có khả năng chi trả. “Quốc hội Hàn Quốc không thực hiện đúng thỏa thuận với Mỹ”, ông Trump viết trên mạng xã hội. “Vì Quốc hội Hàn Quốc chưa thông qua Thỏa thuận Thương mại lịch sử của chúng ta, điều mà họ có quyền quyết định, nên tôi sẽ áp thuế quan đối với ô tô, gỗ, dược phẩm Hàn Quốc và tất cả các loại thuế quan đối ứng khác của Hàn Quốc, từ 15% lên 25%”. Nhà Xanh ngày 27/1 cho biết chưa nhận được thông báo chính thức về việc Mỹ tăng thuế. Nhưng Bộ trưởng Công nghiệp Kim Jungkwan - hiện đang ở Canada - sẽ sớm đến thăm Mỹ và gặp gỡ Bộ trưởng Thương mại Howard Lutnick. Theo một tuyên bố của Bộ Công nghiệp, ông Kim dự kiến ở​ Mỹ từ ngày 28 đến 31/1. Kim ngạch xuất khẩu của Hàn Quốc đạt mức cao kỷ lục 709,4 tỷ USD vào năm 2025, tăng 3,8% so với năm 2024. Xuất khẩu sang Mỹ đạt 122,9 tỷ USD, giảm 3,8% nhưng vẫn là thị trường lớn thứ hai sau Trung Quốc. Xuất khẩu ô tô từ Hàn Quốc sang Mỹ đạt 30,2 tỷ USD, chiếm 25% tổng kim ngạch xuất khẩu sang Mỹ, lớn nhất trong tất cả các ngành của Hàn Quốc, nhưng đã giảm 13,2% so với năm 2024. Trong một thỏa thuận khung đạt được giữa hai đồng minh năm ngoái, Washington và Seoul đã nhất trí áp thuế nhập khẩu ô tô và phụ tùng ô tô Hàn Quốc vào Mỹ ở mức 15%, giảm từ 25%, ngang bằng với các đối thủ cạnh tranh Nhật Bản. Mức thuế 15% có hiệu lực từ ngày 1/11. Việc tăng thuế sẽ ảnh hưởng đặc biệt nặng nề đến nhà sản xuất ô tô Hàn Quốc Hyundai Motor và công ty con KIA, do các công ty này xuất khẩu đáng kể sang Mỹ. Cổ phiếu của Hyundai và KIA đã giảm lần lượt 3,5% và 4,8% trong phiên giao dịch sáng 27/1. Hàn Quốc đã nỗ lực thực hiện thỏa thuận được công bố với Washington năm ngoái, nhưng các quan chức Mỹ tỏ ra thất vọng về tốc độ thực hiện chậm chạp. Ông Josh Lipsky - phụ trách kinh tế quốc tế tại Hội đồng Đại Tây Dương - cho biết hành động của ông Trump phản ánh sự thiếu kiên nhẫn với tốc độ thực thi thỏa thuận thương mại khung của Seoul, đồng thời nhấn mạnh sự không chắc chắn về vấn đề thuế quan. “Đây chỉ là một lời nhắc nhở rằng thị trường đã sai khi nghĩ chúng ta sẽ đạt được sự ổn định về thuế quan vào năm 2026”, ông Lipsky nhận định. “Mọi người nói: Ồ ông ấy không giữ lời hứa. Đôi khi điều đó đúng, đôi khi sai. Chỉ riêng sự thiếu ổn định đó thôi cũng đã có cái giá của nó rồi”. MINH HẠNH (theo Reuters) Tổng thống Mỹ mất kiên nhẫn, tăng thuế với Hàn Quốc Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ tăng thuế đối với hàng nhập khẩu từ Hàn Quốc vào Mỹ, chỉ trích cơ quan lập pháp của đồng minh này vì đã không thông qua thỏa thuận thương mại với Washington. Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung ẢNH: NHÀ TRẮNG Nga rút quân khỏi căn cứ trọng yếu ở Syria Reuters dẫn các nguồn thạo tin cho biết, thiết bị quân sự và vũ khí hạng nặng của quân đội Nga tại sân bay Qamishli đã được chuyển đến căn cứ không quân Khmeimim trên bờ biển phía tây Syria trong những ngày gần đây. Một phần lực lượng Nga dự kiến s​ẽ di chuyển đến căn cứ Khmeimim, trong khi số còn lại sẽ trở về Nga. Quân đội Nga đã đóng quân tại sân bay Qamishli từ năm 2019. Nằm ở thủ phủ của vùng Kurd thuộc Syria, căn cứ này đóng vai trò là tiền đồn quan trọng để giám sát khu vực đông bắc Syria và là trung tâm hậu cần cho việc di chuyển quân đội. Việc lực lượng Nga rút quân diễn ra trong bối cảnh các hoạt động quân sự của lực lượng chính phủ Syria được tăng cường khi chính quyền mới ở Damascus khẳng định quyền kiểm soát toàn bộ đất nước. Trong tháng này, các đơn vị trung thành với Tổng thống Syria Ahmed al-Sharaa đã giành quyền kiểm soát những vùng lãnh thổ rộng lớn ở phía bắc và phía đông Syria từ Lực lượng Dân chủ Syria (SDF) do người Kurd lãnh đạo. Theo Reuters, hai bên đã nhất trí gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 15 ngày. Tuần trước, nhật báo Kommersant dẫn một nguồn thạo tin cho biết, Damascus có thể sớm yêu cầu Nga rút khỏi căn cứ Qamishli. Theo nguồn tin, vấn đề này dự kiến đ​ ược nêu ra khi tỉnh Hasakah hoàn toàn nằm dưới sự kiểm soát của chính phủ. Từ khi lên nắm quyền vào hơn một năm trước, chính quyền mới của Syria tuyên bố sẵn sàng tôn trọng các thỏa thuận trước đây với Moscow, đồng nghĩa với việc Nga có thể tiếp tục vận hành các căn cứ chính của mình tại Khmeimim và cảng Tartus. QUỲNH NHƯ (theo Reuters, Moscow Times)

RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==