Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công - Bộ Công Thương ngày 21/8 phối hợp Sở Công Thương Hà Tĩnh tổ chức Hội nghị Khuyến công các tỉnh, thành phố khu vực miền Trung - Tây Nguyên lần thứ XV năm 2026. Hội nghị đánh giá kết quả khuyến công năm 2025 và 7 tháng đầu năm 2026, đồng thời bàn giải pháp nâng hiệu quả hoạt động giai đoạn 2026-2030 trong bối cảnh các địa phương sắp xếp đơn vị hành chính, thực hiện mô hình chính quyền hai cấp. PHẢI TẠO SỨC BẬT, KHÔNG CHỈ HỖ TRỢ Tại hội nghị, trong bối cảnh các địa phương vừa sắp xếp đơn vị hành chính, mở rộng không gian phát triển, nhiều ý kiến cho rằng chính sách khuyến công cần chuyển từ cách hỗ trợ đơn lẻ sang tạo động lực để các cơ sở công nghiệp nông thôn nâng năng lực sản xuất, tăng liên kết và mở rộng thị trường. Theo báo cáo, năm 2025, các tỉnh, thành phố trong khu vực triển khai hoạt động khuyến công với tổng kinh phí hơn 40,4 tỷ đồng. Năm 2026, nguồn lực được phê duyệt hơn 54,6 tỷ đồng, tăng hơn 21% so với kế hoạch năm trước. Tuy nhiên, sau 7 tháng, toàn khu vực mới thực hiện hơn 11,7 tỷ đồng, đạt khoảng 21,5% kế hoạch. Việc sắp xếp đơn vị hành chính, tinh gọn bộ máy và chuyển sang mô hình chính quyền địa phương hai cấp cũng tạo ra những thay đổi trong tổ chức thực hiện. Chức năng, nhiệm vụ, nhân sự và cơ chế phối hợp thay đổi khiến việc xây dựng hồ sơ, triển khai và giải ngân một số đề án bị ảnh hưởng. Trong khi đó, lực lượng trực tiếp làm công tác khuyến công tại cơ sở còn mỏng. Toàn khu vực có 343 cán bộ, viên chức làm việc tại các đơn vị thực hiện nhiệm vụ khuyến công nhưng chỉ 88 người trực tiếp triển khai hoạt động đến cơ sở. Đây là một trong những nguyên nhân đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức tổ chức thực hiện, tăng tính chủ động và bám sát hơn nhu cầu của các cơ sở sản xuất. Không gian phát triển mới sau sáp nhập cũng mở ra một cách tiếp cận khác. Nếu trước đây nguồn lực khuyến công có thể tập trung hỗ trợ một cơ sở đầu tư máy móc, thiết bị thì nay hiệu quả chính sách có thể được nâng lên nếu gắn cơ sở đó với vùng nguyên liệu, đơn vị chế biến, doanh nghiệp phân phối và thị trường. Tại hội nghị, ông Phan Hoài Nam, Phó Giám đốc Sở Công Thương Quảng Trị, cho rằng khuyến công cần được nhìn nhận không chỉ là chính sách hỗ trợ trực tiếp mà còn là động lực giúp các cơ sở công nghiệp nông thôn thay đổi phương thức sản xuất. Theo ông Nam, hiệu quả của chính sách không chỉ nằm ở khoản kinh phí được hỗ trợ mà quan trọng hơn là tạo vốn mồi, giúp các cơ sở huy động thêm nguồn vốn đối ứng, đầu tư đổi mới công nghệ, nâng năng lực sản xuất và từng bước chuyển sang phương thức kinh doanh chuyên nghiệp, bền vững. Năm 2025, Quảng Trị triển khai 3 đề án khuyến công quốc gia và 39 đề án khuyến công địa phương, với tổng kinh phí hơn 8,3 tỷ đồng. Các đề án tập trung vào ứng dụng máy móc, thiết bị, đổi mới công nghệ, nâng năng suất, tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường. Địa phương đồng thời hỗ trợ thiết kế bao bì, nhãn mác, quảng bá và xúc tiến thương mại, góp phần đưa sản phẩm công nghiệp nông thôn tiếp cận thị trường rộng hơn. Từ thực tiễn này, Phó Giám đốc Sở Công Thương Quảng Trị đề xuất chuyển mạnh từ hỗ trợ riêng lẻ sang hỗ trợ theo chuỗi giá trị, ưu tiên những ngành hàng có lợi thế về nguyên liệu, sản phẩm đặc trưng và khả năng mở rộng thị trường; tăng cường liên kết giữa cơ sở sản xuất với vùng nguyên liệu, doanh nghiệp, hợp tác xã và các tổ chức khoa học - công nghệ. “Cách làm này đặt vốn mồi của khuyến công vào một bài toán lớn hơn. Một khoản hỗ trợ không chỉ giúp cơ sở mua thêm thiết bị mà phải tạo động lực để cơ sở tiếp tục đầu tư, nâng chất lượng, xây dựng thương hiệu và tìm đầu ra ổn định. Khi nhiều cơ sở cùng tham gia một chuỗi, giá trị của nguồn lực hỗ trợ cũng có cơ hội lan tỏa rộng hơn”, ông Nam nhận định. TỪ HỖ TRỢ THIẾT BỊ ĐẾN NÂNG NĂNG LỰC Sự thay đổi về không gian hành chính đang mở ra dư địa mới cho công nghiệp nông thôn miền Trung - Tây Nguyên. Những vùng nguyên liệu, cơ sở sản xuất và thị trường trước đây nằm ở các địa bàn khác nhau nay có thêm điều kiện kết nối, hình thành những chuỗi sản xuất và chế biến lớn hơn. Tuy nhiên, để biến dư địa thành lợi thế, các cơ sở sản xuất phải đủ năng lực tham gia vào những chuỗi liên kết mới. Đây cũng là lúc chính sách khuyến công cần phát huy vai trò vốn mồi, không chỉ hỗ trợ một khoản đầu tư cụ thể mà tạo động lực để cơ sở tiếp tục đổi mới công nghệ, nâng chất lượng sản phẩm, xây dựng thương hiệu và tìm kiếm thị trường. Tại hội nghị, nhiều ý kiến cũng nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nâng khả năng liên kết giữa các cơ sở sản xuất. Thực tế tại Lâm Đồng cho thấy hoạt động khuyến công đang được mở rộng theo hướng đổi mới, sáng tạo. Sau sắp xếp, Lâm Đồng có diện tích 24.233,1 km2, với nhiều vùng nguyên liệu lớn như cà phê, sầu riêng, rau củ, thanh long, chè, điều, mắc-ca, hoa… Đây là nền tảng quan trọng để phát triển công nghiệp chế biến và nâng giá trị nông sản. Bà Cao Thị Thanh, Phó Giám đốc Sở Công Thương Lâm Đồng, cho biết tỉnh hiện có 2.228 doanh nghiệp công nghiệp, trong đó 1.448 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp chế biến, chiếm khoảng 65%. Tuy nhiên, phần lớn doanh nghiệp và cơ sở sản xuất vẫn có quy mô nhỏ, nhiều cơ sở hoạt động theo mô hình hộ gia đình. Nhu cầu đầu tư máy móc, đổi mới công nghệ, nâng năng suất và mở rộng thị trường vì thế còn rất lớn. Trong hai năm 2025-2026, UBND tỉnh Lâm Đồng và Bộ Công Thương phê duyệt 94 đề án khuyến công với tổng kinh phí hơn 15 tỷ đồng. Đến nay, 87 đề án đã được triển khai với tổng kinh phí thực hiện gần 14 tỷ đồng, đồng thời thu hút khoảng 40 tỷ đồng vốn từ các cơ sở công nghiệp nông thôn. Đáng chú ý, khuyến công tại Lâm Đồng không chỉ tập trung vào máy móc, thiết bị. Địa phương tổ chức 3 đoàn với gần 100 doanh nghiệp tham gia kết nối cung cầu, quảng bá và tiêu thụ sản phẩm trong nước, ghi nhận 50 biên bản ghi nhớ, hợp tác và 6 hợp đồng mua bán lâu dài giữa các đại lý, nhà phân phối với doanh nghiệp trên địa bàn. “Tỉnh Lâm Đồng phối hợp tổ chức 5 lớp đào tạo về chuyển đổi số, AI trong sản xuất, kinh doanh; đồng thời hướng dẫn ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản trị rủi ro và tuân thủ pháp lý về thuế. Hoạt động khuyến công được duy trì liên tục sau sáp nhập, nhờ đó doanh nghiệp, cơ sở sản xuất có thêm điều kiện đầu tư máy móc, nâng năng suất, chất lượng sản phẩm, cập nhật kiến thức quản lý, kết nối và tiếp cận thị trường”, bà Thanh cho biết. Tuy nhiên, theo bà Thanh, chính sách vẫn cần tiếp tục được điều chỉnh để theo kịp nhu cầu thực tế. Mức hỗ trợ ứng dụng máy móc, thiết bị tối đa 100 triệu đồng/đề án hiện chưa đáp ứng được nhu cầu đầu tư của những cơ sở có quy mô lớn. Lâm Đồng kiến nghị tiếp tục hoàn thiện quy định về mức chi, thông tư hướng dẫn và định mức kinh tế - kỹ thuật để chính sách phù hợp hơn với thực tiễn. Bà Nguyễn Thị Lâm Giang, Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, đánh giá, năm 2026 là năm đầu triển khai Chương trình khuyến công quốc gia giai đoạn 2026-2030, trong bối cảnh các địa phương bước vào không gian phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính. Theo đó, hoạt động khuyến công cần tiếp tục được triển khai sát cơ sở, đúng nhu cầu, tạo điều kiện để doanh nghiệp, cơ sở sản xuất đầu tư máy móc, thiết bị, cập nhật kiến thức quản lý, ứng dụng công nghệ và tiếp cận thị trường. HOÀI NAM 14 n Thứ Ba n Ngày 25/8/2026 Tạo vốn mồi, tiếp sức cho sản phẩm công nghiệp nông thôn Trong không gian phát triển mới sau sắp xếp đơn vị hành chính, chính sách khuyến công được đặt trước yêu cầu đổi mới cách hỗ trợ, đưa nguồn lực đến đúng nhu cầu của cơ sở, đồng thời tạo liên kết để nâng năng lực sản xuất, mở rộng thị trường và tăng sức cạnh tranh cho công nghiệp nông thôn. Miền Trung - Tây Nguyên có nhiều lợi thế về nông, lâm, thủy sản, dược liệu, sản phẩm đặc trưng và ngành nghề truyền thống; cùng hệ thống cảng biển, giao thông, du lịch và tiềm năng năng lượng tái tạo. Đây là nền tảng để phát triển công nghiệp nông thôn theo hướng chế biến sâu, nâng giá trị gia tăng, gắn sản phẩm với vùng nguyên liệu và thị trường. “Vì vậy các địa phương tiếp tục đổi mới hoạt động khuyến công, đẩy mạnh ứng dụng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và sử dụng hiệu quả các nguồn lực, qua đó nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của các cơ sở công nghiệp nông thôn”, Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, bà Nguyễn Thị Lâm Giang, nhấn mạnh. Đại biểu tham quan gian hàng tại Hội chợ triển lãm sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu miền Trung - Tây Nguyên Một cơ sở sản xuất đặc sản vùng miền ở Hà Tĩnh
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==