13 n Thứ Ba n Ngày 16/12/2025 TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG DƯ NỢ TÍN DỤNG XANH ĐẠT KHOẢNG 750.000 TỶ ĐỒNG Tại Hội thảo “Đa dạng vốn cho phát triển bền vững” do báo Tài chính - Đầu tư tổ chức sáng 15/12, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Nguyễn Ngọc Cảnh nhấn mạnh, nhu cầu nguồn lực tài chính để thực hiện các mục tiêu tăng trưởng xanh quốc gia, hướng tới phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050 là rất lớn. Theo kịch bản trung hòa carbon, đến năm 2050, tổng nhu cầu đầu tư dài hạn cho phát triển kinh tế xanh, kinh tế bền vững vào khoảng 670-700 tỷ USD. Trong đó, nhu cầu dành cho thích ứng với biến đổi khí hậu khoảng 368 tỷ USD, tương đương 6,8% GDP mỗi năm. Điều này đặt ra yêu cầu phải huy động đa dạng nguồn lực, đặc biệt từ thị trường vốn như trái phiếu xanh, tín dụng xanh, thị trường carbon và các nguồn vốn quốc tế, bên cạnh vốn ngân sách nhà nước. Phó Thống đốc cho biết, các ngân hàng đã chủ động nghiên cứu, phát triển nhiều sản phẩm huy động vốn và tín dụng xanh nhằm tài trợ cho các dự án mang lại lợi ích môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu, thúc đẩy mô hình sản xuất tuần hoàn và liên kết bền vững. Nhờ đó, hoạt động tín dụng xanh không ngừng mở rộng cả về quy mô và tốc độ tăng trưởng trong những năm qua. Tính đến ngày 30/11, dư nợ tín dụng xanh đạt khoảng 750.000 tỷ đồng, tăng bình quân 21%/năm trong giai đoạn 2017-9/2025, cao hơn mức tăng trưởng tín dụng chung của toàn nền kinh tế. Điều này cho thấy các ngân hàng và tổ chức tín dụng ngày càng quan tâm, ưu tiên tạo lập kênh vốn cho tăng trưởng xanh và phát triển bền vững. Tuy nhiên, Phó Thống đốc cũng cho rằng, dù ngành ngân hàng đã rất nỗ lực, thực tiễn vẫn đòi hỏi phải đa dạng hóa nguồn lực tài chính, với sự tham gia của các kênh vốn trong và ngoài nước, đặc biệt là khu vực tư nhân và thị trường vốn - trong đó có thị trường chứng khoán - để cùng hệ thống ngân hàng đáp ứng yêu cầu chuyển đổi xanh của nền kinh tế. “Việc mở rộng các kênh đầu tư tài chính xanh không chỉ giúp giảm áp lực cho hệ thống ngân hàng, mà quan trọng hơn là tạo điều kiện huy động nguồn vốn trung và dài hạn linh hoạt, an toàn, hiệu quả cho mục tiêu chung của quốc gia, phù hợp với xu hướng tài chính xanh toàn cầu”, Phó Thống đốc nhấn mạnh. CÒN NHIỀU RÀO CẢN Ông Vương Văn Quý - Phó Trưởng ban Chính sách tín dụng Agribank - cho rằng, dù Việt Nam có tiềm năng lớn trong phát triển vốn xanh, quá trình mở rộng tín dụng xanh vẫn đang đối mặt với nhiều rào cản. Cụ thể, việc thiếu thông tin minh bạch, hệ thống đo lường phát thải và đánh giá tác động môi trường theo chuẩn quốc tế khiến các ngân hàng gặp khó trong việc xác định hiệu quả cũng như mức độ rủi ro của các dự án xanh. Nhiều doanh nghiệp chưa đáp ứng yêu cầu về quản trị, báo cáo minh bạch và năng lực công nghệ, nên khó tiếp cận nguồn vốn xanh và các kênh huy động mới như trái phiếu xanh. Trong khi đó, ông Nguyễn Bá Hùng - Chuyên gia kinh tế trưởng Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) - cho rằng mục tiêu tăng trưởng cao trong giai đoạn tới sẽ kéo theo nhu cầu huy động vốn rất lớn, đồng thời đặt ra yêu cầu cấp thiết về nâng cao hiệu quả sử dụng vốn gắn với phát triển bền vững. Theo ông Hùng, Việt Nam vẫn còn dư địa huy động vốn khi dư nợ trái phiếu chính phủ mới ở mức xấp xỉ 20% GDP, thấp hơn nhiều so với các nước trong khu vực, trong khi lãi suất phát hành vẫn tương đối thấp. Tuy nhiên, cấu trúc thị trường vốn còn mất cân đối khi nền kinh tế phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng, với dư nợ lên tới khoảng 130% GDP. Thị trường trái phiếu doanh nghiệp phát triển chậm, kỳ hạn chủ yếu là ngắn và trung hạn, thanh khoản thứ cấp yếu, chưa đáp ứng được nhu cầu vốn dài hạn cho đầu tư. Trong khi đó, thị trường chứng khoán - kênh cung cấp vốn chủ sở hữu - vẫn có quy mô khiêm tốn so với GDP và thiếu chiều sâu thông tin, khiến khả năng huy động vốn dài hạn cho doanh nghiệp còn hạn chế. Điều này làm gia tăng chi phí vốn đối với khu vực doanh nghiệp trong nước, đặc biệt khi so sánh với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. NGỌC MAI Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh cho biết, đến năm 2050, tổng nhu cầu đầu tư dài hạn cho phát triển kinh tế xanh, kinh tế bền vững của Việt Nam ước khoảng 670–700 tỷ USD. Quy mô vốn rất lớn này đòi hỏi phải tăng cường huy động và vận động mọi nguồn lực cho mục tiêu tăng trưởng xanh quốc gia. Theo ông Nguyễn Ngọc Cảnh, để huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn vốn cho chuyển đổi xanh, cần làm rõ vai trò của thị trường vốn, thị trường chứng khoán trong cung ứng nguồn lực trung và dài hạn cho phát triển bền vững. Đồng thời, cần nghiên cứu các giải pháp phát triển thị trường vốn xanh; khuyến khích phát hành các công cụ tài chính bền vững như trái phiếu xanh, trái phiếu bền vững, cổ phiếu của doanh nghiệp thực hành ESG; nâng cao năng lực của doanh nghiệp và nhà đầu tư trong tiếp cận, sử dụng và giám sát hiệu quả các dòng vốn này. Việt Nam cần 700 tỷ USD vốn xanh Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Ngọc Cảnh phát biểu tại hội thảo Không phô trương bằng những bảng biểu khô cứng, hiệu quả của tín dụng chính sách tại Hà Tĩnh được thể hiện qua những câu chuyện rất đời: những vườn bưởi hồi sinh sau bão lũ, những sinh viên nghèo không phải gác lại giấc mơ giảng đường, hay những gia đình vùng sâu lần đầu được sử dụng nước sạch. Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) Hà Tĩnh đang lặng lẽ đồng hành cùng người dân bằng dòng vốn ưu đãi bền bỉ, mang theo niềm tin và trách nhiệm xã hội. Nhiều năm qua, NHCSXH Hà Tĩnh không chỉ đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng mà còn từng bước khẳng định vai trò “bà đỡ” cho công cuộc giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới nâng cao. Trên địa bàn toàn tỉnh, mạng lưới hơn 3.000 Tổ tiết kiệm và vay vốn hoạt động đều khắp thôn xóm đã trở thành “cánh tay nối dài” đưa chính sách đến tận từng hộ dân. Thông qua mô hình này, người vay được hỗ trợ, giám sát, nhắc nhở sử dụng vốn đúng mục đích, hình thành ý thức trả nợ tự giác, góp phần giữ vững chất lượng tín dụng. Theo bà Bùi Thị Ngọc Hà, Giám đốc NHCSXH Hà Tĩnh, trong 9 tháng năm 2025, tổng nguồn vốn tín dụng chính sách trên địa bàn đạt 7.731 tỷ đồng, tăng 7,4% so với cùng kỳ. Toàn tỉnh có hơn 94.000 khách hàng còn dư nợ, trong khi tỷ lệ nợ quá hạn chỉ ở mức 0,068% - thấp nhất khu vực Bắc Trung Bộ. Những con số này không chỉ phản ánh quy mô nguồn vốn được mở rộng mà còn cho thấy niềm tin của người dân vào chính sách và hiệu quả quản lý vốn ở cơ sở. Tác động của tín dụng chính sách hiện lên rõ nét trong đời sống xã hội. Nguồn vốn ưu đãi đã góp phần tạo việc làm cho 17.085 lao động, hỗ trợ 383 học sinh, sinh viên vay vốn học tập; xây dựng hơn 24.000 công trình nước sạch, vệ sinh môi trường nông thôn và 330 căn nhà ở xã hội cho người yếu thế. Phía sau những con số ấy là hàng chục nghìn cuộc đời được tiếp sức, từng bước ổn định cuộc sống và vươn lên bằng chính sức lao động. Như bà Bùi Thị Ngọc Hà khẳng định: “Vốn tín dụng ưu đãi không chỉ là dòng tiền, mà là dòng chảy của niềm tin và trách nhiệm” - một dòng chảy lặng lẽ nhưng bền bỉ, nuôi dưỡng khát vọng thoát nghèo và phát triển bền vững trên quê hương Hà Tĩnh. Tại huyện miền núi Hương Khê, anh Nguyễn Trọng Tạo là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của tín dụng chính sách. Anh Tạo chia sẻ: “Từ khoản vay 100 triệu đồng thuộc chương trình hỗ trợ việc làm với lãi suất ưu đãi, tôi mạnh dạn đầu tư hệ thống tưới nhỏ giọt và nhà lưới ươm giống cho vườn bưởi Phúc Trạch. Nhờ áp dụng kỹ thuật mới, năng suất tăng khoảng 20%, giúp tôi có thu nhập ổn định và thêm niềm tin làm giàu trên chính mảnh đất quê hương”. Không chỉ ở miền núi, tại các địa bàn đồng bằng như Nghi Xuân, Cẩm Xuyên hay Kỳ Anh, tín dụng nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn cũng đang góp phần thay đổi diện mạo làng quê. Nhiều hộ dân lần đầu được tiếp cận nguồn nước hợp vệ sinh; điều kiện sinh hoạt và sức khỏe cộng đồng được cải thiện rõ rệt, tạo nền tảng quan trọng để xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu. Năm 2025 tiếp tục là một phép thử lớn khi thiên tai diễn biến phức tạp, đặc biệt là đợt mưa lũ nghiêm trọng vào tháng 10. Ngay sau khi nước rút, NHCSXH Hà Tĩnh đã kịp thời triển khai các biện pháp khoanh nợ, giãn nợ, xử lý rủi ro cho hàng nghìn hộ bị thiệt hại, đồng thời bổ sung nguồn vốn giúp người dân khôi phục sản xuất. Sự chủ động này góp phần hạn chế nguy cơ tái nghèo và ngăn chặn tín dụng đen len lỏi vào khu vực nông thôn sau thiên tai. Năm 2025 cũng ghi nhận sự chuyển dịch rõ nét trong cách sử dụng vốn chính sách. Nếu trước đây, nhiều khoản vay chủ yếu giúp người dân “cầm cự” qua khó khăn, thì nay dòng vốn đã chảy mạnh vào các mô hình sản xuất quy mô hơn, ứng dụng khoa học - kỹ thuật và gắn với phát triển sản phẩm OCOP, mở ra hướng đi bền vững cho kinh tế nông thôn Hà Tĩnh. PV Khi chính sách chạm đến từng phận người NHCSXH phường Hồng Lĩnh giải ngân vốn cho khách hàng vay theo chương trình hỗ trợ học tập ngành STEM Nhìn tổng thể, tín dụng chính sách tại Hà Tĩnh trong năm 2025 không chỉ hoàn thành nhiệm vụ tài chính mà còn khẳng định vai trò trụ cột trong hệ thống an sinh xã hội. Giá trị lớn nhất của dòng vốn ưu đãi không nằm ở quy mô cho vay, mà ở sự chuyển biến trong tư duy làm kinh tế, ở niềm tin được khơi dậy và ở những phận người từng bước tự đứng vững bằng chính sức lao động. DÒNG VỐN NHÂN ÁI Ở HÀ TĨNH:
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==