8 VĂN HÓA - GIẢI TRÍ n Thứ Ba n Ngày 11/11/2025 KHÔNG GIAN VĂN HÓA THỨC GIẤC SAU GIỜ HÀNH CHÍNH Tour “Đêm Bảo tàng” tại Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam là chuỗi trải nghiệm mới nhất nằm trong nỗ lực đưa văn hóa ra khỏi khung giờ truyền thống. Hơn 2.000 hiện vật, vốn thường chỉ xuất hiện trong “giờ hành chính”, nay được đặt trong một bố cục cảm xúc mới dưới ánh đèn đêm. Ánh sáng được tính toán, âm nhạc cổ điển vang lên nhẹ nhàng, tiếng thuyết minh tự động từ hệ thống iMuseum VFA giúp người xem đi sâu hơn vào những câu chuyện đằng sau từng tác phẩm. Theo Giám đốc Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam Nguyễn Anh Minh, ở một số các bảo tàng trên thế giới, họ đã tổ chức các tour đêm bảo tàng, nhưng đây là lần đầu tiên ở Việt Nam. Tour được tổ chức vào tối thứ Sáu cuối cùng hằng tháng, mỗi tháng một chủ đề. Điều mà bảo tàng hướng đến là xây dựng thói quen thưởng ngoạn nghệ thuật vào ban đêm, mở rộng đời sống tinh thần của đô thị. Trước đó không lâu, người Hà Nội và du khách vừa mới được làm quen với tour đêm Tiếng chuông Trấn Vũ tại đền Quán Thánh mang đậm chất thực cảnh và tín ngưỡng. Chương trình kéo dài 90 phút, tái hiện các tích xưa, những truyền thuyết gắn với làng nghề Trúc Bạch, Ngũ Xã, kết nối du khách với tầng văn hóa dân gian mà ban ngày khó cảm nhận hết. Bền vững hơn và đã qua được thử thách của thời gian, tour Giải mã Hoàng thành Thăng Long đang luôn kín vé mỗi tối cuối tuần. Việc tái hiện nghi lễ thượng triều thời Lý, dâng hương tưởng niệm các bậc tiên đế, nghi thức đổi gác, dựng cây nêu ngày Tết Nguyên đán; lễ thả cá chép trong cung đình, trình diễn ánh sáng trên nền khảo cổ thu hút du khách không kém những trò chơi tương tác giải mã dấu tích hoàng cung. Nhiều bạn trẻ đã để lại những phản hồi rất tốt, họ cho rằng đây là cơ hội quý giá để vừa trải nghiệm, vừa học thêm những bài học lịch sử sống động. Tương tự, tour Tinh hoa đạo học ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám cũng sớm định vị được giá trị của mình trong “thực đơn” du lịch đêm của thành phố. Liên tiếp mở cửa ba buổi mỗi tuần, Tinh hoa đạo học giờ đây đã trở thành chương trình “phải thử” trong danh mục tham quan của hầu hết những công ty lữ hành lớn. Nằm trong phân khúc “cháy vé” là tour đêm tại Nhà tù Hỏa Lò. Sự kết hợp giữa ánh sáng, âm thanh, lời dẫn, kịch ứng tác và không gian gốc của di tích đã tạo nên một hành trình lắng đọng, giúp người xem cảm nhận rõ hơn câu chuyện về những chiến sĩ từng bị giam cầm ở đây. Điều đáng chú ý là nhiều khán giả quay lại lần hai, lần ba, vì mỗi đêm mang đến một cảm nhận khác nhau. Báo cáo của Sở Du lịch Hà Nội cho thấy, thành phố đang có 20 sản phẩm du lịch đêm và 9 không gian phố đi bộ, phố ẩm thực. Lượng khách đến nhiều di tích đã tăng rõ rệt khi triển khai tour buổi tối. Nhà tù Hỏa Lò từ 456.710 lượt năm 2019 tăng lên 790.416 lượt năm 2024. Hoàng thành Thăng Long tăng gấp đôi lượng khách trong 5 năm. So với tour ngày, tour đêm mang lại nhiều lợi ích kinh tế hơn nhờ khả năng kéo dài thời gian lưu trú và tăng mức chi tiêu bình quân của du khách. Bà Đặng Hương Giang, Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội nhận định: “Các sản phẩm du lịch đêm đã góp phần tạo sự đa dạng, phong phú trong việc đáp ứng nhu cầu của khách du lịch; qua đó góp phần kéo dài ngày lưu trú của du khách, nâng cao hiệu quả kinh Thời điểm Hà Nội tắt bớt tiếng ồn của ban ngày, dường như một thành phố khác đang mở ra. Bắt đầu từ Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Nhà tù Hỏa Lò đến đền Quán Thánh và mới đây nhất là Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam, nhiều không gian văn hóa đang được đánh thức bằng những tour đêm, trở thành chiến lược quan trọng trong việc phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế đêm của Hà Nội. Tour đêm đánh thức di sản Theo Phó Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam Phạm Văn Thủy, tour đêm mang lại cách tiếp cận mới trong việc khai thác di sản, biến các di tích từ không gian trưng bày tĩnh lặng thành những “sân khấu kể chuyện” có cảm xúc. Di sản vì thế được tái kích hoạt, sống động hơn, gần gũi hơn và có khả năng chạm tới nhiều nhóm công chúng khác nhau. Tour đêm kéo theo sự tham gia của một hệ sinh thái nhân lực sáng tạo: nghệ sĩ biểu diễn, hướng dẫn viên, nhạc công, đạo diễn sân khấu, chuyên gia ánh sáng, nhà thiết kế trưng bày, cho đến các nghệ nhân làm đồ lưu niệm. Điều này không chỉ mở thêm cơ hội việc làm, mà còn khuyến khích sự đổi mới trong cách kể chuyện văn hóa. Khi hoạt động về đêm trở nên hấp dẫn và có bản sắc, giá trị thương hiệu của địa phương cũng được nâng lên. Một thành phố có đời sống đêm phong phú sẽ để lại ấn tượng sâu hơn trong lòng du khách, khiến họ muốn quay lại và giới thiệu cho người khác. Đầu giờ chiều thứ Bảy, nhà văn hoá thôn Duyện Dương, xã Lương Tài (Bắc Ninh), chật kín người. Hơn 60 hộ dân đến dự cuộc họp triển khai công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng dự án Cảng Hàng không quốc tế Gia Bình - công trình trọng điểm quốc gia đang được tỉnh Bắc Ninh dốc sức thực hiện. Giữa căn phòng họp “nóng hầm hập” bởi ý kiến của hàng chục hộ dân có đất bị thu hồi phục vụ dự án, gần chục cán bộ xã cùng các phòng, ban chuyên môn của tỉnh Bắc Ninh vẫn kiên nhẫn lắng nghe, giải thích, trả lời từng thắc mắc nhỏ nhất của người dân. Từ quy mô dự án, đơn giá đền bù cho từng loại đất, đến quy trình xác nhận nguồn gốc đất đai... tất cả đều được làm rõ. Cầm chồng hồ sơ dày cộp, chị Ngô Thị Huyền Trang, 27 tuổi, cán bộ Chi nhánh Lạng Giang thuộc Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh Bắc Ninh, tất bật làm việc. Được tăng cường về địa bàn xã Lương Tài từ đầu tháng 9/2025, chị Trang thuê trọ ngay trong thôn Duyện Dương để “ăn ở cùng dân”. “Thôn tôi phụ trách chủ yếu là giải phóng mặt bằng đất nông nghiệp. Mỗi ngày, tôi đều phải rà soát, xác định chủ từng thửa, đối chiếu bản đồ, rồi lập danh sách thu hồi. Bà con rất hợp tác, cán bộ xã cũng tạo điều kiện nên công việc tiến triển nhanh”, chị Trang nói, ánh mắt rạng rỡ sau nhiều đêm thức trắng với hồ sơ. Đây là lần đầu tiên cô cán bộ trẻ rời nhà đi công tác dài ngày. “Ngày trước, tôi làm ở xã Lạng Giang, sáng đi tối về, còn giờ phải ở hẳn đây. Lúc đầu cũng lạ, giờ quen, người dân coi như người nhà, có khi lại mời bữa cơm giản dị, bát canh cua, quả cà muối mà tôi thấy ấm lòng”, chị Trang kể, giọng đầy xúc động. Cùng đơn vị với chị Trang, anh Ngọc Nam, 44 tuổi, cũng đang cắm chốt tại thôn Mỹ Duệ, xã Lương Tài. Từ sau kỳ nghỉ lễ Quốc khánh, anh đã ở hẳn trong nhà dân để làm việc, không về nhà ở phường Bắc Giang - nơi vợ và ba con nhỏ đang chờ. “Đi về nhà hơn 60 cây số mệt lắm, nên tôi ở luôn nơi giải phóng mặt bằng để tiện làm việc. Thôn tôi phụ trách có hàng trăm hộ, chúng tôi phải đo đạc, kiểm kê từng công trình, lập phương án bồi thường. Ban ngày họp dân, tối làm hồ sơ, có hôm làm đến đêm mới xong việc. Có người dân đi làm công ty cả ngày, phải chờ đến tối họ về mới gặp được. Thứ Bảy, Chủ nhật, tôi cũng không nghỉ”, anh Nam nói, rồi cười Chị Ngô Thị Huyền Trang, cán bộ giải phóng mặt bằng làm việc với người dân có đất bị thu hồi nNGUYỄN THẮNG PHÓNG SỰ Những người làm công tác giải phóng mặt bằng dự án Cảng Hàng không quốc tế Gia Bình đã gác lại đời sống riêng, ăn ở cùng dân, bám địa bàn suốt ngày đêm để hoàn thành nhiệm vụ. Tour đêm Hỏa Lò hấp dẫn nhiều khán giả quay lại nhiều lần Tour đêm góp phần giúp Hoàng thành Thăng Long tăng gấp đôi lượng khách trong 5 năm DỰ ÁN CẢNG HÀNG KHÔNG QUỐC TẾ GIA BÌNH: “Ăn ở cùng dân” để giải phóng mặt bằng Những ngày này, tại tỉnh Bắc Ninh - nơi đang diễn ra dự án trọng điểm quốc gia xây dựng Cảng Hàng không quốc tế Gia Bình, không khí làm việc hối hả, khẩn trương hiện rõ trên từng khuôn mặt những người làm công tác giải phóng mặt bằng. Bài 1: Những người ở lại với dự án
RkJQdWJsaXNoZXIy MjM5MTU3OQ==