“Cởi trói” cho lãi suất

“Cởi trói” cho lãi suất
Dự kiến trong năm 2009, ngân hàng (NH) và khách hàng được thỏa thuận lãi suất (LS) cho vay, sẽ có LS rất cao nhưng cũng có LS thật thấp. Hiện nay, do vướng trần LS, khách hàng được vay mức LS gần như nhau.
“Cởi trói” cho lãi suất ảnh 1
Ngân hàng chưa mạnh tay cho vay tiêu dùng do bị khống chế lãi suất cho vay - Ảnh: T.V.N.

Cơ chế trần LS được áp dụng tháng 6-2008 đã đẩy LS cho vay giảm nhanh. Nhưng nếu duy trì sẽ dẫn đến tình trạng vốn không đến được với người có nhu cầu.

“Khẩu vị rủi ro”

Phó tổng giám đốc một NH cổ phần cho biết cho vay với cá nhân đã chựng lại do vướng LS.

Vị này giải thích: LS cho vay phải thỏa mãn bốn yếu tố: LS huy động, chi phí, lợi nhuận và bù đắp rủi ro. Do bị khống chế trần LS cho vay nên NH bị cắt mất yếu tố thứ tư là bù đắp rủi ro. Cho vay cá nhân rủi ro hơn so với cho doanh nghiệp (DN) vay.

Tình trạng không trả được nợ vẫn xảy ra với cho vay tín chấp đối với cán bộ - công nhân viên. Được cho vay cao hơn một ít để bù đắp rủi ro thì NH mới mạnh dạn cho vay.

Theo một NH, cho vay qua thẻ tín dụng, đáp ứng tiêu dùng của người có thu nhập cao, LS cho vay lên đến 2%/tháng (24%/năm). Tuy nhiên, với trần LS cho vay thì những người này được vay với LS chỉ 16,5%, ngang với DN, trong khi cho vay qua thẻ rủi ro hơn.

Tương tự, hoạt động cho vay trả góp bị vạ lây. Trước đây, LS được tính theo trả góp nên lãi thực trả cao hơn. Còn hiện nay lãi thực trả theo trần LS không đủ chi phí và bù đắp rủi ro nên NH thu hẹp cho vay.

Nguyên nhân là chi phí thu tiền góp hằng ngày cao hơn nhiều so với quản lý một DN trả nợ vốn, lãi theo tháng, quý. DN không dùng tiền mặt, với viên chức, tiểu thương, nông dân thì dùng tiền mặt, vì thế chi phí quản lý tiền vay cũng cao hơn…

Vốn khó về vùng sâu

Trần LS còn hạn chế đưa vốn đến với các cá nhân, DN vừa và nhỏ, đặc biệt là hộ nông dân ở vùng sâu vùng xa. NH Nông nghiệp và phát triển nông thôn có LS cho vay thấp nhưng chưa thỏa mãn nhu cầu vốn ở nông thôn. Vì thế cần có cơ chế thu hút vốn về cho vay ở nông thôn, đó là LS. Nếu huy động ở đô thị đem về cho vay ở nông thôn theo LS cho vay DN hoặc ở đô thị thì ít NH nào dám “dấn thân”.

"…Xóa bao cấp, bù lỗ qua giá, thực hiện giá thị trường những mặt hàng Nhà nước định giá, kể cả LS để việc phân bổ và sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn, bảo đảm hạch toán đúng kết quả hoạt động không chỉ trong từng doanh nghiệp mà cả nền kinh tế. Theo yêu cầu đó Chính phủ sẽ hướng dẫn thực hiện cơ chế LS thỏa thuận giữa người vay và các tổ chức tín dụng theo nghị quyết của Quốc hội."

(Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng phát biểu tại kỳ họp thứ tư, Quốc hội khóa XII)

Ở nông thôn, mỗi món vay chỉ mươi triệu, muốn cho vay 1 tỉ đồng phải giải quyết hồ sơ của vài trăm khách hàng, tốn kém nhiều chi phí. Trong khi với DN, một nhân viên tín dụng có thể cho vay vài tỉ đồng.

Một lãnh đạo NH cho biết mức LS cho vay ở khu vực nông thôn với một số trường hợp phải cao hơn 20-30% so với mức cho vay thông thường thì mới mở đường cho NH đưa vốn về nông thôn.

Ở nông thôn cũng đã có nhiều đơn vị cùng cho vay, như quỹ tín dụng nhân dân, NH cổ phần nông thôn, chi nhánh NH cổ phần đô thị  nhưng hoạt động cho vay đang khó khăn do vướng trần LS.

NH có cho vay “nóng”?

Khi đặt vấn đề trở lại với LS thỏa thuận, nhiều người lo ngại liệu NH có trở thành nơi cho vay “nặng lãi”? Một số chuyên gia NH cho rằng có thể xảy ra nếu có độc quyền.

Còn hiện nay, có nhiều loại hình NH cùng hoạt động, sức ép cạnh tranh sẽ hạn chế NH cho vay lãi cao. Chưa kể những NH có thế mạnh về huy động vốn ở đô thị có thể cho vay rẻ, qua đó hạn chế được tình trạng NH đẩy LS cho vay lên cao.

Theo các chuyên gia này, Nhà nước cũng cần mở rộng tín dụng ưu đãi để các trường hợp khó khăn, diện chính sách ở nông thôn có thể vay vốn từ NH chính sách xã hội thay vì vay của NH thương mại.

Một số chuyên gia cho rằng thực hiện LS thỏa thuận sẽ giúp NH Nhà nước điều hành chính sách tiền tệ tốt hơn. Thông qua những khoản cho vay với LS cực cao trên  thị trường liên NH - nơi vay mượn giữa các NH với nhau, NH Nhà nước nắm được cung - cầu vốn của thị trường và có điều hành hợp lý.

Theo ông Lê Đức Thúy - chủ tịch Ủy ban giám sát tài chính quốc gia, việc trở lại với LS thỏa thuận tạo cơ hội cho thị trường đưa ra những tín hiệu đúng để phân bổ cho các nguồn lực trong kinh tế, tránh những tác động tâm lý bất lợi không đáng có mỗi lần phải điều chỉnh LS cơ bản, mà thực chất là trần LS cho vay, do bị gắn chặt với quy định của Bộ luật dân sự.

Theo T.Tuyền
Tuổi Trẻ

- Tháng 5-2002, hệ thống NH chính thức áp dụng cơ chế LS thỏa thuận.

- Tháng 6-2008, trước tình trạng lạm phát tăng cao, NH Nhà nước chuyển sang cơ chế LS cho vay không vượt quá 150% LS cơ bản (theo quy định của Bộ luật dân sự - điều 474, 476 -  và Luật NH Nhà nước.

- Theo ông Lê Đức Thúy, để trở lại với cơ chế LS thỏa thuận, có thể Ủy ban Thường vụ Quốc hội giải thích về điều 474 và 476 Bộ luật dân sự, rằng “những quy định LS kinh doanh không vượt quá 150% của LS cơ bản do NH Nhà nước công bố chỉ áp dụng cho những quan hệ tín dụng phi chính thức khi có tranh chấp pháp lý”, là cần và đủ để tháo gỡ vướng mắc cho hoạt động kinh doanh tiền tệ - tín dụng hiện nay.

- Một nguồn tin cho biết cơ chế LS mới tới đây sẽ được gọi là “LS thị trường”. LS cơ bản sẽ chỉ còn mang tính định hướng.

MỚI - NÓNG

Có thể bạn quan tâm

Xuất hiện nhiều loại kit test nhanh COVID-19 nhập lậu không rõ nguồn gốc được rao bán tràn ngập trên mạng xã hội thời gian qua

Kit test nhanh COVID-19 nhập lậu tràn ngập Việt Nam, quản lý thị trường cảnh báo gì?

TPO - Lãnh đạo Tổng cục Quản lý thị trường (Bộ Công Thương) cho hay, trong tháng 6, qua kiểm tra, kiểm soát, Tổng cục và các đơn vị phát hiện một số lượng lớn các bộ kit test nhanh COVID-19 được nhập lậu vào Việt Nam. Các sản phẩm này đa dạng và được quảng cáo với nguồn gốc xuất xứ Hàn Quốc, Nhật Bản … được thẩm lậu vào nội địa qua đường xách tay
Vietnam Airlines được cấp phép bay thẳng không giới hạn tới Canada. Dự kiến chuyến bay đầu tiên vào cuối tháng này.

Lần đầu tiên hàng không Việt được bay thẳng tới Canada

TPO - Sau Hoa Kỳ, Canada là quốc gia tiếp theo ở Bắc Mỹ cấp phép cho Hãng hàng không quốc gia Việt Nam (Vietnam Airlines) khai thác các chuyến bay thẳng chở khách kết nối với Việt Nam. Dự kiến, chuyến bay thẳng đầu tiên của hãng tới Canada sẽ thực hiện vào ngày 30/6 này để đón người Việt về nước.
Tín dụng chính sách là nguồn vốn góp phần giúp đạt được các mục tiêu phát triển KTXH của Đảng, Nhà nước thời gian qua và tới đây.

Các cấp uỷ, chính quyền, MTTQ: Đẩy mạnh cơ chế hỗ trợ tín dụng chính sách

Ngày 10/6/2021, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Kết luận số 06-KL/TW về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 40-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với tín dụng chính sách xã hội. Cùng đó, đặt ra 6 yêu cầu lớn với cấp uỷ, tổ chức đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, tổ chức chính trị - xã hội trong việc đẩy mạnh cơ chế hỗ trợ cho nguồn vốn phục vụ tín dụng chính sách