Chuyên gia ngôn ngữ nói gì về tài liệu sửa bổ sung bộ sách Cánh Diều

TPO - Theo quy định dự thảo tài liệu điều chỉnh và bổ sung ngữ liệu sách giáo khoa tiếng Việt 1, bộ sách Cánh Diều lấy ý kiến dư luận đến hết ngày hôm qua, 20/11 trước khi Bộ GD&ĐT thẩm định lần cuối. Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều ý kiến về tài liệu này.

Nói về tài liệu bổ sung, điều chỉnh ngữ liệu của sách giáo khoa tiếng Việt lớp 1 thuộc bộ sách Cánh diều, PGS.TS Nguyễn Hữu Đạt, Viện trưởng Viện trưởng Viện Ngôn ngữ và Văn hóa phương Đông, nguyên Chủ nhiệm Bộ môn Việt ngữ học, Trường Đại học KHXH&NV, ĐH Quốc gia Hà Nội cho biết:

Qua những dữ liệu đưa ra để sửa có thể nói người biên soạn tiếp tục mắc nhiều sai lầm. Cách chỉnh sửa sách giáo khoa tiếng Việt lớp 1 thuộc bộ sách Cánh diều cho thấy những người biên soạn đang phá vỡ tính hệ thống của bộ sách.

Chuyên gia ngôn ngữ nói gì về tài liệu sửa bổ sung bộ sách Cánh Diều ảnh 1PGS.TS Nguyễn Hữu Đạt 

Thứ nhất, có thể thấy giữa tranh minh họa và nội dung bài tập đọc không liên quan lô gic với nhau, như bài 3 (Phố Thợ Nhuộm) và bài 63 (Kết bạn). Nội dung của câu văn miêu tả “phố tấp nập” nhưng ảnh minh họa lại chỉ thấy phố xá lưa thưa vài bóng người hoặc vắng tanh vắng ngắt.

Thứ hai, ngôn ngữ diễn đạt của người viết trong mỗi câu văn cho thấy, người viết không biết cách để tạo ra bối cảnh phù hợp trong giao tiếp tiếng Việt. Ví dụ, ngay đoạn mở đầu của bài 3, tác giả viết: Thủ đô có phố Thợ Nhuộm. Vậy thủ đô ở đây là thủ đô nào? Đối với trẻ em, đây là câu rất mơ hồ. Đó còn chưa kể, câu văn miêu tả rất vụng vì đọc xong thấy cộc lốc: “phố tấp nập và đẹp lắm”. Lẽ ra phải viết: “phố lúc nào cũng tấp nập và rất đẹp”…mới đúng là văn miêu tả.

Đến bài “Chăm bà” người đọc lại thấy rất phản cảm khi đọc câu văn: “Thắm thì đưa sữa cho bà”. Tại sao không dùng “bưng sữa cho bà hay pha sữa cho bà”? Việc đưa sữa cho thấy sự vô cảm, dửng dưng trong hành động của người cháu.

Thứ ba là đã là văn dùng giảng dạy thì phải chặt chẽ, lô gic, nhưng hiện tượng phi lô gic lại khá phổ biến ở các bài. Chẳng hạn, các bài tập đọc như: “ Sáng sớm trên biển” hay “Kết bạn”.

Tôi nhắc lại, trước hết, cần hiểu rằng, chức năng của một cuốn sách dạy Tiếng Việt không phải chỉ là dạy chữ, ghép vần một cách máy móc mà phải dạy tiếng Việt có tính bài bản ngay từ đầu.
Theo tinh thần đó thì việc đưa ra ngữ liệu chỉnh sửa như vừa rồi coi như là thất bại hoàn toàn.

Bởi vì, cho đến lúc này, những người biên soạn không tìm ra được lối thoát mà chỉ giải quyết sai lầm bằng cách vá víu theo “kiểu đầu cá vá đầu tôm”. Càng sửa, càng thấy nhiều lỗ hổng trong tư duy của chính người biên soạn. Nói đơn giản là, đó là cách lấy cái sai này để thay thế cho cái sai khác. Trong khi đó, yêu cầu của việc dạy Tiếng Việt là phải đảm bảo tính chuẩn mực.

Người biên soạn đã không biết dùng ngôn ngữ chuẩn mực thì sao lại đòi hỏi người dạy phải sáng tạo ra chuẩn mực mới dựa trên khung chương trình? Đó là kiểu tư duy áp đặt theo lối quan phương. Nó không phải là thứ tư duy khoa học. Đổ vạ cho giáo viên để trốn tránh trách nhiệm là việc rất không nên, nói thẳng là không được làm!

Như đã đưa tin, năm học 2020-2021, học sinh lớp 1 bắt đầu học chương trình giáo dục phổ thông mới và sách giáo khoa mới. Có 5 bộ sách được Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt, trong đó 4 bộ Chân trời sáng tạo, Cùng học để phát triển năng lực, Kết nối tri thức với cuộc sống, Vì sự bình đẳng và dân chủ trong giáo dục do Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam biên soạn. Bộ Cánh Diều do Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Hà Nội và Nhà xuất bản Đại học Sư phạm TP HCM biên soạn.

Trong đó, sách Tiếng Việt lớp 1, bộ Cánh Diều bị dư luận chê tơi tả khi cho rằng sẽ dạy hư trẻ em với thòi lừa lọc, thủ đoạn, lười nhác... Vì vậy, Bộ GD-ĐT yêu cầu yêu cầu nhà xuất bản và nhóm tác giả xây dựng phương án chỉnh sửa, hiệu đính và gửi hội đồng thẩm định rà soát và phản hồi dư luận.

MỚI - NÓNG

Có thể bạn quan tâm

Hà Nội dự kiến tăng gấp đôi học phí đối với giáo dục phổ thông

Hà Nội dự kiến tăng gấp đôi học phí đối với giáo dục phổ thông

TPO - HĐND TP Hà Nội vừa có Dự thảo Nghị quyết quy định mức thu học phí đối với các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông công lập trên địa bàn thành phố Hà Nội từ năm học 2022-2023 đến năm học 2025-2026. Trong đó, bậc THCS có mức tăng học phí từ năm 2021-2022 là 19.000 -155.000 đồng lên 300.000 đồng/ tháng.
Bộ GD&ĐT dự kiến bỏ quy định xếp hạng đạo đức nhà giáo

Bộ GD&ĐT dự kiến bỏ quy định xếp hạng đạo đức nhà giáo

TPO - Bộ GD&ĐT dự kiến sẽ sửa đổi nhiều quy định quan trọng liên quan tới giáo viên như: Bỏ quy định giáo viên phải có chứng chỉ bồi dưỡng tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp theo hạng cũng như không xếp hạng về đạo đức nghề nghiệp... nhằm lấy ý kiến đóng góp của thầy cô giáo và dư luận xã hội. 
Hiệu trưởng Hà Nội đề xuất cho học sinh đến trường từ tháng 8: Nhiều ý kiến trái chiều

Hiệu trưởng Hà Nội đề xuất cho học sinh đến trường từ tháng 8: Nhiều ý kiến trái chiều

TPO - Việc một số hiệu trưởng Hà Nội đề xuất cho học sinh đi học từ tháng 8 nhận được nhiều ý kiến trái chiều. Theo nhiều giáo viên cho rằng, điều này khá hợp lý vì học sinh và giáo viên có thời gian đến trường sớm củng cố thêm kiến thức bị thiếu hụt, bồi đắp những kĩ năng. Tuy nhiên, nhiều giáo viên khác lại cho rằng, như vậy là không thỏa đáng.
Sách giáo khoa tiếng Anh theo Đề án Ngoại ngữ 2020 vẫn là một câu hỏi đối với Bộ GD&ĐT

Bí ẩn SGK tiếng Anh chương trình giáo dục phổ thông mới

TP - Trong tất cả các môn học của chương trình giáo dục phổ thông mới (còn gọi là chương trình mới), tiếng Anh là môn duy nhất có Đề án riêng tầm quốc gia. Chương trình đã triển khai thực tế được 3 năm, nhưng đến nay vẫn chưa rõ hình hài bộ sách giáo khoa tiếng Anh do Đề án biên soạn.