Chút hoài niệm cùng tranh Tết

Chút hoài niệm cùng tranh Tết
TPO - Đâu rồi "mẹ con đàn lợn" sum vầy, "đám cưới chuột" rộn ràng, "thầy đồ cóc" thâm thúy, "lý ngư vọng nguyệt" tinh tế... Đã qua thời  cực thịnh của tranh hàng Trống, tranh Đông Hồ.  Hình ảnh tranh "treo" cột nhà xưa đó chỉ còn trong ký ức.

>> Chia sẻ mùa xuân cùng Tiền Phong Online

Chút hoài niệm cùng tranh Tết ảnh 1 Chút hoài niệm cùng tranh Tết ảnh 2
Tranh dân gian

Tranh hàng Trống - Thành thị sang trọng

Tranh hàng Trống- một trong những dòng tranh dân gian Việt Nam được làm chủ yếu tại Hàng Nón, Hàng Trống của Hà Nội xưa.

Tranh chia ra hai loại:

Tranh thờ - Bà chúa thượng ngàn, Mẫu Thoải, Ngũ Hổ, Ông Hoàng cưỡi cá, cưỡi ngựa, cưỡi rắn, Đức Thánh Trần...

Tranh tết: Cá chép trông trăng, Chúc Phúc, Tứ Quý...

Chút hoài niệm cùng tranh Tết ảnh 3
Một trong năm bức Ngũ Hổ - Tranh Hàng Trống

Tranh được làm cầu kỳ lắm, thường được các nghệ nhân dát mỏng vàng, bạc thật tạo thành. Bức tranh chứa cả tâm huyết người nghệ nhân.

Sang trọng vậy, tinh tế vậy, tranh đã từng là một phần không thể thiếu của người thành thị trong ngày xuân đến.

Nhưng nay, người Hà Thành như không còn nhớ đến tranh Hàng Trống nữa. Đâu đó, lẻ loi vài hàng tranh dân gian trong phố cổ tấp tập. Nhưng... chủ yếu phục vụ cho khách nước ngoài đến Việt Nam.

Chút hoài niệm cùng tranh Tết ảnh 4
Bịt mắt bắt dê - Tranh Hàng Trống

Theo lời cụ Dân, người cả đời gắn với phố cổ cho hay: Lâu lắm rồi, trước những năm 30-40 thế kỷ trước, tranh vẫn được ưa chuộng lắm. Tết đến là hàng Nón, hàng Trống đông vui người qua lại.

Người nghèo thì đến thưởng tranh, người giàu thì đến mua tranh. Nhộn nhịp cả góc trời Hà Nội. Nhưng tới nay, các nghệ nhân cũng dần bỏ nghề, các nhà làm tranh cũng bỏ bản khắc, bỏ màu in. Chuyển nghề rồi..

Tranh Đông Hồ - Nông thôn giản dị

Tranh Đông Hồ, gà lợn nét tươi trong
Màu dân tộc sáng bừng trên giấy điệp...

Xuất xứ từ làng Đông Hồ (hay còn gọi là làng Mái) huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Tranh Đông Hồ được làm từ các vật liệu tự nhiên như vỏ điệp làm giấy, cây cỏ làm màu.

Tranh xưa giản dị lắm, thường chỉ có 4 màu thôi, mà mỗi màu là một bản khắc. Tranh không cầu kỳ, thường được sản xuất số lượng lớn, giá bình dân, người Bắc Kỳ chuộng lắm! Tranh gồm 5 loại:

Tranh thờ: Bộ ngũ sự..

Tranh lịch sử: Bà Trưng, bà Triệu..

Tranh truyện: Thánh Gióng, Thạch Sanh..

Nhưng phổ biến nhất vẫn là tranh chúc tụng, tranh sinh hoạt, như bộ Vinh hoa-Phú quý, Nghi xuân..., rồi Đám cưới chuột, Chăn trâu thổi sáo, Đánh ghen...

Chút hoài niệm cùng tranh Tết ảnh 5
Đám cưới chuột - Tranh Đông Hồ

Tranh Đông Hồ đông đúc, vui tươi như ý nguyện các cụ, mong sum vầy, sung túc.

Nét độc đáo trong tranh còn ở lời bình phong phú.

Chút hoài niệm cùng tranh Tết ảnh 6

Bức Hứng dừa với lời bình: Trong như ngọc, trắng như ngà/ Đây trèo đấy hứng cho vừa lòng nhau - Tranh Đông Hồ)

Chút hoài niệm cùng tranh Tết ảnh 7

Bức Đánh ghen với lời bình: Thôi thôi nuốt giận làm lành/ chị đừng tức giận cho nhục lòng ta - Tranh Đông Hồ

5 thế kỷ trôi qua, tranh không còn thịnh như trước nữa, nhưng nét mộc mạc, thân thiện trong tranh vẫn được các nghệ nhân lưu giữ nguyên vẹn.

Ngồi trầm ngâm bên chén trà xanh, cụ Xuân cho biết: "Bọn trẻ bây giờ không muốn theo nghề nữa, nhọc nhằn, vất vả mà lợi nhuận chẳng được là bao. Họa hoằn lắm mới có đứa theo nghề nhưng cũng được dăm bữa, nửa tháng lại bỏ..."

Nghe cụ nói mà bồi hồi nhớ lại câu chuyện bà kể ngày trước:

"Ngày ấy nhà nghèo lắm, nhưng tết năm nào tao cũng mua tranh Đông Hồ về cho bố mẹ chúng mày. Năm lợn thì mua "đàn lợn", năm chuột thì mua "đám cưới chuột"... nhưng hay nhất vẫn là bộ "vinh hoa - phú quý". Mong bố mẹ chúng mày thành tài mà!"...

MỚI - NÓNG

Có thể bạn quan tâm

Hết hạn khai thác và hoạt động mỏ, nhưng máy móc phương tiện vẫn vận hành bên trong mỏ đá Thượng Long

Mỏ đá 'hết đát' vẫn hoạt động

TP - Mỏ đá của Cty CP Tập đoàn Trường Thịnh dù hết hạn khai thác theo giấy phép của UBND tỉnh TT-Huế, nhưng vẫn ngang nhiên hoạt động tại vùng núi Thượng Long (huyện Nam Đông, TT-Huế), bất chấp can thiệp của các cơ quan chức năng.
Một mương nước màu đen, bốc mùi hôi thối, nằm phía sau trại nuôi heo

Dân ngạt thở vì 60 trại chăn nuôi trong thôn

TP - Thôn Nam Tiến (xã Ea Pô, huyện Cư Jút, Đắk Nông) có tới 46 trại nuôi heo (lợn), 17 trại nuôi gà quy mô lớn, chưa kể nhiều trại khác đang được gấp rút thi công. Người dân “kêu trời” vì không chịu được mùi hôi thối, có hộ phải bán nhà, bán rẫy đi nơi khác.
Khu dân cu Bằng La – nơi ở mới của người dân vùng sạt lở Trà Leng

Cuộc sống mới của dân vùng sạt lở Trà Leng

TP - Những mái nhà đỏ mới dựng san sát nhau, ở giữa khu đất là nhà cộng đồng. Mầm xanh gieo xuống, điện thắp sáng lên. Đó là khu dân cư Bằng La, nơi người dân vùng sạt lở bắt đầu cuộc sống mới sau cơn ác mộng mang tên sạt lở.